Η ΑΝΑΚΟΜΙΔΗ ΤΟΥ ΛΕΙΨΑΝΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ

Πως έγινε η ανακομιδή του αγίου λειψάνου του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου

28 Ιαν 2012

Χωρίς Σχόλια

You might also like:

Υπουργείο Εξωτερικών και... ο εορτασμός της 25ης ...

Είναι μεγάλη υπόθεση ο σωστός δάσκαλος, ιδίως στις μέρες ...

ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΛΕΙΜΩΝ

ΑΓΙΟΣ ΗΛΙΑΣ Ο ΑΡΔΟΥΝΗΣ

«Το σπουργιτάκι του Θεού»

 

LinkWithin

 

Εκ του εγκωμίου προς τον Ιερό Χρυσόστομο 

Κοσμά του Βεστίτωρος

 

Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, επειδή έλεγχε την κάθε αδικία, ήλεγξε και την βασίλισσα Ευδοξία γιά τις παρανομίες καί τις αδικίες που έκανε, κυρίως επειδή με τυραννικό τρόπο αφαίρεσε τον αγρό μιας χήρας, ονομαζόμενης Καλλιτρόπης. Γι' αυτό το λόγο εξορίστηκε ο Άγιος πολλές φορές πέραν της Καππαδοκίας, σε τόπους έρημους και στερημένους ακόμα και των αναγκαίων. Εκεί ευρισκόμενος εξόριστος ο Άγιος, εκλήθη στούς ουρανούς υπό του Δεσπότου Χριστού, διά μέσου Πέτρου και Ιωάννου των ιερών Αποστόλων και έτσι μετέβη από της γης στις ουράνιες σκηνές. Το δε άγιο λείψανό του αποθησαυρίσθηκε στά Κόμανα της Καππαδοκίας...

 

Αφού οι μαθητές του Αγίου, που τον συνόδευσαν στην εξορία, τον ενταφίασαν, πήγαν στην Ρώμη, όπου Πάπας ήταν ο Άγιος Ιννοκέντιος καί βασιλεύς ο αδελφός του Αρκαδίου Ονώριος καί διηγήθηκαν σ' αυτούς εξ αρχής όλες τις τιμωρίες, τις οποίες έκαναν στον θείο Χρυσόστομο, δηλαδή ότι πλήρωσαν ανθρώπους για νά τόν φονεύσουν, όταν τον πήγαιναν στήν εξορία καί ότι πολλές του έκαμαν τυραννίες, γιά νά πράξουν τήν εντολή των εχθρών του, όταν ως Άγγελο τον υποδέχονταν η Ανατολή, αλλά ο Θεός δεν θέλησε νά γίνει τέτοιος φόνος καί τόν φύλαξε.

Επίσης διηγήθηκαν σ' αυτούς πώς εφάνησαν σ' αυτόν οι ένδοξοι Απόστολοι, ομοίως δέ καί τόν μέγα σεισμό τον οποίο έκαμε ο Θεός μετά τήν εξορία του δικαίου, ο οποίος χάλασε τά βασίλεια καί σχεδόν άπασα τήν πόλη, τήν φοβερά χάλαζα, που προξένησε τόση ζημιά, ώστε καί αυτήν τήν στήλη της μυσαρής Ευδοξίας συνέτριψε' τό θείο πυρ τό οποίο εξήλθε εκ του θρόνου του Αγίου, τό οποίο έβλαψε πολύ τόν Ναό εκ του οποίου θαυμασίως διαδόθηκε πρός τό ανάκτορο, διότι εντός τριών ωρών το κατέκαυσε τελείως. Τότε ο Πάπας και ο βασιλεύς, από θείο ζήλο έγραψαν αμφότεροι επιστολές προς τόν Αρκάδιο ελέγχοντας τήν παρανομία καί την αδικία του.

Ο Πάπας έπεμψε στόν βασιλέα αφορισμό, έχοντα ως έξης: «Φωνή αίματος του δικαίου Ιωάννου βοά πρός τόν Θεό κατά σου, βασιλεύ Αρκάδιε! διότι τόν καιρόν της ειρήνης εποίησες καιρό διωγμού στήν Εκκλησία εξορίζοντας τόν αληθή ποιμένα της, μαζί του καί αυτόν τόν Χριστό, φευ εξόρισες και παρέδωσες τό ποίμνιό του σε μισθωτούς καί όχι αληθείς ποιμένες. Εγώ δέν λυπούμαι γιά τόν Χρυσόστομο, διότι είναι μακάριος εκείνος γιά τά μεγάλα του κατορθώματα καί τρισμακάριος γιά τις αναρίθμητους κολάσεις, τις οποίες υπέμεινε, καί έλαβε τόν κλήρο στήν Βασιλεία του Θεού μετά των Αποστόλων καί Μαρτύρων, λυπούμαι όμως γιά τήν ιδική σου απώλεια, διότι, για να ποίησης τό θέλημα μιας γυναικός άφρονος, στέρησες όλο τόν κόσμο της μελιρρύτου διδαχής του.

Γιά τούτο καί εγώ ο ελάχιστος, ο οποίος επιστεύθη του Κορυφαίου τόν θρόνο, σας κανονίζω καί αυτήν, χωρίζοντάς σας της αγίας κοινωνίας των θείων του Χριστού Μυστηρίων, καί αν κάποιος τολμήσει νά σας κοινωνήσει, νά είναι καθηρημένος καί αφορισμένος. Εάν δέ καί εσείς βιάστε κάποιον, μή γένοιτο, νά σας κοινωνήσει, καταφρονώντας την Αποστολική αυτή διάταξη, νά είσθε ως οι τελώνες καί εθνικοί παρά τω Ορθοδόξω συστήματι καί νά μένει η αμαρτία ενώπιόν σας, όπως την ημέρα της κρίσεως λάβετε τήν πρέπουσα παίδευση' τόν δέ Αρσάκιον, που τον βάλατε στο θρόνο του Χρυσοστόμου, τον καθαιρούμε καί μετά θάνατον, ως καί όλους τούς μετά τούτου συγκοινωνήσαντες, διότι μοιχώ τω τρόπω έλαβε τήν αξία ο ανάξιος, τόν δέ Θεόφιλο, όχι μόνον καθαιρούμε, αλλά και αφορίζομε, για να είναι και του Χριστού αλλότριος. Αυτά, που εμείς δένομε στη γη, έτσι δένονται καί στον ουρανό καθώς ακούς στό ιερό Ευαγγέλιο».

Ο δέ Ονώριος έστειλε και αυτός άλλη επιστολή: «Αδελφέ Αρκάδιε, δεν γνωρίζω ποια επαναστατική ενέργεια σέ παρακίνησε νά ακούσεις μία γυναίκα και νά ποιήσεις αυτά, τά οποία άλλος βασιλεύς Χριστιανός δέν εποίησε, και δικαίως σέ κατακρίνουν όλοι οι εδώ Επίσκοποι, ότι εξόρισες άνευ κρίσεως τόν μέγα Αρχιερέα του Θεού, τόν οποίο φόνευσαν διά τιμωριών και βασάνων οι στρατιώτες σου. Πάλι δέ καί ότι τούς Αρχιερείς τοποτηρητές, τούς οποίους έστειλε απ' εδώ η Εκκλησία των Ρωμαίων, πρός τιμήν μας καί πρός βεβαίωση της αληθείας, όχι μόνον φυλάκισες, αλλά καί τά χρήματα που είχαν για έξοδα των αφήρεσες, γι' αυτό και κινδύνευσαν υπό της πείνας σε θάνατο. Έτσι ποιήσας δέν κατεφρόνησες τά Αποστολικά παραγγέλματα; Σπεύσε, αδελφέ, ώστε δι' έργων να ευαρεστήσεις Θεό και ανθρώπους, διόρθωσε τά σφάλματά σου, γνωρίζοντας ότι οι προσευχές των Ιερέων στερεώνουν τήν βασιλεία μας».

Δεξάμενος τις επιστολές ο Αρκάδιος λυπήθηκε υπερβολικά και πρώτα τιμώρησε τούς κακοποιήσαντες τούς Ρωμαίους Αρχιερείς, εκ των οποίων άλλους μέν μαστίγωσε, ετέρους δέ θανάτωσε, κρεμάζοντας αυτούς στά ξύλα. Όλους δέ τούς συγγενείς της Ευδοξίας, οι οποίοι συνήργησαν στήν του Αγίου καθαίρεση, καθήρεσε και δήμευσε τήν περιουσία των. Ούτε της ίδιας της γυναικός του εφείσθη τελείως, αλλ' έδειρε και την τιμώρησε τόσο, ώστε από της στενοχώριας της ασθένησε.

Κατόπιν έδεσε τόν Μηνά, τόν Θεότεκνο καί τόν Ισχυρίωνα τούς ανεψιούς Θεοφίλου, τόν Γαβάλων Σεβηριανόν και τόν Βεροίας Ακάκιο, οι οποίοι βρέθηκαν εκεί και έστειλε αυτούς λίαν περιφρονημένους πρός τόν Πάπα Ιννοκέντιο, γράφοντας και επιστολή σ' αυτόν μέ πολλή ταπείνωση πρός απάντηση, λέγοντας: «Εγώ δέν γνώριζα ουδέν εξ όσων επράχθησαν κατά των απεσταλμένων σας, όταν δε τα έμαθα, θανάτωσα τούς αυτούς αδικήσαντες. Ούτε επίσης σε καθαίρεση του Ιωάννου ήμουν αίτιος, αλλά κάποιοι Επίσκοποι άθλιοι, οι οποίοι μου έδειξαν εκκλησιαστικούς Κανόνες και δέχθηκαν τό αμάρτημα, τούς οποίους πιστεύοντας έδωκα τήν άδικο ψήφο.

Στέλλω γι' αυτό τη Οσιότητί σου τόν Ακάκιο, τόν Σεβηριανό και τούς συγγενείς του πονηρού Θεοφίλου, στόν οποίο θέλω γράψει νά έλθει εκεί βιαίως καί τιμώρησε αυτούς ως βούλεσαι. Ημάς δέ συγχώρησε τη πατρική φιλανθρωπία σου και μή ημάς στερήσεις της των Αχράντων Μυστηρίων ιεράς μεταλήψεως, διότι και τό τέκνο σου Ευδοξία επαίδευσα καί βαρέως μαστίγωσα. Γι' αυτό καί ασθενήσασα βαρέως κατάκειται κλινήρης. Λοιπόν μή ημάς παιδεύσεις περισσότερο, Πάτερ τιμιότατε, καθ' όσον μάλιστα μετανοούμε εξ όλης καρδίας καί πρέπει κατά τήν άπειρο ευσπλαχνία του Πανάγαθου Θεού, νά συγχωρήσει ημάς η υμετέρα Οσιότης». Έγραψε δέ καί στόν Ονώριο, να μεσιτεύσει πρός τόν Πάπα νά του στείλει συγχώρηση.

Δεξάμενος ο Πάπας τις επιστολές του Αρκαδίου χάρηκε πολύ γιά τήν ταπείνωσή του, γι' αυτό έγραψε στόν μαθητή του Χρυσοστόμου Πρόκλο, ο οποίος ήταν τότε Επίσκοπος Κυζίκου, νά πάγει στήν Κωνσταντινούπολη, νά λύσει τούς βασιλείς εκ του αφορισμού, νά κοινωνήσει αυτούς των θείων Μυστηρίων καί νά καθίσει Πατριάρχης επιτροπικός, έως νά εξετάσουν τόν Αττικό επιμελώς.

Έγραψε δέ ιδιαιτέρως καί πρός τόν Αρκάδιο, ότι δέχθηκε τήν μετάνοιά του καί τόν συγχωρεί, αλλά νά διατάξει νά γράψουν τό όνομα του Χρυσοστόμου στά ιερά δίπτυχα καί νά στείλει τόν Θεόφιλο στήν Θεσσαλονίκη, στήν οποία θά πάγει καί ο ίδιος για αναγκαία υπόθεση. Αυτές τις εντολές ο βασιλεύς ασμένως δεξάμενος καί έχοντας απόφαση νά τις εκτελέσει, έγραψε πρός τόν Θεόφιλο: «Τάραξες όλη τήν οικουμένη καί έλαβες τήν τοποκρατορία σατανικώς αφ' εαυτού σου, χωρίς νά σεβασθείς νόμους εκκλησιαστικούς, ούτε βασιλική εξουσία' γι' αυτό αναχώρησε ευθύς άνευ ουδεμιάς προφάσεως καί ύπαγε στήν Θεσσαλονίκη νά κριθείς υπό του Ρώμης Αρχιεπισκόπου».

Λαβών τήν επιστολή αυτή ο Θεόφιλος εταράχθη βλέποντας τις απειλές του αυτοκράτορα. Όμως δέν πρόφθασε νά υπάγει στην Θεσσαλονίκη, διότι ο Θεός του έστειλε ανίατη ασθένεια καί οδυνώμενος υπό λιθιάσεως ομολόγει παρρησία τις κακουργίες, τις οποίες έπραξε στόν Χρυσόστομο καί γιά τις οποίες δικαίως παιδευόταν, έως που κακώς ξεψύχησε.

Όχι δέ μόνο ο Θεόφιλος, άλλά καί όλοι όσοι συνεκοινώνησαν στήν εξορία του Χρυσοστόμου τιμωρήθηκαν υπό θεηλάτου πληγής, κακώς οι κακοί απολεσθέντες. Εξόχως δέ η Ευδοξία έπεσε σε αιμόρροια καί σάπισε όλο τό σώμα της, ώστε εξ αυτού σκώληκες εξερχόταν καί δυσωδία ανυπόφορος, από τις οποίες γνώρισε ότι γιά τόν Άγιο τιμωρείται. Γι' αυτό τον παρεκάλει μέ γοερές φωνές, απέδωκε τόν αμπελώνα στήν χήρα όπως καί τις άλλες αδικίες, τις οποίες εποίησε καί μέ πολλές οδύνες ξεψύχησε.

Καί πάλιν ουδέ μετά θάνατον έμεινε ατιμώρητος, διότι έτρεμε ο τάφος της, εις έκπληξη των ορώντων ανείκαστο, ο οποίος κλόνος κράτησε τριάντα τρία έτη, μέχρι που έφεραν από της εξορίας τό άγιο λείψανο. Αφήκε δέ η Ευδοξία θυγατέρες τεσσάρες: Πουλχερία, Φουλία, Αρκαδία καί Μαρία καί ένα υιό ονόματι Θεοδόσιο. Βασίλευσε δέ ο Αρκάδιος έτη δέκα τέσσαρα καί τελεύτησε, οκταετούς όντος του νέου Θεοδοσίου, οι δέ αδελφές του Θεοδοσίου δέν νυμφεύθηκαν. Κυβέρνα δέ τό βασίλειο η Πουλχερία, ούσα τότε ετών δέκα εννέα, έως πού ήλθε ο Θεοδόσιος σε ηλικία νόμιμη.

Βασιλεύοντος δέ του Θεοδοσίου του Μικρού ήδη έτη τριάκοντα, ο Άγιος Πρόκλος, μαθητής καί Διάκονος χρηματίσας του θείου Χρυσοστόμου, κοινή ψήφο έγινε Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως. Κατά δέ τόν τέταρτο χρόνο της πατριαρχίας του Πρόκλου (435), έπεισε τόν βασιλέα και έπεμψε γιά νά φέρουν στην Κωνσταντινούπολη τό λείψανο του θείου πατρός. Φθάνοντας οι απεσταλμένοι στά Κόμανα, ρώτησαν τούς εγχώριους νά δείξουν σ' αυτούς τόν τάφο, για πάρουν τό λείψανο. Οι δέ πικράθηκαν υπέρμετρα, διότι θα στερούνταν τέτοιου θησαυρού ατίμητου, όμως δέν τόλμησαν νά εναντιωθούν στό βασιλικό πρόσταγμα, αλλ' έφεραν αυτούς στόν τάφο του μάκαρος καί καθώς σήκωσαν τόν λίθο νά εκβάλουν έξω τό λείψανο, έμεινε ακίνητο, ω του θαύματος! καί δέν μπορούσαν τόσοι άνδρες νά το σαλεύσουν όλοτελώς. Γι' αυτό επέστρεψαν οι αποσταλέντες στά βασίλεια άπρακτοι, κηρύττοντες σ' όλη τήν πόλη τό θαυμάσιο τούτο, ότι δηλαδή ο Άγιος δέν έδωκε τόν εαυτό του, αλλ' έμεινε ακίνητος (τούτο δέ τό έκαμε, διότι μέ αυθεντία καί υπερηφάνεια ήθελε νά πάρει τό λείψανό του ο βασιλεύς, τόν οποίο θέλησε νά διδάξει ο Άγιος ταπεινοφροσύνη καί μετριότητα). Τούτου χάριν παρεκάλεσε τόν Άγιο ο βασιλεύς αποστέλλοντας σ' αυτόν επιστολή που περιείχε αυτά:

«Στόν Οικουμενικό Πατριάρχη, Διδάσκαλο και πνευματικό Πατέρα Ιωάννη τόν Χρυσόστομο, τήν προσκύνηση προσφέρω, εγώ ο βασιλεύς Θεοδόσιος. Ημείς, Πάτερ τίμιε, νομίζοντας ότι τό σώμα σου τυγχάνει νεκρό, ως καί τά λοιπά σώματα των αποθανόντων, θελήσαμε νά μεταφέρομε αυτό απλώς σε εμάς, διά τούτο καί του ποθούμενου δικαίως στερηθήκαμε, άλλά συ, Πάτερ τιμιώτατε, συγχώρησε εμάς μετανοούντας, διότι σύ εδίδαξες εις πάντας τήν μετάνοια καί δός τόν εαυτόν σου, ως Πατήρ φιλόπαις, εις ημάς τούς φιλοπάτορας υιούς σου και τούς σέ ποθούντας εύφρανε διά της παρουσίας σου».

Λαβόντες λοιπόν οι απεσταλμένοι τήν επιστολή αυτή καί φθάνοντας στόν τόπο, τέλεσαν καθώς ο βασιλεύς τους πρόσταξε και βλέπουν πάλι άλλο θαυμάσιο, δηλαδή φως άρρητο μέ πολλή λαμπηδόνα από του τάφου αναπήδησαν, ευωδία ανείκαστη εξήλθε του τάφου καί δέν φαινόταν ως νεκρός ο Άγιος, αλλά φαιδρός στήν όψη γεμάτος αμβροσίας καί νέκταρος. Όταν λοιπόν επέμφθη η επιστολή αυτή καί ετέθη επί του στήθους του Αγίου, έδωκε τόν εαυτό του ο θείος Πατήρ, διότι η θήκη που περιείχε τό άγιο λείψανο ευκόλως καί χωρίς κόπο φερόταν ανεμποδίστως. Τότε έγιναν καί πολλά θαυμάσια σε όσους μετά πίστεως τόν ασπάσθηκαν. Εξόχως δέ ήταν ένας χωλός στο μέσον του πλήθους καί μέ πολύ κόπο έκαμε τρόπο καί άγγιξε στους πόδας του το του Αγίου ιμάτιο καί ευθύς ιάθη.

Θέτοντες λοιπόν τό ιερό λείψανο σε χρυσοκόλλητη λάρνακα καί βαστάζοντας αυτήν, εκίνησαν τήν οδοιπορία πρόθυμοι μέ ψαλμωδία πολλή, μέ λαμπάδες καί θυμιάματα καί σε όσες πόλεις καί χώρες υποδέχονταν τόν Άγιο, αγιαζόντουσαν. Όταν δέ πλησίασαν στήν Χαλκηδόνα καί τό άκουσαν στήν βασιλεύουσα, έδραμαν όλοι νέοι καί γέροντες μέ πόθο πολύ νά τό προϋπαντήσουν, ως έπρεπε, καί γέμισε πλοία όλη η θάλασσα, η οποία φαινόταν σαν γη στερεά.

Όταν έφθασε τό άγιο λείψανο αντίπερα της Κωνσταντινουπόλεως, εξήλθε ο Πατριάρχης μετά του βασιλέως καί όλη η Σύγκλητος γιά νά προϋπαντήσουν τόν Άγιο. Τήν θήκη δέ τήν έχουσα τό άγιο λείψανο έβαλαν σε πλοίο βασιλικό. Γενομένης δέ τρικυμίας, τά μέν άλλα πλοία διεσκορπίσθησαν σε ένα καί άλλο μέρος, τό δέ πλοίο τό περιέχον τό άγιο λείψανο εξήλθε στόν αγρό της Καλλιτρόπης χήρας, τήν οποία η Ευδοξία αδίκησε, όπως προείπαμε, καί τότε πάλιν έγινε στήν θάλασσα γαλήνη.

Όταν δέ έφθασαν στόν ορισμένο τόπο εκείνοι, που βάσταζαν τό τίμιο λείψανο, είδαν ότι έκλινε πάλι θαυμασίως πρός τό εν μέρος αφ' εαυτού του, εκείνο τό ηυτρεπισμένο καί ετοιμασμένο γιά τόν Άγιο κουβούκλιο καί προσκαλούσε μέ σχήμα τό λείψανο.

Μέγας ει, Κύριε, καί θαυμαστά τά έργα σου!

Όταν έβαλαν στό πλοίο εκείνο τό τίμιο λείψανο, ο μέν βασιλεύς είχε πόθο νά υπάγει στά βασίλεια, αλλ' ως φαίνεται δέν ήθελε ο Άγιος Χρυσόστομος, γι' αυτό κατέβηκε τό ρεύμα της θαλάσσης του Ελλησπόντου δυνατό. Πρώτα λοιπόν εφέρθη τό άγιο λείψανο στόν Ναό του Αποστόλου Θωμά, τόν ονομαζόμενο του Αμαντίου, όπου ο βασιλεύς ήταν παρών καί σκέπαζε με την βασιλική του χλαμύδα την θεία σορό του λειψάνου και μαζί παρεκάλει τόν Άγιο νά παύσει τόν κλονισμό του τάφου της μητρός του, ο οποίος έτρεμε ήδη τριάντα τρία έτη' καί δή επέτυχε της αιτήσεως διότι στάθηκε, παραδόξως, ο κινούμενος τάφος εκείνης.

Μετά από αυτά εκομίσθη τό άγιο λείψανο στο Ναό της Αγίας Είρήνης. Εκεί, έβαλαν τό άγιο λείψανο επάνω στό ιερό Σύνθρονο καί εβόησαν άπαντες: «Απόλαβε τόν θρόνο σου, Άγιε». Ύστερα απέθεσαν τήν θήκη του λειψάνου επί τής βασιλικής αμάξης καί έφεραν αυτό στόν Ναό των Αγίων Αποστόλων. Εκεί έβαλαν τό άγιο λείψανο επάνω στήν ιερά καθέδρα καί, ω του θαύματος! επεφώνησε στό λαό το «Ειρήνη πάσι καί τη Ευδοξία συγχώρησις». Καί ύστερα ετέθη υποκάτω στήν γη όπου καί τώρα ευρίσκεται. Οταν δε η ιερά λειτουργία ετελείτο, θαύματα μεγάλα γινόντουσαν, δοξάζοντας ο Θεός με αυτόν τον τρόπο τους δοξάζοντες Αυτόν.

 

 

 

 

 

 

http://stratisandriotis.blogspot.com/2012/01/blog-post_26.html

 

Η ΚΑΤΑ ΓΡΑΜΜΑ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΘΕΙΩΝ ΛΟΓΩΝ ΟΔΗΓΕΙ ΠΟΛΛΑΚΙΣ ΕΙΣ ΒΛΑΣΦΗΜΙΑΝ ΚΑΙ ΑΙΡΕΣΙΝ

 ΥΠΟΜΝΗΣΙΣ

Η ΚΑΤΑ ΓΡΑΜΜΑ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΘΕΙΩΝ ΛΟΓΩΝ ΟΔΗΓΕΙ ΠΟΛΛΑΚΙΣ ΕΙΣ ΒΛΑΣΦΗΜΙΑΝ ΚΑΙ ΑΙΡΕΣΙΝ

(Ἐγράφη και ἐδημοσιεύθη εἰς την «Ενημέρωσιν» μετά την παραίτησιν τοῦ ‘Αρχιεπισκόπου ‘Ανδρέου ὑπέρ τοῦ Πειραιῶς Νικολάου και πρίν την διακοπήν τῆς κοινωνίας τοῦ Μητροπολίτου Μεσογαίας Κηρύκου μετά τῆς ὁμάδος τῶν Νικολαἱτῶν λεγομένων Ἀρχιερέων)

 

῾Ο Σεβ/τος κ. Νικόλαος καί οἱ περί αὐτόν πέντε ᾿Αρχιερεῖς, οἱ ῾Ιερεῖς καί οἱ "θεολόγοι" των, οἱ μετά τήν 5.2.03 συγκροτήσαντες καί συμπήξαντες τήν ὑπ᾿ αὐτόν παράνομον συναγωγήν, ἡ ὁποία λειτουργεῖ πλέον ὡς συνέχεια τῆς φατρίας καί σχισματοαιρέσεως τῶν "πέντε", γράφουν, καθ᾿ ὑπόδειξιν καί μέ τήν συνεργασίαν τῶν παλαιοημερολογιτῶν οἰκουμενιστῶν (Φλωρινικῶν), ὅτι ὁ θεολόγος ᾿Ελευθέριος Γκουτζίδης μέ τήν διατύπωσίν του περί πρώτης ἀνάρχου ᾿Εκκλησίας (κοινωνίας) τοῦ Τριαδικοῦ Θεοῦ, συγχέει τά ἀσύγχυτα καί φέρει εἰς ὁμοιότητα τά κτιστά καί τά ἄκτιστα, διά τοῦτο καί τόν θεωροῦν "καινοτόμον" καί "αἱρετικόν".

῞Ομως, καί μόνον ἀπό τόν τρόπο πού ἑρμηνεύουν τήν διατύπωσιν, ἀποδεικνύονται ὄντως καινοτόμοι καί αἰρετικοί. Διότι, ἐνῶ πολύ σωστά τονίζουν ὅτι "δέν ὑπάρχει καμμία ὁμοιότης μεταξύ κτιστοῦ καί ἀκτίστου", ὅπως διδάσκει σαφέστατα ἡ ὀρθόδοξος διδασκαλία, ὅμως περιπίπτουν εἰς τήν καινοτομίαν καί τήν αἵρεσιν τῆς κατά γράμμα ἑρμηνείας τῶν "ρημάτων" πού ἀναφέρονται εἰς τόν Τριαδικόν Θεόν.

῎Ετσι, τόν ὅρον "ἐκκλησία", ἤ καί ἀκόμη τόν ὅρον "κοινωνίαν", ἀναφερομένους εἰς τόν Τριαδικόν Θεόν, τούς ἑρμηνεύουν κυριολεκτικῶς (κατά γράμμα), μέ ἀποτέλεσμα νά ἑρμηνεύουν κυριολεκτικῶς καί τόν λόγον τοῦ Κυρίου, "ἵνα ὦσιν ἕν καθώς καί ἡμεῖς ἕν ἐσμέν", καθώς καί τό τοῦ ῾Αγίου Φωτίου, "ἡ τῆς Τριάδος ἑνότης ἐκκλησιάσασα τῷ ἐνιαίῳ τῆς γνώμης βουλήματι".

Ξέχασαν ὅτι ὁμιλῶμεν περί Θεοῦ μέ ἀνθρωπίνην γλῶσσαν, ἀφοῦ ἄλλως δέν δυνάμεθα νά ὁμιλήσωμεν. ῎Ας ἴδωμεν ὅμως τί ἐπ᾿ αὐτοῦ τοῦ θέματος τονίζει ὁ Καθηγητής Ιωάννης Ρωμανίδης:

"...Δέν ὑπάρχει καμμία ὁμοιότης μεταξύ κτιστοῦ καί ἀκτίστου, ἐκεῖνο πού ὑπάρχει στήν κτίσι δέν σημαίνει ὅτι ὑπάρχει καί στόν Θεό. ᾿Εμεῖς μιλᾶμε γιά τόν Θεό μέ ἀνθρώπινη γλῶσσα καί μέ ἀνθρώπινα νοήματα. Αὐτό ὅμως δέν σημαίνει ὅτι αὐτά ἐφαρμόζονται στόν Θεό κυριολεκτικά. Διότι ἁπλούστατα στήν ἐμπειρία τῆς θεώσεως καταργοῦνται ὅλες οἱ προφητεῖες  καί ἑρμηνεῖες τῆς ῾Αγίας Γραφῆς, ὅλες οἱ γλῶσσες καί τά νοήματα, καθώς καί ὅλη ἡ ἀνθρώπινη γνῶσι πού ἀφορᾶ στόν Θεό. Διότι ὁ Θεός ὑπερβαίνει ὅλα τά ἀνθρώπινα. ῾Υπάρχει ἕνα ὡραῖο κομμάτι στόν ῞Αγιο Διονύσιο τόν ᾿Αρεοπαγίτη, ὁ ὁποῖος λέγει ὅτι στήν ἐμπειρία τῆς θεώσεως ὁ ἄνθρωπος διακρίνει ὅτι ὁ Θεός οὔτε Μονάς εἶναι, οὔτε Τριάς, οὔτε ῾Ενάς εἶναι οὔτε Θεός εἶναι, οὔτε ᾿Αγάπη εἶναι κλπ. Διότι δέν ὑπάρχουν ὀνόματα ἤ νοήματα, πού νά μποροῦν νά ἀποδώσουν τό τί εἶναι ὁ Θεός. Δέν μπορεῖ ὁ ἄνθρωπος νά συλλάβη τόν Θεό. Αὐτό ἀποκλείεται. Τά νοήματα καί οἱ λέξεις χρησιμοποιοῦνται μόνον ὡς ὁδηγοί πρός τόν Θεό καί ὄχι γιά νά ἀποδώσουν ἤ νά ἐξηγήσουν κάτι ἀπό τόν Θεό". (Πρωτ. ᾿Ιωάννου Ρωμανίδου, Πατερική Θεολογία, σελ. 283. ᾿Εκδόσεις Παρακαταθήκη Θεσ/νίκη 2004)

Εἰς ἄλλο σημεῖον τονίζει:

"Στήν ὀρθόδοξη παράδοσι οὔτε ἡ ἀναλογία τῆς Πίστεως ὑπάρχει. Διότι μεταξύ τῆς διδασκαλίας τῆς ῾Αγίας Γραφῆς καί τῆς ἀληθείας περί Θεοῦ δέν ὑπάρχει ἀναλογία πίστεως. Γιατί; Διότι μεταξύ Θεοῦ καί κτισμάτων δέν ὑπάρχει ἀπολύτως καμμία ὁμοιὀτης. Γι᾿ αὐτόν τόν λόγο τά νοήματα τῆς ῾Αγίας Γραφῆς περί Θεοῦ εἶναι καταργήσιμα νοήματα. Καταργοῦνται στήν ἐμπειρία τῆς θεώσεως. Πρίν εἶναι ἁπλῶς βοηθητικά, ἀπαραίτητα, σωστά καί ὀρθά ὡς καθοδηγητικά μόνον πρός τόν Θεόν. ῾Η ῾Αγία Γραφή εἶναι ὁδηγός πρός τόν Θεόν, ἀλλά δέν ἔχει ἡ περιγραφή τοῦ Θεοῦ στήν ῾Αγία Γραφή καμμία ὁμοιότητα μέ τόν Θεόν. Μιλᾶ γιά τόν Θεόν, μιλᾶ γιά τήν ᾿Αλήθεια, ἀλλά δέν εἶναι ἡ ᾿Αλήθεια. Εἶναι ὁδηγός πρός τήν ᾿Αλήθειαν καί τήν ὁδόν, πού εἶναι ὁ Χριστός. Διότι οἱ λέξεις στήν ῾Αγία Γραφή εἶναι ἁπλῶς σύμβολα, τά ὁποῖα περιέχουν ὡρισμένα νοήματα. Αὐτά τά νοήματα εἶναι ὅλα ἀνθρώπινα καί ὁδηγοῦν πρός τόν Θεόν, πρός τόν Χριστόν καί τίποτε ἄλλο. ῾Οπότε διαβάζοντας ἁπλῶς κανείς τήν ῾Αγία Γραφή δέν μπορεῖ νά θεολογῇ  σωστά μόνον βάσει τῆς ῾Αγίας Γραφῆς. ῎Αν αὐτό τό κάνη, δεν μπορεῖ παρά νά γίνη αἱρετικός. Διότι σωστή ἑρμηνεία τῆς ῾Αγίας Γραφῆς μπορεῖ νά γίνη μόνον, ὅταν ἡ μελέτη ἤ ἡ ἀνάγνωσις τῆς ῾Αγίας Γραφῆς συνοδεύεται ἀπό τήν ἐμπειρία τοῦ φωτισμοῦ ἤ τῆς θεώσεως. Χωρίς φωτισμό ἤ θέωσι δέν μπορεῖ ἡ ῾Αγία Γραφή νά ἑρμηνευθῇ σωστά" (Πρωτ. ᾿Ιωάννου Ρωμανίδου, Πατερική Θεολογία, σελ. 134. ᾿Εκδόσεις Παρακαταθήκη Θεσ/νίκη 2004).

Εἰς ἐπίρρωσιν τῶν ἀνωτέρω θά ἀναφέρω καί μίαν σχετικήν ἑρμηνείαν καἰ ἐξήγησιν τοῦ ἱεροῦ Χρυσοστόμου:"Τά γάρ αὐτά ρήματα (λόγια) λέγεται μέν ἐπί Θεοῦ καί ἀνθρώπων· ἀλλ᾿ ἑτέρως μέν ἐκεῖνα νοητέον, ἐτέρως δέ ταῦτα... ὥσπερ γάρ οὐ πάντα ὁμοίως ἐκληπτέον, οὕτω οὐδέ πάντα ἁπλῶς ἐκβλητέον".... 

Κατόπιν τούτων τονίζομεν, ὅτι δέν εἶναι ὁ θεολόγος κ. ᾿Ελευθέριος Γκουτζίδης αὐτός πού "συγχύζει τά ἀσύγχυτα", καί "φέρει εἰς ὁμοιότητα τά κτιστά καί τά ἄκτιστα", οὔτε ἡμεῖς πού ζητῶμεν ἐπί τόσα ἔτη νά ἀποδείξουν τήν "καινοτομίαν", καί νά τήν "καταδικάσουν" μέ ἀποδείξεις, καί ὄχι μέ τό "ἀποφασίζομεν καί διατάζομεν", καί τότε ἄς "καταδικάσουν" ἄν μποροῦν καί ἡμᾶς. ᾿Εκεῖνοι πού προκαλοῦν σύγχυσιν καί φέρουν εἰς ὁμοιότητα τά κριστά καί τά ἄκτιστα εἶναι ἐκεῖνοι πού ἑρμηνεύουν τά λόγια πού ἀναφέρονται εἰς τόν Τριαδικόν Θεόν κατά κυριολεξίαν (κατά τό ξηρόν γράμμα).

Ναί αὐτοί εἶναι οἱ καινοτόμοι καί αἱρετικοί, διότι ἑρμηνεύουν κατά κυριολεξίαν τά ρήματα περί Θεοῦ. Αὐτοί εἶναι οἱ αἱρετικοί καί βλάσφημοι, διότι δέν ἔλαβαν ποτέ ὑπ᾿ ὄψιν τους, πώς "τό γράμμα ἀποκτείνει, τό δέ πνεῦμα ζωοποιεῖ", ὅταν προπάντων χρησιμοποιεῖται διά σκευωρίας καί πλεκτάνας κατά τῆς ἀληθείας. Αὐτοί θέλουν νά ζοῦν στό σκοτάδι, καί δέν καταλαβαίνουν ὅτι κάτω ἀπό τό ξηρόν γράμμα ἐγκρύπτεται τό πνεῦμα, ἤτοι "τό ἀπόθετον κάλλος" τῶν λεγομένων, ὅπως χαρακτηριστικά λέγει ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος.

ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΙΣ ΕΙΣ ΤΑΣ ΣΥΚΟΦΑΝΤΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ ΤΟΥ Ε΄ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ ΚΩΝ/ΛΕΩΣ

 

ΑΓΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ Ε΄,

Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ 1821,

ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΚΟΦΑΝΤΙΕΣ!

+ Ο ΜΕΣΟΓΑΙΑΣ ΚΑΙ ΛΑΥΡΕΩΤΙΚΗΣ ΚΗΡΥΚΟΣ

ΤΗΣ ΓΝΗΣΙΑΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

Δ/ΝΣΙΣ: ΕΠΙΣΚΟΠΕΙΟΝ ΑΓΙΑΣ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ

ΚΟΡΩΠΙ Τ.Κ.19400 Τ.Θ. 54 ΤΗΛ. 210.6020176, 210.2466057

Α.Π. Ε/101 Μ. Δευτέρα 2009

ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΙΣ

ΕΙΣ ΤΑΣ ΣΥΚΟΦΑΝΤΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ

ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ ΤΟΥ Ε΄ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ ΚΩΝ/ΛΕΩΣ

ΠΡΟΣ

τούς ἀγαπητούς ἐν Χριστῶ ἀδελφούς

καί τέκνα ἐν Κυρίω πνευματικά.

Σύν τῆ πατρικῆ ἡμῶν εὐχῆ νά διέλθωμεν θεαρέστως τήν Μεγάλην Ἑβδομάδα τῶν Παθῶν καί νά ἑορτάσωμεν ἐν εὐφροσύνη καί ἀγαλλιάσει πνευματικῆ τήν Λαμπροφόρον τοῦ Κυρίου Ἀνάστασιν, σᾶς ἐνημερώνω καί ἐπί τοῦ κάτωθι θέματος.

Εἰς τόν Ἱερόν Ναόν Ἁγίας Τριάδος Κάτω Ἡλιουπόλεως, πρίν καταλάβει τόν Ναόν καί ἐγκατασταθεῖ παρανόμως καί αὐθαιρέτως ὁ ψευδαρχιεπίσκοπος Νικόλαος, ἐτιμούσαμε πάντοτε καί τούς Ἁγίους Νεομάρτυρας ἰδιαιτέρως τόν Ἅγιον Γρηγόριον τόν Ε΄ εἰς τοῦ ὁποίου τό ὄνομα ἦτο ἀφιερωμένη ἡ παρακειμένη τῶ Ναῶ «ΣΤΕΓΗ ΦΙΛΟΞΕΝΙΑΣ ΚΛΗΡΙΚΩΝ».

Ἀπό τοῦ παρελθόντος ἔτους ἀπεφασίσαμεν, ὅπως εἰς τό ἀνεγειρόμενον Ἡσυχαστήριον Παναγίας Παραμυθίας (παρά τόν Ἰερόν Ναόν Παναγίας Σουμελᾶ - Ἀθηνιωτίσσης) τιμῶνται καί οἱ Ἅγιοι Νεομάρτυρες εἰς κοινήν ἑορτήν μετά τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκκου, τήν Κυριακήν τῶν Μυροφόρων. Ἐφέτος, καί ἐπειδή ἡ ἑορτή τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου τοῦ Ε’ συμπίπτει τήν Πέμπτην 10 Ἀπριλίου 2009, ὅτε θά εὑρισκώμεθα εἰς Ρουμανίαν διά νά συνεορτάσωμεν μεθ’ ὅλων τῶν συνεπισκόπων μας τήν πρώτην ἐπέτειον τῆς ἑνώσεώς μας καί τήν μεγάλην ἑορτήν τῶν Ρουμάνων Ὀρθοδόξων (Ζωοδόχου Πηγῆς) ἀπεφασίσαμεν νά τιμήσωμεν τόν νεομάρτυρα καί ἐθνομάρτυρα ἅγιον Γρηγόριον τόν Ε΄ τήν Κυριακήν τῶν Μυροφόρων εἰς τόν Ἱερόν Ναόν Παναγίας Σουμελᾶ - Ἀθηνιωτίσσης.

Τοῦτο τό κάμνομεν διότι ὁ ἅγιος Γρηγόριος εἶναι ὀ περισσότερον πάντων ἀδικως συκοφαντηθείς ΝΕΟΜΑΡΤΥΣ καί διά τοῦτο πιστεύομεν ὅτι ἔχει καί μεγάλην παρρησίαν πρός τόν Θεόν. Εἰς τό παρατιθέμενον κείμενον, τό ὁποῖον ἐλάβομεν ἐκ τοῦ διαδικτύου, ὑπάρχει ἡ ἀπάντησις εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἄθεοι ὄντες καί ἐχθροί τοῦ Ἱεροῦ Κλήρου συκοφαντοῦν τόν ἥρωα Πατριάρχην ὡς προδότην τοῦ Ἔθνους καί τῆς Ὀρθοδοξίας. ‘Ας ἴδωμεν:

ΑΓΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ Ε΄,

Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ 1821,

ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΚΟΦΑΝΤΙΕΣ!

Ο άγιος Γρηγόριος ο Ε΄ και η επανάσταση.

Η κατασυκοφάντηση του ΣΩΤΗΡΑ των Ελλήνων

Απο http://www.ierosolymitissa.org/paganismos.htm

Ξένοι των Ελληνικών ιδανικών, και αμέτοχοι της εθνικής συνείδησης των Ελλήνων, οι Νεοπαγανιστές κατηγορούν τον άγιο Γρηγόριο τον Ε΄ για προδοσία, και συμμαχία με τους Τούρκους. Αυτόν που σκότωσαν οι Τούρκοι μαρτυρικά, επειδή βοήθησε το έθνος στην απελευθέρωσή του! Αυτόν που οι απελευθερωμένοι Χριστιανοί Έλληνες, δήλωσαν ότι αναγνωρίζουν ως ΑΓΙΟ και ΕΘΝΟΜΑΡΤΥΡΑ.

Παράλληλα, στα παρακάτω ντοκουμέντα, θα γίνει εμφανές, ότι η επανάσταση του 1821, δεν ήταν η επανάσταση ενός άθρησκου Ελληνικού έθνους. Αντίθετα, ήταν επανάσταση των Χριστιανών, ενάντια στους Μουσουλμάνους δυνάστες. Κάτι που πρέπει να σκεφθούν όλοι αυτοί που ζητούν να απογυμνώσουν την Ελλάδα από το Χριστό.

Φανατικοί ιδεολογικοί ψευδοκατήγοροι

Οι εχθροί της εκκλησίας χαλάνε τον κόσμο, φωνάζοντας ότι ο Πατριάρχης ήταν ο χειρότερος «Τουρκόφιλος», «μισέλληνας», «προδότης του γένους» κλπ., αφού αφόρισε την Επανάσταση και ιδίως τους πρώτους ηγέτες της Αλέξανδρο Υψηλάντη και Μιχαήλ Σούτσο.

Και το μεν αφοριστικό είναι αυθεντικό. Γεννάται όμως το ερώτημα: Το αξιολογούν οι κατήγοροι σωστά; Και το ερώτημα γίνεται πιο σοβαρό όταν βλέπουμε τους Έλληνες, τόσες γενεές, και μάλιστα τους ίδιους τους αφορισμένους, να το αξιολογούν εντελώς διαφορετικά. Και γι' αυτό τον τιμούν σαν την ιερότερη εθνική μορφή. Και του έστησαν ανδριάντα στο Πανεπιστήμιο.

Περί της σωστής αξιολόγησης του θέματος αυτού, απάντηση πρέπει να δώσει όχι η ιδεολογία, αλλά τα ιστορικά δεδομένα. Γιατί αυτοί που κατηγορούν τον άγιο, το κάνουν μόνο και μόνο από αντιχριστιανική προκατάληψη, και μίσος για τον Χριστιανισμό, και όχι για ιστορικούς λόγους.

Αςδούμε λοιπόν ένα-ένα τα γεγονότα, για να βγάλουμε στο τέλος ένα καθαρό συμπέρασμα, πέρα από τις ιδεολογικές φωνασκίες των εχθρών της Εκκλησίας.

Τα ιστορικά γεγονότα της εποχής εκείνης

1. Λίγα χρόνια πριν από το 1821 είχε συσταθεί με πρωτοβουλία του Τσάρου Αλεξάνδρου Παύλοβιτς η περίφημη Ιερή Συμμαχία, που στόχο είχε την πρόληψη και καταστολή κάθε επανάστασης. Μετείχαν: Ρωσία, Αυστρία, Αγγλία, Γαλλία, κλπ. Κόκκινο πανί για την Ιερή Συμμαχία ήταν οι ιδέες της Γαλλικής Επανάστασης.

Συμπέρασμα πρώτο: Κάθε επανάσταση, ακόμη και η πιο καλά οργανωμένη, κινδύνευε να αποτύχει λόγω εχθρικότητας των τότε μεγάλων δυνάμεων.

2. Η Ελληνική Επανάσταση ευθύς εξ αρχής στιγματίστηκε, διότι φαινόταν έντονη η επίδραση των αρχών της Γαλλικής Επαναστάσεως. Και το κίνημα του Ρήγα, και η οργάνωση της Φιλικής Εταιρείας και ο τρόπος διακυβέρνησης του Μοριά, έκαναν ακόμη και σε τυφλό φανερή την γαλλική επίδραση.

Συμπέρασμα δεύτερο: Η Ελληνική Επανάσταση ήταν βέβαιο, ότι εκτός από την οργή του Σουλτάνου θα αντιμετώπιζε και την μήνη των τότε υπερδυνάμεων.

3. Η Επανάσταση του Αλέξανδρου Υψηλάντη στην Βλαχία εξόργισε τον Σουλτάνο σε αφάνταστο βαθμό, διότι:

α) ο αρχηγός της ήταν πρίγκιπας της Ρωσίας.

β) ο ηγεμών της Βλαχίας Μιχαήλ Σούτσος ήταν Φαναριώτης,

γ) συνθήκη απαγόρευε στον Σουλτάνο να παρεμβαίνει στις παραδουνάβιες ηγεμονίες χωρίς άδεια του Τσάρου.

Συμπέρασμα τρίτο: Ο θυμός του Σουλτάνου δεν ήταν καλό πράγμα. Οι Τούρκοι μέχρι και σήμερα αλλού πονούν και αλλού χτυπούν (βλέπε Κύπρος-Κωνσταντινούπολις).

4. Πρώτα απ' όλα ο Σουλτάνος ξέσπασε στους Ρωμηούς της Πόλης. Τα γεγονότα του 1956 ωχριούν μπροστά στις θηριωδίες που υπέμειναν οι Έλληνες της Πόλης του 1821. Έπειτα ο Σουλτάνος ζήτησε εξηγήσεις από τον Μιλέτ-μπασή, δηλ. εθνάρχη των Ρωμιών, Γρηγόριο Ε΄ και τον Τσάρο της Ρωσίας Αλέξανδρο Α΄ Παύλοβιτς. Ο μεν Γρηγόριος προσπάθησε να τον καλμάρει με ψέματα: ότι τάχα δεν ήξερε τίποτε (ενώ τα ήξερε όλα, όπως μας λένε όλοι οι σύγχρονοί του ιστορικοί, άσχετα αν ο ίδιος δεν ήταν σύμφωνος). Ο δε Τσάρος έσπευσε να δώσει τις εξής πληροφορίες στον «εν τυραννία αδελφό» του Σουλτάνο:

α) Ο πρίγκιπας Αλ. Υψηλάντης επαύθη απ' όλα του τα εν Ρωσία καθήκοντά του και απεκηρύχθη.

β) Ο Τσάρος δεν είχε καμία ανάμειξη.

γ) Ο Σουλτάνος αφήνεται απόλυτα ελεύθερος να αντιδράσει όπως ξέρει και να συγυρίσει τους στασιαστές. (Το έγγραφο του Τσάρου μας το διέσωσε πλήρες ο Σπ. Τρικούπης στον Α΄ Τόμο της Ιστορίας της Ελλην. Επαναστάσεως).

Συμπέρασμα τέταρτο: Άρα οι Έλληνες έπρεπε να αντιμετωπίσουν μόνοι τους, αβοήθητοι, την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Είναι αστείο να πιστεύει κανείς, ότι μπορούσαν οι Ρωμιοί να νικήσουν τότε την Οθωμανική αυτοκρατορία. Αυτό το έδειξε περίλαμπρα, δυστυχώς, η εκστρατεία του Ιμπραήμ Πασά στην Πελοπόννησο, που διέλυσε σαν ιστούς αράχνης όλες τις αμυντικές γραμμές των Ελλήνων. Και αλίμονο αν δεν επενέβαιναν οι ξένοι!

5. Η ιστορία μας μιλάει για την οξύτητα, με την οποία ο Σουλτάν Μαχμούτ Β΄ αντέδρασε στην Επανάσταση.

α) Έπαυσε δύο μεγάλους Βεζίρηδες σε διάστημα ολίγων ημερών με μόνο αιτιολογικό την επιεική τους στάση έναντι των Ρωμηών. Το γεγονός είναι πολύ ενδεικτικό.

β) Κάλεσε τον Σεϊχουλισλάμη, δηλ. τον υπέρτατο θρησκευτικό αρχηγό όλου του Ισλάμ, και τον διέταξε να εκδώσει φετβά, δηλ. διακήρυξη, με την οποία να καλεί τους Μουσουλμάνους να εξαφανίσουν κάθε ίχνος χριστιανών από την Αυτοκρατορία ολόκληρη, που έτσι θα γινόταν αμιγώς ισλαμική. Ο Σεϊχουλισλάμης όμως ήταν άνθρωπος δίκαιος και εύσπλαχνος. Και γι' αυτό ζήτησε διορία να το σκεφτεί.

Ο Πατριάρχης Γρηγόριος το πληροφορήθηκε. Και συνοδευόμενος από τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων Πολύκαρπο, που προς τιμήν του βλέπουμε την υπογραφή του σε όλα τα αφοριστικά εκείνα, τους μεγάλους δραγουμάνους Κωνσταντίνο και Νικόλαο Μουρούζηδες, και τον αυθέντη Καλλιμάχη, επισκέφτηκε τον Σεϊχουλισλάμη. Και τον έπεισε να αρνηθεί να εκδώσει τον φετβά, αναλαμβάνοντας και αυτός κάποια υποχρέωση έναντι του εύσπλαχνου και φιλανθρώπου εκείνου μουσουλμάνου, που πίστευε με όλη του την καρδιά, ότι όπως γράφει το Κοράνι- «μια ώρα δικαιοσύνης είναι πολυτιμότερη ενώπιον του Θεού από εξήντα χρόνια προσευχής». Ο Σεϊχουλισλάμης αρνήθηκε να εκδώσει τον φετβά. Και ο σουλτάνος έγινε θηρίο εναντίον του: Τον καθαίρεσε και τον κρέμασε.

Συμπέρασμα πέμπτο: Πόσος φόβος έπρεπε να ρίχνει την καταθλιπτική του σκιά στην Κωνσταντινούπολη, όταν ο Σουλτάνος έπαυε λόγω ευνοίας τους προς τους Ρωμηούς δύο πρωθυπουργούς του και κρεμούσε έναν Σεϊχουλισλάμη;

6. Ταυτόχρονα άρχισαν οι κατ' εντολή του Σουλτάνου εκτελέσεις των επιφανών Ρωμηών με έναρξη από τους Μουρούζηδες και Μητροπολίτες, που εθεωρούντο σαν τα πιο απαραβίαστα πρόσωπα.

7. Διορίστηκε άλλος Σεϊχουλισλάμης, ο Φεΐζ. Αυτός εξέδωσε χωρίς πολλούς δισταγμούς και συζητήσεις τον φετβά που όριζε ότι ιερό χρέος των μουσουλμάνων ήταν να μη μείνει στην οθωμανική αυτοκρατορία ζωντανός ούτε ένας Χριστιανός.

8. Οι Δυτικοί ήταν και πάλι με τους Τούρκους.

9. Η επανάσταση έφτασε στο «αμήν» τόσο, ώστε ο ατρόμητος Γέρος του Μοριά «εμβήκεν εις την Εκκλησίαν, έκαμε τον σταυρόν του, έμεινε πολλήν ώραν σύννους και ασπασθείς την εικόνα της Θεοτόκου είπε: "Παναγία μου, βοήθησε τους Χριστιανούς. Τους επήραμε στο λαιμό μας"» (Σπ. Τρικούπη, Ιστορία της Ελλην. Επαναστάσεως, τόμος Α΄, σελ.206).

10. Η εκστρατεία του Ιμπραήμ διέλυσε σαν ιστό αράχνης τους Έλληνες. Και γέμισε την Πελοπόννησο θρήνους, αίματα, ερείπια και συμφορές.

Για να τα προδεί κανείς αυτά δεν χρειαζόταν να έχει μυαλό πιο πολύ από το μέτριο.

Γι' αυτό και ο Γρηγόριος τάχθηκε με σταθερότητα και αποφασιστικότητα εναντίον της Επαναστάσεως για να σωθεί η Ρωμηοσύνη από την ολοκληρωτική εξόντωση.Και ενεργώντας φαναριώτικα έριξε στάχτη στα μάτια του Σουλτάνου: αφοριστικά κατά της επανάστασης. Τα έγραψε και για τους Έλληνες, να ησυχάσουν. Και κυρίως για τον Σουλτάνο να τα διαβάσει και να καλμάρει. Και κάλμαρε με πολύ λίγες σχετικά- σφαγές στην Πόλη.

Οι Πατριάρχες Θεόληπτος και Ιερεμίας Α΄ έκαναν για την σωτηρία του Γένους μας ψεύτικους όρκους. Ο Πατριάρχης Γρηγόριος έβγαζε ψεύτικα αφοριστικά -στάχτη στα μάτια του Σουλτάνου- για τον ίδιο λόγο. Ο ίδιος ο Αλέξανδρος Υψηλάντης παρότι ήταν ευσεβέστατος δεν τα έλαβε καθόλου υπ' όψιν του. Δεν ταράχτηκε. Ούτε κάκιωσε εναντίων του Πατριάρχη. Τον συμπόνεσε. Ορίστε τι έγραφε στους Σουλιώτες:

«Ο Πατριάρχης βιαζόμενος υπό της Πόρτας σας στέλνει αφοριστικά και εξάρχους παρακινώντας σας να ενωθήτε με την Πόρταν. Εσείς όμως να τα θεωρείται αυτά ως άκυρα, καθότι γίνονται με βίαν και δυναστείαν και άνευ της θελήσεως του Πατριάρχου».

Αλλά και αργότερα, όταν το στράτευμά του είχε πλέον διαλυθεί, ο Αλ. Υψηλάντης όχι μόνο δεν απέδωσε την καταστροφή του στον αφορισμό, αλλά με ημερήσιά του διαταγή 8.6.21 απεκύρηξε τους στρατιώτες του, που δεν επέμειναν στον αγώνα, να εκδικηθούν «το ιερόν αίμα των κατασφαγέντων απανθρώπως κορυφαίων "υπουργών" της θρησκείας: πατριαρχών (Γρηγορίου Ε΄ και Κυρίλλου ΣΤ΄), αρχιερέων και μυρίων άλλων αθώων αδελφών» (Σπ. Τρικούπη, Ιστορία της Ελλην. Επαναστάσεως, τόμος Α΄, σελ.128).

Στην Ιστορία του Τρικούπη (Τομ. Α΄) όποιος θέλει μπορεί να δει:

Α) Το πλήρες κείμενο των αφοριστικών, όπου ο Πατριάρχης αναφέρει ξεκάθαρα, ότι ο πρέσβης της Ρωσίας του απέκλεισε ρητά κάθε ενίσχυση προς τους επαναστάτες.

Β)Τα κείμενο του διατάγματος του Τσάρου, που καταδίκαζε την Επανάσταση και άφηνε τον Σουλτάνο ελεύθερο να σφάξει τους Ρωμηούς.

Γ) Το διάταγμα του Σουλτάνου, με το οποίο επαύθη ο τρίτος κατά σειρά μέγας Βεζύρης Μπεντερλή Αλήπασας, «επειδή ηθέλησε να φεισθή της ζωής των Ελλήνων», και διορίστηκε ο Σαλήχπασας. Γιατί επαύθη ο Αλήπασας; «Επειδή ετόλμησε να εναντιωθεί εις την τιμωρίαν του αξιοκαταφρόνητου τούτου Έθνους (των Ρωμηών)»!

Και μετά, σου λένε έκανε άσχημα ο Πατριάρχης που κοπάνησε μερικές κατάρες στον αέρα και έβαλε τον Σουλτάνο να κυνηγάει μόνο τους "ενόχους" (άντε πιάσε τους αν μπορείς!) Και αντί να του στήσουν και άλλο ένα άγαλμα, στο μνημείο του αγνώστου στρατιώτου αυτή τη φορά, ζητούν να φύγει το άγαλμα του από τον χώρο του Πανεπιστημίου! Ανεύθυνοι και ακαταλόγιστοι φανατικοί!

Γιατί;

Επειδή είχε την ατυχία να είναι Πατριάρχης. Και τι; Πατριάρχες θα έχουμε για πρότυπα; Αστείο πράγμα! Έξω λοιπόν!

13. Στον Πατριάρχη Γρηγόριο ο πρέσβης της Ρωσίας και οι Φαναριώτες που έβλεπαν για πού βάδιζαν τα πράγματα πρότειναν να τον φυγαδεύσουν, ή στη Ρωσία ή στην Πελοπόννησο για να τεθεί επικεφαλής της επαναστάσεως. Ο Γρηγόριος όμως δεν λύγισε να δεχτεί λύσεις που θα σήμαιναν την αρχή της σφαγής των Ελλήνων. Εμείς θα μείνουμε εδώ και θα σφαγούμε, τόνισε στους άλλους αρχιερείς του Θρόνου. Αλλά τα Χριστιανικά Έθνη θα εκδικηθούν τον θάνατό μας και θα ελευθερώσουν το Γένος μας. Ο θάνατός μας θα είναι η σωτηρία.

Ίσως για τους κατηγόρους της Εκκλησίας και ο εκούσιος θάνατος να είναι δειλία και προδοσία. Οι κατήγοροι αυτοί θα χαιρόντουσαν αν ο Γρηγόριος αντί να αφορίσει τον Υψηλάντη, είχε κατακεραυνώσει τον Σουλτάνο. Τότε θα ήταν «ήρωας». Μαζί του θα ήταν «ήρωες» και μερικές εκατοντάδες χιλιάδες Ρωμηοί, που θα σφάζονταν σαν αρνιά εξ αιτίας της ...; ηρωικής παρρησίας του. Θα ήταν ήρωας τότε. Ο Θεός όμως δεν θα του συγχωρούσε ποτέ τη σφαγή των αθώων. Και οι φιλογενείς θα τον καταριόντουσαν, σαν αίτιο του ολέθρου της σκλάβας Ρωμηοσύνης, που έπρεπε να την περιφρουρεί, έως αν παρέλθη η οργή του Κυρίου. Γι' αυτό οι Ρωμηοί αξιολόγησαν πολύ διαφορετικά την ενέργειά του.

α) Οι αφορισμένοι Ρωμιοί επαναστάτες δεν έβγαλαν το συμπέρασμα των πολεμίων του Γρηγορίου. Όχι μόνο δεν τον μίσησαν αλλά τον ανακήρυξαν μέγιστο συμπολεμιστή τους! Για τον αφορισμό έλεγαν: Το στόμα καταριόταν. Η καρδία ευλογούσε. Οι αφορισμοί εγράφησαν με βία και δυναστεία.

β) Ο αφορισμένος Αλέξανδρος Υψηλάντης έγραφε στους Σουλιώτες: «Ο Πατριάρχης βιαζόμενος υπό της Πόρτας σας στέλνει αφοριστικά και εξάρχους παρακινώντας σας να ενωθήτε με την Πόρταν. Εσείς όμως να τα θεωρείται αυτά ως άκυρα, καθότι γίνονται με βίαν και δυναστείαν και άνευ της θελήσεως του Πατριάρχου».

γ) O Γάλλος BRUNET λέει ότι «όφειλε» να το κάνει.

δ) Ο Πρέσβης της Ρωσίας στην Κωνσταντινούπολη το 1821 Μιχαήλ Στρόγονωφ δήλωσε, ότι η Υψηλή Πύλη του είπε πως «είχε το δικαίωμα και την δύναμιν να εξολοθρεύση άπαν το Ελληνικόν έθνος, αλλά αντί τούτου, μακροθύμως φερόμενη διέταξε τον Πατριάρχην να καταπνίξη την επανάστασιν δι' αφορισμού» (Μ.Ε.Ε. τομ. Η΄ σελ.725) Το ίδιο αναφέρει και ο Ζαχ. Μαθάς στο βιβλίο του «Κατάλογος ιστορικός» με την επεξήγηση ότι του υποδείχτηκε και το περιεχόμενο του αφοριστικού.

Οι κατήγοροί του τον βγάζουν «προδότη και τουρκόφιλο»!

Ποιος κρίνει αντικειμενικά;

14. Σήμερα απολαμβάνουμε όλα τα αγαθά που μας παρέχει η κοινωνία μας. Ζούμε με όλη μας την ησυχία. Ούτε ευθύνη έχουμε, ούτε αγωνία, φυσικά, για την καταταλαιπωρημένη Ρωμηοσύνη. Και οι κατήγοροί του, κατηγορούν εκ του ασφαλούς!

Ο Πατριάρχης Γρηγόριος καθόταν στα κάρβουνα. Η οργή του Σουλτάνου ήταν μια τρομερή πραγματικότητα. Οι σφαγές, που άρχιζαν από την κορυφή και έφθαναν στην βάση, ήταν μια άλλη φρικαλέα πραγματικότητα. Η απειλή της σφαγής των Χριστιανών μια τρίτη, απαίσια ακόμη και σαν πιθανότητα μία τοις χιλίοις! Η ευθύνη για ό,τι γινόταν ΤΟΝ ΒΑΡΥΝΕ σε απόλυτο βαθμό, αφού ήταν Μιλετ-μπασής (εθνάρχης), αναγνωρισμένος και υπεύθυνος έναντι του Σουλτάνου.

Τι θα έπρεπε να έκανε; «Ώφειλε», λέγει ο BRUNET που ίσως ποτέ του δεν χώνεψε Ρωμηό. Ασυγκίνητοι όμως μένουν οι «Ρωμηοί» κατήγοροί του συνεπαρμένοι από μία «ιδανική» θεώρηση των πραγμάτων. Έκανε κακό στην επανάσταση, λένε. Έτσι ...; πάει, καταστραφήκαμε, ενώ μπορούσαμε να είχαμε σωθεί.

Κρίμα που δεν ζούσαν τότε. Θα τους είχε ο πατριάρχης «συμβούλους» επί θεμάτων παιδείας και εθνικής πολιτικής. Και δεν θα γινόταν τίποτε στραβό. Και το έθνος θα είχε μεγαλουργήσει. Θα είχε πιο πολλούς ήρωες. Ίσως όμως δεν θα είχαν οι ήρωες αυτοί Ρωμηούς υμνητές, αλλά μόνο Φράγκους. Ίσως να μην υπήρχαν πια στον κόσμο Ρωμηοί.

15. Τι όμως προσπάθησε ο άγιος ιερομάρτυς Γρηγόριος Ε΄ να πετύχει με τον αφορισμό αυτό;

Πολλά πράγματα. Και συγκεκριμένα:

α) Να κατευνάσει το Σουλτάνο. Να του ρίξει στάχτη στα μάτια, όπως και τόσες άλλες φορές. Γι' αυτό ο Πατριάρχης μας μιλάει: 1) για κάποια τερατώδη αχαριστία προς την ευεργετική προστασία, που οι Έλληνες απόλαυαν εκ μέρους των Οθωμανών, 2) για το βασίλειο Κράτος του Σουλτάνου, και 3) για τη μομφή που η επανάσταση προκαλούσε εις βάρος της ομόδοξου Ρωσίας (τα λόγια αυτά είχαν θέση μόνο εφ' όσον λεγόντουσαν για τον Σουλτάνο. Δεν είχαν πέραση για κανέναν άλλο).

β) Να καλμάρει τους Έλληνες, που τους έβλεπε με τα μάτια της ψυχρής λογικής, να βαδίζουν σ' ένα βέβαιο χαμό. Γι' αυτό μιλάει με χρώματα πολύ ζωηρά για τον κίνδυνο αφανισμού του γένους κα χαρακτηρίζει τους επαναστάτες ΜΙΣΕΛΕΥΘΕΡΟΥΣ.

γ) Να πείσει τους αρχιερείς να κινηθούν με ευθύνη, να ξαναφέρουν τους Ρωμηούς στην υποταγή, αφού, όπως γράφει στα αφοριστικά του. 1) Το Ρωσικό κράτος ουδεμία είδηση ή συμμετοχή έχει. 2) Ο Τσάρος αποτροπιάζεται του πράγματος την βδελυρίαν. 3) Ο Τσάρος άφηνε ελεύθερο τον Σουλτάνο να κάνει ό,τι καταλάβαινε. 4) Οι ίδιοι οι αρχιερείς ήταν οι μόνοι υπεύθυνοι για την τύχη του λαού. Γι' αυτό και τους τονίζει την τρομερά μεγάλη ευθύνη τους με τα λόγια: «εκ χειρός σου ζητηθήσεται το αίμα» των αθώων Ρωμηών, για τους οποίους ο Πατριάρχης πονούσε πολύ, αν εγκαταλελειμμένοι στην τύχη τους σφάζονταν από τους Οθωμανούς.

16. Θα πουν μερικοί. Δεν έπρεπε να λυγίσει! Δεν έπρεπε να αφορίσει!

Όμως τους πρόλαβαν άλλοι! Ο μητροπολήτης Δερκών Γρηγόριος πρότεινε παραπείθοντας τον Σουλτάνο να πάει ο Πατριάρχης στην Πελοπόννησο να τεθεί επί κεφαλής της Επαναστάσεως!

Ο Γρηγόριος απάντησε. Και εγώ σαν κεφαλή του Έθνους και εσείς σαν Σύνοδος οφείλουμε να μείνουμε εδώ κι να αποθάνωμε για την κοινή σωτηρία. Ο θάνατός μας θα δώσει δικαίωμα στην Χριστιανοσύνη να υπερασπιστεί το έθνος μας. Αν πάμε να ενθαρρύνουμε την Επανάσταση θα δώσουμε το δικαίωμα στον Σουλτάνο να εξολοθρεύσει όλο το έθνος μας όπως ήδη απεφάσισε. (Βλέπε Σπηλιάδου, Απομνημονεύματα της Ελληνικής Επαναστάσεως παρά Αγγελοπούλου, Τα κατά Πατριάρχην Γρηγόριον Ε΄, σελ. 169).

Ο θάνατος του Γρηγορίου ήταν εκούσιος. Σαν του Κυρίου. Και υπέρ το λαού.

Ελάτε τώρα και πείτε μου από πού συμπεραίνετε ότι ήταν «μισέλληνας και προδότης»;

17. Και επειδή πολλοί διερωτώνται, πως και το Πατριαρχείο δεν θυμήθηκε να άρει τον αφορισμό του Υψηλάντη, ενώ ήρε το ανάθεμα του 1054 (κατά του Πάπα), ας μάθουμε επί τέλους ότι ο αφορισμός αυτός ήρθη την Μεγάλη Δευτέρα του 1821 σε μυστική τελετή στο Πατριαρχείο. Γι' αυτό μέχρι τώρα δεν απασχόλησε κανένα. Το θέμα είναι ιστορικά λυμένο.

Η συνεργασία του Γρηγορίου του Ε΄ με τη Φιλική Εταιρία

Στην πραγματικότητα, ο άγιος Γρηγόριος ο Ε΄ ήταν «στο κόλπο» της επανάστασης, και δρούσε σε συνεργασία με τη Φιλική Εταιρία, και απλώς έριχνε στάχτη στα μάτια των Τούρκων για να σώσει χιλιάδες ψυχές, και τον ίδιο τον Αγώνα. Ας δούμε συνοπτικά μερικά στοιχεία, που δείχνουν τους λόγους των ενεργειών του, αλλά και τη σχέση του με τη Φιλική Εταιρία:

1. Ο Πατριάρχης ήταν συγχρόνως και εθνάρχης και συνεπώς η σωφροσύνη και η σύνεση προείχαν του αυθορμητισμού (π.χ. Παπαφλέσσας). Επιβαλλόταν λοιπόν αναγκαστικά μια μετριοπαθής πολιτική.

2. Το αποτέλεσμα των πιθανών αστοχιών ή λαθών του, θα είχαν αιματηρή επίπτωση στον λαό της Κωνσταντινούπολης και σε ολόκληρο το Γένος.

3. Υπήρχε η πικρή εμπειρία τού αποτυχημένου κινήματος τού 1770 και τού «ρεμπελιού τής Σμύρνης» (1797), με την επακολουθήσασα σφαγή τών Ελλήνων, γεγονότα που καθιστούσαν τη στάση τού Πατριάρχη ιδιαιτέρως επιφυλακτική.

4. Η μυστική προετοιμασία του Αγώνα, επέβαλε μια στάση εξευμενισμού μάλλον του Τουρκικού θηρίου, παρά πρόκλησης και ερεθισμού του.

5. Ο αφορισμός του αγώνα από τον Πατριάρχη, απομάκρυνε την υποψία της συμμετοχής του Γένους στην εξέγερση των Παραδουνάβιων ηγεμονιών, και αποσόβησε τη σφαγή (Θ. Ζήσης, «Ο Πατριάρχης Γρηγόριος Ε΄ στη συνείδηση τού Γένους», Θεσσαλονίκη 1986).

6. Άλλωστε ο ίδιος ο Α. Υψηλάντης, απευθυνόμενος γραπτώς προς τους Σουλιώτες, αναγνωρίζει την εξασκηθείσα στον Πατριάρχη βία εκ μέρους τής Τουρκίας, σχετικά με τον αφορισμό.

7. Από την αλληλογραφία του Φιλικού Π. Σέκερη, πληροφορούμαστε ότι ο Γρηγόριος συνεργαζόταν με την Εταιρία, αν και δεν είχε ορκισθεί (Τ. Γριτσόπουλος Γρηγόριος ο Ε΄ ΘΗΕ τ. 4, 1964, στ. 739).

8. Είχε μάλιστα μεταξύ τών Φιλικών, και το συνθηματικό προσωνύμιο: «παλαιότερος». Υπήρχε επίσης το λεγόμενο «κιβώτιο του ελέους», με σκοπό να συγκεντρώνει χρήματα για τον Αγώνα του Έθνους, κατά τη μαρτυρία τού Ι. Φιλήμονα (Τ. Γριτσόπουλος Γρηγόριος ο Ε΄ ΘΗΕ τ.4, 1964, στ. 739).

9. Τα ίδια παραδέχονται ο Α. Παπάς σε σχετική επιστολή του και ο Α. Λασκαράτος σε επιστολή του, το 1872, προς τον Α. Βαλαωρίτη, στην οποία προβάλλει το ακούσιο της πατριαρχικής ενέργειας και την πρόθεση διαφύλαξης της ζωής των πολιτών.

10. Άλλωστε, η θυσία τού Πατριάρχη, και η κατηγορία τών Τούρκων ότι δρούσε κρυφά υπέρ τής Επανάστασης, δεν ήταν δυνατόν να παραθεωρηθούν (Τ. Γριτσόπουλος, Γρηγόριος Ε΄ «Μνημόσυνη», Σ΄ 1976 1977, σ. 299 332).

11. Πέρα από κάθε αμφιβολία, «το σχοινί του Πατριάρχη» εμψύχωσε και ώθησε το επαναστατικό κίνημα στην Ελλάδα (Ν. Ζαχαρόπουλος «Γρηγόριος Ε΄, Σαφής έκφρασις της Εκκλησιαστικής πολιτικής επί Τουρκοκρατίας» Διατριβή επί υφηγεσία, Θεσσαλονίκη 1974.

Τι έχει γραφεί για το θέμα

Για το ζήτημα αυτό, έχουν γραφεί πολλά. Ας δούμε μερικά:

1. Η Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, Εκδοτικής Αθηνών, τόμ. ΙΒ', σ. 32 και 36 (Α. Δεσποτόπουλος) γράφει σχετικά: "...Επικρίθηκε εν τούτοις ο Πατριάρχης και επικρίνεται ακόμη, επειδή έστερξε στον αφορισμό και έστειλε τις νουθετικές εγκυκλίους. Οι επικριτές όμως δεν αναλογίζονται τι θα πάθαινε το ΄Εθνος, αν ο Πατριάρχης τηρούσε αρνητική στάση απέναντι στις αξιώσεις του Σουλτάνου. Συμμορφώθηκε, άλλωστε, τότε ο Πατριάρχης προς την σταθερή παράδοση της Εκκλησίας, που με παρόμοια στάση κατόρθωνε σε ανάλογες κρίσιμες περιστάσεις να σώζει το Γένος. Άλλωστε θα ήταν εντελώς παράλογη και ανεύθυνη διαφορετική απόφαση. Αν δεν γινόταν ο αφορισμός, ήταν σχεδόν βέβαιο, ότι θα εξοντώνονταν εκατοντάδες χιλιάδες ορθοδόξων χριστιανών".

2. Κατά την "Προκήρυξη" του Σουλτάνου (YAFTA), "ο δόλιος Ρωμηός Πατριάρχης, καίτοι κατά το παρελθόν είχε δώσει πλαστά δείγματα αφοσιώσεως, όμως κατά την περίπτωσιν ταύτην, μη δυνάμενος να αγνοή την συνωμοσίαν της επαναστάσεως του έθνους του [...] γνωρίζων δε ο ίδιος και υποχρεωμένος να γνωστοποιήση και εις όσους το ηγνόουν, ότι επρόκειτο περί επιχειρήσεως ματαίας, ήτις ουδέποτε θά επετύγχανε [...], όμως ένεκα της εμφύτου διαφθοράς της καρδίας του, ου μόνον δεν ειδοποίησε, ουδέ επετίμησε τους αφελείς [...], αλλά, κατά τα φαινόμενα, αυτός ο ίδιος, όπισθεν των παρασκηνίων, έδρα κρυφίως, ως αρχηγός της επαναστάσεως. ...;" (Γ. Ζώρα, όπ. π., σ. 9). Ο Σουλτάνος, γνώστης των πραγμάτων, δίνει την ερμηνεία του, που αποδεικνύεται σοβαρότερη από εκείνη νεωτέρων, όπως ο Γ. Καρανικόλας ή ο Αλ. Τσιριντάνης...

3. Ο Th. Gordon, ιστορικός του Αγώνα (Ιστορία της Ελλην. Επαναστάσεως, μετάφρ. Φ. Βράχα, τομ. Α', σ. 134) γράφει: "Δεν τολμούμε να βεβαιώσουμε, πως ο Πατριάρχης και τα μέλη της Συνόδου ήταν απόλυτα αθώοι συνωμοσίας κατά του κράτους. Αντίθετα, έχομε λόγους να πιστεύουμε, ότι ο Γρηγόριος γνώριζε την ύπαρξη της Εταιρείας και ότι μερικοί από τους άλλους Ιεράρχες ήταν βαθειά πλεγμένοι στις μηχανορραφίες της".

4. Πλησίον εις τον Ιερέα - έλεγε ο Θ. Κολοκοτρώνης - ήτον ο λαϊκός, καθήμενοι εις ένα σκαμνί, Πατριάρχης και τζομπάνης, ναύτης και γραμματισμένος, ιατροί, κλεφτοκαπεταναίοι, προεστοί και έμποροι". Ο ιστορικός του 19ου αιώνα Χρ. Βυζάντιος σημειώνει: "Προύχοντες, κληρικοί, αρματολοί και κλέφται, λόγιοι και πλούσιοι, συνεφώνησαν ή μάλλον συνώμοσαν και παραχρήμα επαναστάτησαν κατά της τουρκικής δυναστείας"

5. Υπάρχει η μαρτυρία των Τούρκων Ιστορικών για τη δράση του ελληνορθοδόξου Κλήρου στον Αγώνα του '21(a). 'Ετσι, ο Μώραλη Μελίκ Μπέη δέχεται ότι "τον λαόν (της Πελοποννήσου) υπεκίνησαν oι έχοντες συμφέροντα και σχέσεις μετά τούτων, oι έμποροι, οι πρόκριτοι, και κυρίως oι μητροπολίται και γενικως oι ανήκοντες εις τον κλήρον, δηλαδή oι πραγματικοί ηγέται του Εθνους" (b). Ο δε Ζανί Ζαντέ σημειώνει: "Τα σχέδια ετηρούντο μυστικά μεταξύ του Πατριάρχου, των Μητροπολιτών, των Παπάδων, των Δημογερόντων" (c).

Σημειώσεις:

a). Βλ. τις μελέτες: Νικηφ. Μοσχοπούλου, Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως κατά τους Τούρκους ιστοριογράφους, Αθήναι 1960. Ι. Παπαϊωάννου, Ιστορικές Γραμμές, τ. Α', Λάρισα 1979.

b). Ν. Μοσχοπούλου, ό. π., σ. 167. Ι. Παπαϊωάννου, όπ. π., σ. 240.

c). Ν. Μοσχοπούλου, σ. 107. Ι. Παπαϊωάννου, σ. 240.

6. Ενίοτε τον 19ο αιώνα εγείρονταν αντιδράσεις όχι για την μη συμμετοχή των Κληρικών μας στον απελευθερωτικό Αγώνα, αλλά αντίθετα για τη συμμετοχή τους σ' αυτόν. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Κεφαλλονίτη κοσμοκαλόγηρου και ησυχαστή Κοσμά Φλαμιάτου (1786- 1852). Κατά τον Φλαμιάτο η Αγγλία εκμεταλλεύθηκε τον Αγώνα του '21. Με την εμπλοκή του Κλήρου σ' αυτόν επεδίωξε "ίνα διεγείρη την παγκόσμιον, ει δυνατόν, περιφρόνησιν, μίσος, αποστροφήν και συνωμοσίαν κατά του Κλήρου, τόσον την εκ των Αρχών, όσον και την εκ του λαού. Δι' αυτόν τον σκοπόν προς τοις άλλοις εκίνησεν εμμέσως εις τους αρχηγούς της Φιλικής Εταιρείας και εισήχθησαν εν αυτω ο Οικουμενικός Πατριάρχης, πολλοί Επίσκοποι και άλλοι εκ του Κλήρου της Ανατολής, και εφάνησαν τινες εξ αυτών οπλοφορούντες εις το στάδιον του κατά των Οθωμανών πολέμου, φαινόμενον όλως μοναδικόν, αλλόκοτον και αποτρόπαιον, εις την Ορθόδοξον Εκκλησίαν..."( Κοσμά Φλαμιάτου, "Απαντα" εκδόσεις "Σπανός"), Αθήναι 1976, σ. 96/7 )

7. ΄Ενα απο τα επισημότερα θύματα της παρατεινόμενης ιδεολογικής αδιαλλαξίας είναι ο Μέγας Οικουμενικός Πατριάρχης του Αγώνα, Άγιος Γρηγόριος Ε'(a). Η ερμηνεία της στάσης του στον Αγώνα απαιτεί επαρκή γνώση της εποχής (ιστορικά, κοινωνιολογικά, πολιτικά, διπλωματικά) και τη χρήση ορθών κριτηρίων, συγχρόνων δηλαδή και όχι σημερινών (ιστορικός αναχρονισμός). Ο σοφός εκείνος Γενάρχης, πώς ήταν δυνατό να παραβλέψει τους αρνητικούς παράγοντες, που απειλούσαν κάθε επαναστατική σκέψη (Ιερά Συμμαχία, Τσάρος, προηγούμενες οικτρές αποτυχίες, π. χ. 1790); Γιατί να απαιτεί κανείς λιγότερη σύνεση από εκείνη του Κοραή και του Καποδίστρια, που ήσαν τελείως αρνητικοί στα σχέδια εξεγέρσεως; Και όμως, σε καμία παρακωλυτική ή αποτρεπτική ενέργεια δεν προέβη, η δε αλληλογραφία του είναι σαφώς θετική και φανερώνει την εσωτερική συμμετοχή του στα σχέδια της Φιλικής(b).

Θα ερωτήσει, βέβαια, κανείς: και ο περιβόητος αφορισμός του κινήματος Υψηλάντου-Σούτσου; Δεν είναι σαφής αντίδραση του Γρηγορίου; Ετσι, άλλωστε, ερμηνεύεται ως σήμερα από την αρνητική κριτική. Μπορεί όμως να "έρμηνευθεί" ο αφορισμός χωρίς να ληφθεί υπόψη το κλίμα, μέσα στο οποίο έγινε; Καί ποιο ήταν το κλίμα αυτό; -΄Εκρηξη της οργής του Σουλτάνου (απόλυτου κυρίου πάνω σε κάθε υπήκοο)- ΄Αμεσος κίνδυνος γενικής σφαγής των Ρωμηων (ομολογία εκθέσεων τών Ξένων της Κων/πόλεως(c)) Απερίγραπτες θηριωδίες, πού προοιώνιζαν τη συνέχεια-Παύση από τον Σουλτάνο δύο Μ. Βεζίρηδων, με την κατηγορία της επιεικούς στάσεως έναντι των Ρωμηών -Απαγχονισμός του Σεϊχουλισλάμη (Θρησκευτικού αρχηγού), κατηγορουμένου για απείθεια (δεν εξέδωσε φετφά για την σφαγή και εξόντωση των Ρωμηών(d )) Εκτελέσεις Φαναριωτών (Μουζούρηδων και Μητροπολιτών) κ.λπ.

Ἄλλαι σημειώσεις:

a.Τις νεώτερες μελέτες για το πρόσωπο βλ. στη Βιβλιογραφία.

http://pub88.ezboard.com/ffinalfrontiersdicsusionboard451...)

b. Βλ. Ι. Μ. Χατζηφώτη, οπ.π.

c. Βλ. Γεωργίου Θ. Ζώρα, Ο απαγχονισμός του Πατριάρχου Γρηγορίου του Ε' εις την έκθεσιν του Ολλανδου Επιτετραμμένου Κωνσταντινουπόλεως, Αθήναι 1976, σ. 4 έ.

d. Μπορεί να αποκληθεί πρώτος μάρτυρας του Αγώνος της Ανεξαρτησίας μας.

Μετα απο τα παραπάνω στοιχεία, θεωρούμε ΑΥΤΑΠΟΔΕΙΚΤΗ, όχι μόνο την βοήθεια που η εκκλησία παρείχε, αλλά και το γεγονός πως ο Πατριάρχης ήταν ο πραγματικός ηγέτης της επανάστασης. Ο δε ψετο-αφορισμός, στην πραγματικότητα ΕΣΩΣΕ τον Ελληνισμό από βέβαιη σφαγή, και έδωσε έτσι τη δυνατότητα να πετύχει η επανάσταση. Μια επανάσταση που δεν ήταν επανάσταση απλώς "Ελλήνων", αλλά ήταν ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΧΡΙΣΤΙΑΝΩΝ ΚΑΤΑ ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΩΝ. Αυτό πρέπει να το σκεφθούν σοβαρά όλοι αυτοί που φωνάζουν σήμερα για απογύμνωση της χώρας από τη Χριστιανική πίστη. Γιατί η χώρα αυτή, υφίσταται χάριν ακριβώς των Χριστιανών.

Πρέπει ὅλοι νά τιμήσουμε τόν ἅγιο Γρηγόριο τό Ε΄. Εἶναι καθῆκόν μας ὡς Ἕλληνες, διότι εἰς τήν θυσίαν ἐκείνου ὀφείλομεν κατά μέγα μέρος μετά τόν Θεό τήν ἐλευθερία μας. Εἶναι καί πνευματικόν μας ὄφελος καί συμφέρον τῆς ψυχῆς μας, διότι τό πνεῦμα τῶν νεομαρτύρων εἶναι αὐτό πού μᾶς δίνει δυνάμεις νά συνεχίσωμεν τόν ἀγῶνα κατά τῶν συγχρόνων ὁρατῶν καί ἀοράτων ἐχθρῶν. Τό καθῆκον αὐτό μᾶς τὀ ὑπενθυμίζει καί ὁ συμπατριώτης μου ποιτής Α. Βαλαωρίτης, μέ τό παρακάτω ποίημα:

Το σχοινί του Πατριάρχη

Πως μας θωρείς ακίνητος; που τρέχει ο λογισμός σου, τα φτερωτά σου τα όνειρα; Γιατί στο μέτωπό σου να μη φυτρώνουν, γέροντα, τόσες χρυσές αχτίδες, όσες μας διδ' η όψη σου παρηγοριές κ' ελπίδες;

Γιατί στα ουράνια χείλη σου να μη γλυκοχαράζει, πατέρα, ένα χαμόγελο; Γιατί να μη σπαράζει μέσα στα στήθη σου η καρδιά, και πως στο βλέφαρό σου ούτ' ένα δάκρυ επρόβαλε, ούτ' έλαμψε το φως σου;

Ολόγυρά σου τα βουνά κ' οι λόγγοι στολισμένοι το λυτρωτή τους χαιρετούν. Η θάλασσ' αγριωμένη από μακρά σ' εγνώρισε και μ' αφρισμένο στόμα φιλεί, πατέρα μου γλυκέ, το ελεύθερο το χώμα, που σε κρατεί στα σπλάχνα του.

Θυμάται την ημέρα που, πατέρα μου, σ' εδέχτηκε. Θυμάται στο λαιμό σου, το ματωμένο το σχοινί, και στ' άγιο πρόσωπό σου τ' άτιμα τα ραπίσματα, το βόγγο, τη λαχτάρα, του κόσμου την ποδοβολή. Θυμάται την αντάρα, την πέτρα που σου εκρέμασαν, τη γύμνια του νεκρού σου, το φοβερό το ανέβασμα του καταποντισμού σου.

Το μάρμαρο μένει βουβό και θε να μείνει ακόμα, ποιος ξέρει ως πότ' αμίλητο το νεκρικό σου στόμα. Κοιμάται κι ονειρεύεται και τότε θα ξυπνήσει, όταν στα δάση, στα βουνά, στα πέλαγα, βροντήσει το φοβερό μας κήρυγμα.

"Χτυπάτε, πολέμαρχοι! Μη λησμονείτε

το σχοινί, παιδιά, του πατριάρχη!".

Μετ’ εὐχῶν καί καλή ἀνάστασι

+ Ὁ Μεσογαίας καί Λαυρεωτικῆς

ΚΗΡΥΚΟΣ

ierosolymitissa.org

www.ierosolymitissa.org

Ο Α ΚΑΝΩΝ ΤΗΣ ΕΝ ΑΝΤΙΟΧΕΙΑ ΣΥΝΟΔΟΥ

 

Ο Α' ΚΑΝΩΝ ΤΗΣ ΕΝ ΑΝΤΙΟΧΕΙΑ ΣΥΝΟΔΟΥ

 

᾿Εκτός ἀπό τόν Ζ' Κανόνα τῶν ῾Αγίων ᾿Αποστόλων πού ἀναφέραμε προηγουμένως καί ὁ ὁποῖος ἀπαγορεύει νά ἑορτάζεται τό Πάσχα πρό τῆς ἐαρινῆς ἰσημερίας μαζί μέ τούς ᾿Ιουδαίους εἶναι καί ῾Α'Κανών τῆς ἐν ᾿Αντιοχείᾶ Συνόδου (341 μ.Χ.), ὁ ὁποῖος ἀπαιτεῖ τήν ἀκριβῆ τήρησιν τῶν θεσπισθέντων ἀπό τήν Α' Οἰκουμενικήν Σύνοδον.

"Πάντας τούς τολμῶντας παραλύειν τόν ὅρον τῆς ῾Αγίας καί Μεγάλης Συνόδου, τῆς ἐν Νικαίᾳ συγκροτηθείσης, ἐπί παρουσίᾳ τῆς εὐσεβείας τοῦ Θεοφιλεστάτου Βασιλέως Κωνσταντίνου περί τῆς ἁγίας ἑορτῆς τοῦ σωτηριώδους Πάσχα, ἀκοινωνήτους καί ἀποβλήτους εἶναι τῆς ᾿Εκκλησίας, εἰ ἐπιμένοιεν φιλονεικότερον ἐνιστάμενοι πρός τά καλῶς δεδογμένα, καί ταῦτα εἰρήσθω περί τῶν λαϊκῶν. Εἰ δέ τις τῶν προεστώτων τῆς ᾿Εκκλησίας, ᾿Επίσκοπος ἤ Πρεσβύτερος ἤ Διάκονος, μετά τόν ὅρον τοῦτον τολμήσειεν ἐπί διαστροφῇ τῶν λαῶν καί ταραχῇ τῶν ᾿Εκκλησιῶν, ἰδιάζειν, καί μετά τῶν ᾿Ιουδαίων ἐπιτελεῖν τό Πάσχα, τοῦτον ἡ ῾Αγία Σύνοδος ἐντεῦθεν ἤδη ἀλλότριον ἔκρινε τῆς ᾿Εκκλησίας ὡς οὐ μόνῳ ἑαυτῷ ἁμαρτίας, ἀλλά καί τοῖς πολλοῖς διαφθορᾶς καί διαστροφῆς γενόμενον αἴτιον. Καί οὐ μόνον τούς τοιούτους καθαιρεῖ τῆς λειτουργίας, ἀλλά καί τούς τολμῶντας τούτοις κοινωνεῖν μετά τήν καθαίρεσιν. Τούς δέ καθαιρεθέντας ἀποστερεῖσθαι καί τῆς ἔξωθεν τιμῆς, ἧς ὁ ῞Αγιος Κανών καί τό τοῦ Θεοῦ ἱερατεῖον μετείληφεν".

᾿Εξήγησι διά τό πνεῦμα τοῦ Συνοδικοῦ ῞Ορου εἰς τήν ἀντιμετώπισιν τοῦ συγκεκριμένου αὐτοῦ θέματος μᾶς δίδουν αἱ διαταγαί τῶν ᾿Αποστόλων:

"Δεῖ ὑμᾶς, άδελφοί, τούς τῷ τοῦ Χριστοῦ ἐξηγορασμένους τιμίῳ αἵματι , τάς ἡμέρας τοῦ Πάσχα ἀκριβῶς ποιεῖσθαι μετά πάσης ἐπιμελείας μετά τροπήν ἰσημερινήν, ὅπως μή δίς τοῦ ἐνιαυτοῦ ἑνός παθήματος μνείαν ποιῆσθε, ἀλλά ἅπαξ τοῦ ἔτους ἅπαξ ἀποθανόντος, μηκέτι παρατηρούμενοι μετά ᾿Ιουδαίων ἑορτάζειν. Οὐδεμία γάρ κοινωνία ἡμῖν νῦν πρός αὐτούς..." ( Διατ. ᾿Αποστ. Ε,17, ΒΕΠΕΣ 2,89).

῾Ο ῞Αγιος ᾿Επιφάνιος ᾿Επίσκοπος Κύπρου μνημονεύει τήν ἀσυμφωνία πού ὑπῆρχε πρό τῆς Α' Οἰκουμενικῆς γράφων:

"῎Εκπαλαι καί ἀπό τῶν πρώην χρόνων διέστη ἐν τῇ ᾿Εκκλησίᾳ διαφόρως ἀγόμενον (τό Πάσχα) , χλεύην ἐμποιοῦν καθ ἕκαστον ἔτος, τῶν μέν πρό ἑβδομάδος ποιούντων, καί φιλονικούντων πρός ἀλλήλους, τῶν δέ μετά ἑβδομάδα· καί τῶν μέν προλαμβανόντων, τῶν δέν μεσαζόντων, ἄλλων δέ μηδέποτε ἐπιτελούντων... Διό καί συνελθόντες οἱ πανταχόθεν τότε , καί ἀκριβώσαντες, ὥρισαν μεθ᾿ ὁμονοίας μεθ᾿ ὁμονοίας γἰνεσθαι κατά τό πρέπον τῆς ψήφου καί τῆς ἀκολουθίας" (᾿Επιφ. κατά αἱρέσεων Πατρολ. Γκρέκα 42, 356ΑΒ).

῞Ο ἴδιος ἅγιος γράφει, ὅτι διά τήν ἡμέρα τῆς ἑορτῆς τοῦ Πάσχα ἡ ᾿Εκκλησία:

"Κέχρηται οὐ μόνον τῇ τεσσαρασκαιδεκάτῃ τῆς σελήνης, ἀλλά καί τῷ δρόμῳ τοῦ ἡλίου· ἵνα μή, ἑνί ἑνιαυτῷ δύο Πάσχα ποιοῦντες, ἐν τῷ ἑτέρῳ μηδέ ἕν Πάσχα τελέσωμεν. Διό παρατηρούμεθα μέν τήν τεσσαρεσκαιδεκάτην, ὑπερβαίνομεν δέ τήν ἰσημερίαν, φέρομεν δέ ἐπί τήν ἁγίαν Κυριακήν τό τέλος τῆς συμπληρώσεως" (᾿Επιφ. Κατά αἱρέσεων ΙΙ, Πατρολ. Γκρέκα 888Β ).

 

(Από το βιβλιαρακι: "Ο ΕΠΙΔΙΩΚΟΜΕΝΟΣ ΣΥΝΕΟΡΤΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ")

ΕΝΑΣ ΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΥΨΩΝΕΙ ΤΟ ΑΝΑΣΤΗΜΑ ΤΟΥ ΣΤΟΝ ΠΛΑΝΗΤΑΡΧΗ (ΑΓΙΟΣ ΑΜΒΡΟΣΙΟΣ Ο ΜΕΔΙΟΛΑΝΩΝ)

 

Τρίτη 7 Δεκεμβρίου 2021

Ένας Επίσκοπος υψώνει το ανάστημά του στον πλανητάρχη!

Ένας Επίσκοπος υψώνει το ανάστημά του στον πλανητάρχη! (τον 4ο αιώνα μ.Χ.)

του π. Ανανία Κουστένη

Στις 7 Δεκεμβρίου γιορτάζει ο Άγιος Αμβρόσιος, Επίσκο­πος Μεδιολάνων. Στο σημερινό Μιλάνο της Ιταλίας. Του 4ου αιώνος κι αυτός, σπουδαίος, νομικός μεγάλος, έγινε διοικητής του Μιλάνου και της επαρχίας εκεί, ήταν δίκαιος και συνετός και κατηχούμενος.

Ετοιμαζόταν, δηλαδή, να βαφτισθεί... Πέθανε ο επίσκοπος Μεδιολάνων και μετά οι ορθόδοξοι μάλωναν με τους Αρειανούς στο ποιός θα καταλάβει τον θρόνο. Και έγινε κίνημα. Επανάσταση. Κι ως διοικητής ο Αμβρόσιος εστάλη να καταστείλει την στάση και την επανάσταση και να φέρει την ησυχία και την ειρήνη...

Πήγε, λοιπόν, και τους μίλησε τόσο γλυκά, ήταν ρήτορας και σοφός και ενάρετος, παρότι ακόμη δεν είχε βαφτισθεί. Και τους κατάφερε και τους ηρέμησε...

Και τότε ένα παιδάκι φώναξε δυνατά: "Ο Αμβρόσιος να γίνει επίσκοπος!"

Ήταν φωνή Θεού. Ήταν κλήσις Κυρίου. Κι εκείνος, βέβαια, δεν ήθελε, και λέει το Συναξάριο πώς, μόλις τ’ άκουσε αυτά κι ο κόσμος όλος, αιρετικοί και χρι­στιανοί, είπαν ναι, άξιος, τί κάνει εκείνος;

Φεύγει, με τρόπο, και καθώς βράδιαζε, καβαλάει ένα άλογο κι έφυγε προς άγνωστη κατεύθυνση, για να μη γί­νει μητροπολίτης. Και μόλις ξημέρωσε, τί είχε γίνει; Βρέθηκε, πάλι, στο ίδιο σημείο, από οπού έφυγε. Στης εκκλησίας την αυλή. Και τότε κατάλαβε ότι ο Θεός τον ήθελε σ’ αυτή τη θέση. Στον Θεό ποιος μπορεί να πει όχι;

Κι έγινε, λοιπόν, επίσκοπος Μεδιολάνων, ο μεγά­λος Αμβρόσιος, φρόντισε τους χριστιανούς, φρόντισε τους αιρετικούς, διότι η Εκκλησία εταλαιπωρείτο από τον Αρειανισμό και τις παραφυάδες του, και προ­παντός με τον Θείο του λόγο και με την αγία χάρη, έφερνε αμέτρητους στην Εκκλησία και προστάτευε πολλούς δυσκολεμένους και αδύνατους.

Είχε τόση παρρησία, που έβαλε επιτίμιο και κανόνα στον ίδιο τον αυτοκράτορα Θεοδόσιον τον Μέγαν. Με κάποια στάση, που έγινε στη Θεσσαλονίκη και μετά που έδωσε εντολή να φονεύσουν 7.000 στασιαστές.

Κι ο Θεοδόσιος, όταν πήγε στην εκκλησία και μπήκε στο Ιερό Βήμα, του λέει ο άγιος Αμβρόσιος: «Έξω!»

Σε ποιόν είπε «Έξω;» Στον πλανητάρχη, παρακαλώ.

Σε ποιόν είπε «Έξω;» Σ’ αυτόν. Κι ο Θεοδόσιος με­γάλος κι αυτός. Να το πούμε. Λοιπόν. Το εδέχθη! Εδέχθη επιτίμιον οκτώ μηνών.

Ούτε να μεταλάβει ούτε να κάμει τίποτε απ’ τα καθήκοντά του. Το εδέχθη, με άκρα ταπείνωση και μεγάλη υπακοή. Γιατί είχε κα­ταλάβει κι αυτός ένα πολύ σπουδαίο πράγμα. Ότι δεν μπορούμε, με κανένα τρόπο, να εναντιωθούμε στην Εκκλησία. Στην Εκκλησία και στον Θεό! Τί σπουδαίος κι αυτός. Λέμε ναι...

Αλλά, άμα έχεις την οικουμένη στα χέρια σου, θα κάμεις και λάθη.

Η ομορφιά ποιά είναι στον Θεοδόσιο; Ότι εδέχθη και παρεδέχθη! Και μετενόησε!

Και την ημέρα των Χρι­στουγέννων πήγε στην εκκλησία και τί; Έκανε μετάνοια μπροστά στον επίσκοπο και σ’ όλο το εκκλησία­σμα και ζήτησε επισήμως συγγνώμη, κλαίγοντας! Κλαίγοντας! Και αποκατεστάθη. Αυτός ο Μέγας Θεοδόσιος! Αποκατεστάθη! Και είναι κι εκείνος γραμμένος στο Αγιολόγιο.

Γιατί, αν ο Μέγας Κωνσταντίνος έφερε τη θρησκευ­τική ελευθερία στην αυτοκρατορία και στον κόσμο, ο Μέγας Θεοδόσιος διάλεξε, ως επίσημη θρησκεία του κράτους του, την ορθοδοξία, η οποία κινδύνευε από Γότθους, βαρβάρους, αιρετικούς, Ιουδαίους, είδωλολάτρες, κι έκαμαν θραύση.

Και τώρα την πήρε την Εκκλησία, την ορθοδοξία, υπό την προστασία του ο αυτοκράτωρ.

Έθεσε, δηλαδή, τον εαυτό του στη διά­θεση της Εκκλησίας.

Ήταν, δηλαδή, υπερασπιστής του ορθοδόξου δόγματος. Είναι πολύ σπουδαίο κι αυτό. Να το πούμε. Ισχύει μέχρι και σήμερα…Ο άγιος Αμβρό­σιος εκοιμήθη εν Κυρίω το 397 στο Μιλάνο, στα Μεδιόλανα, τότε, όπου είχε γίνει το Σύμφωνο των Μεδιολάνων.

Η συμφωνία του Κωνστα­ντίνου του Μεγάλου και του Λικινίου για ανεξιθρησκεία. Να υπάρχει, δηλαδή, θρησκευτική ελευθερία, που υπάρχει μέχρι σήμερα…

Ένας Επίσκοπος υψώνει το ανάστημά του στον πλανητάρχη!

________________________________________________

(π. Ανανίας Κουστένης, Χειμερινό Συναξάρι, τ. Α, εκδ. Ακτή, Λευκωσία 2008, σ. 32-37. Αποσπάσματα) Πηγή:o-nekros.blogspot.com

Σχόλιο Π. κοινωνίας: O Θεοδόσιος κατὰ την εορτὴ των Χριστουγέννων βρέθηκε στὰ Μεδιόλανα και θέλησε να μεταβεί στην Εκκλησία και να κοινωνήσει... Ο άγιος Αμβρόσιος, ντυμένος τα ιερατικά του άμφια, βγήκε στη θύρα του ναού και δεν επέτρεψε στον αυτοκράτορα να προχώρησει. «Είναι τα χέρια σου βαμμένα με αίμα», του είπε. Ο Θεοδόσιος θέλησε να δικαιολογηθεί κι απάντησε στον Ιεράρχη: «Κι ο Δαβὶδ αμάρτησε!».

Τότε ο άγιος Αμβρόσιος είπε στον Θεοδόσιο. «Τον μιμήθηκες στο έγκλημα, να τον μιμηθείς και στη μετάνοια»! Όταν ο αυτοκράτορας άκουσε αυτά τα λόγια, τα πήρε τόσο κατάκαρδα, και ήλθε σε συναίσθηση και συντριβή, και έβαλε δημόσια μετάνοια ενώπιον του λαού και του Επισκόπου

(Σχετικά απο τον Παυλίνο, ο οποίος συνέγραψε τον βίο του αγίου Αμβροσίου, λίγο μετά την κοίμηση του τελευταίου. Παυλίνου, Βίος Αμβροσίου).

Κατά τον Θεοδώρητο σε άλλο περιστατικό, ο Αμβρόσιος δεν άφησε τον Θεοδόσιο, αφού είχε βάλει μετάνοια, να εισέλθει εις το ιερό για να μεταλάβει μαζί με το ιερατείο όπως όριζε τότε το έθιμο στήν Κωνσταντινούπολη, αλλά τον ταπείνωσε εκ νέου δημόσια, και του όρισε θέση ανάλογη με τον λοιπό λαό, «Βγές και στάσου στήν θέση της τάξεως των λαικών!» φρονώντας ότι «αλουργίς βασιλέας ουχ ιερά ποιεί»... Δίχως καν να απαντήσει ο Θεοδόσιος βγήκε απο το ιερό και έλαβε θέση μαζί με τούς λαικούς, αλλά και όταν επέστρεψε στήν Κωνσταντινούπολη, ποτέ ξανά δεν τόλμησε να εισέλθει στο ιερό βήμα για να μεταλάβει.

Ο Επίσκοπος Αμβρόσιος των Μεδιολάνων δε συναίνεσε στις αξιώσεις του επισκόπου Ρώμης Δάμασου για την προβολή του ''πέτρειου πρωτείου'', (την αρχή της παπικής πλάνης περί του πρωτείου, και αλάθητου του πάπα) μολονότι υπήρξε ο πρώτος που εισηγήθηκε τον όρο πρωτείο (primatum). Υποστήριξε πως η Εκκλησία της Ρώμης διεκδικούσε το πρωτείο της ομολογίας και της πίστης, μέσα στα πλαίσια της δυτικής χριστιανοσύνης, αλλά σε καμία περίπτωση αυτό δε συνιστούσε πρωτείο τάξεως.

''Κι όμως καθένας, που δεν ομολογεί όλα όσα ανήκουν στον Χριστό, στην πραγματικότητα αρνείται τον Χριστό...'' ~ Άγιος Αμβρόσιος, Επίσκοπος Μεδιολάνων

(1. St. Ambrose of Milan, Commentary on the Gospel of Luke, (389 μ. Χ) 1304, The Faith of the Early Fathers, σ. 163)