1η ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ: ΕΟΡΤΗ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΓΟΡΓΟΫΠΗΚΟΟΥ

 

Περίληψις θαυματων τελεσθέντων παρά της
θαυματουργού Γοργοϋπηκόου
                 

 1) Εν έτει 1675 ην εκ Κωνσταντινουπόλεως άνθρωπος τις ευλαβής Χατζή Ιωάννης καλούμενος, όστις άτεκνος ων ελυπάτο σφόδρα δια τούτο. Ελθών δε εις Άγιον Όρος, και προσκυνήσας τας λοιπάς Μονάς έφθασε τέλος και εις την Ιεράν ταύτην Μονήν του Δοχειαρίου, ένθα ακούσας τα θαύματα της θαυματουργού Γοργοϋπηκόου, προσέπεσεν εις την αγίαν Αυτής Εικόνα, και μετά πίστεως και θερμών δακρύων παρεκάλει ίνα χαρίση αυτώ τέκνον, υποσχόμενος ότι, εάν τύχη του ποθουμένου να φέρη εις Αυτήν μίαν κανδήλαν. Όθεν ιδούσα η Θεοτόκος την πίστιν αυτού εδωρήσατο αυτώ το ποθούμενον. Και συλλαβούσα η γυνή αυτού έτεκεν παιδίον άρρεν. Τότε ο εν λόγω Χατζή Ιωάννης εκπληρών την υπόσχεσιν αυτού έφερεν εις την θαυματουργόν Γοργοϋπήκοον την κανδήλαν, και εν όσω έζη έστελλε κατ' έτος το απαραίτητον δι' αυτήν έλαιον προς ευχαριστίαν.
2) Άνθρωπος τις κασσιτεροποιός το επάγγελμα, Δημήτριος ονομαζόμενος, εργαζόμενος εν Αγίω Όρει, ήκουσε τα θαύματα της Γοργοϋπηκόου, και επιθυμών την απόκτησιν τέκνου (καθότι ετύγχανεν άτεκνος), προσέπεσε  μετ' ευλαβείας εις την θαυματουργόν Αυτής Εικόνα, δεόμενος και παρακαλών όπως τύχη του ποθουμένου. Αφ' ου ήκουσε μετ' ευλαβείας την υπέρ αυτού προς την Θεοτόκον ψαλείσαν παράκλησιν, έλαβε έλαιον εκ της κανδήλας, και ούτως ανεχώρησε δια τον οίκον του. Συλλαβούσα δε η γυνή αυτού εγέννησεν υιόν, και προς ευχαριστίαν έφερε και ούτος μίαν κανδήλαν και την αφιέρωσεν εις την Αγίαν αυτής Εικόνα.
3) Δύο χριστιανών εκ του χωρίου Κρούσοβις εκλάπησαν ποτέ πέντε ημίονοι, τους οποίους οι κλέψαντες απελθόντες επώλησαν εις άλλην χώραν. Εις μάτην οι απωλέσαντες διήρχοντο τόπον εκ τόπου ζητούντες αυτούς, οπότε ενθυμηθέντες τα θαύματα της Γοργοϋπηκόου Θεοτόκου (καθότι είχον έλθει ποτέ καιρόν εις την Ιεράν Μονήν του Δοχειαρίου), προσέπεσαν μετά δακρύων δεόμενοι Αυτής να φανερώση αυτοίς τα κλαπέντα ζώα. Την επομένην νύκτα φαίνεται εις αυτούς η ταχυτάτη βοήθεια ημών, η Κεχαριτωμένη Κόρη ως βασίλισσα λαμπρώς ενδεδυμένη μετά δύο δορυφόρων, και λέγει αυτοίς: <<Υπάγετε εις Λιαριγκόβην, εις την οικίαν του δεινος, και θέλετε εύρει τα ζώα>>. Απεκρίθησαν ούτοι: <<και ποία είσαι σύ, ήτις μας λέγεις ότι θέλομεν εύρει τα ζώα εκεί;>> η δε φαινομένη λέγει: <<Εγώ είμαι από το Μοναστήριον του Δοχειαρίου, και ευρίσκομαι έμπροσθεν της τραπέζης>>. Πληροφορηθέντες λοιπόν ότι ήτο πράγματι η όντως Γοργοϋπήκοος, επορεύθησαν και φθάσαντες διηγήθησαν την εμφάνειαν της Θεοτόκου. Επειδή δε ήτο τότε επίτροπος εκεί ο Γέρο-Μαυρουδής απέσπασεν ούτος παρά των κλεψάντων τα ζώα και έδωκεν αυτά εις ους ανήκον, οίτινες υπέστρεψαν χαίροντες εις την οικείαν πατρίδα.
4) Κατά την περίοδον χειμώνος τινος κατέπεσεν εν Αγίω Όρει χιών πολλή, προξενήσασα πλείστους εκ ψύξεως θανάτους εις ζώα εκτεθειμένα εις το ψύχος. Τότε χριστιανός τις Σανιδάς, έχων και ούτος τρείς ημιόνους, έσπευσε να τους προφυλάξη από τον προκείμενον άφευκτον κίνδυνον. Αλλά μή ευρών αυτούς εις το σημείον ένθα ενόμιζεν ότι θα ήσαν, διέτρεξε μετά των συντρόφων του επί τέσσαρας ημέρας διάφορα σημεία, αλλ' ουδαμού ανευρέθησαν. Εν τοιαύτη ων θλίψει επεκαλέσθη μετά δακρύων την Θεοτόκον, ειπών: <<Παναγία μου Γοργοϋπήκοε, λυπήσου με να εύρω σώα τα ζώα μου, και τότε θα σου δώσω το όπλον μου, μή έχων αλλο τι να προσφέρω>>. Και συνεχίζων την αναζήτησιν, εύρε παρ' ελπίδα τα ζώα υποκάτωθεν δένδρου τινός σώα και αβλαβή. Τότε αφιέρωσεν ως ευγνώμων προς την ευεργέτιν του το όπλον αυτού.
5) Χριστιανός τις Χρήστος ονόματι, λόγω υπερβολικής κεφαλαλγίας έπαθε τελείαν κώφωσιν. Δαπανήσας δε πολλά εις τους ιατρούς και μηδεμίαν ευρών ωφέλειαν, ενεθυμήθη την θαυματουργόν Γοργοϋπήκοον. Και κατασκευάσας εις χρυσοχόον δύο ώτα αργυρά, έφερεν αυτά και ανήρτησεν επί της θαυματουργού Εικόνος, και, ώ του θαύματος! έλαβεν αμέσως την ακοήν ως και πρότερον.

ΠΕΡΙ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΜΟΥ

  

ΔΙΑΤΙ ΚΑΙ ΠΩΣ
ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΖΟΜΑΙ

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ
του Αγιορείτου

Α) η εκκλησία είναι η νοητή τράπεζα των πεινασμένων και η νοητή βρύσις των διψασμένων

 

 Πρέπει αδελφοί μου Χριστιανοί, να πηγαίνετε με προθυμίαν εις την Εκκλησίαν του Χριστού διότι, καθώς οι πεινασμένοι και οι διψασμένοι έχουν ανάγκην από την αισθητήν τράπεζαν και από την αισθητήν βρύσιν, δια να φάγουν και να πίουν, δια να διώξουν την πείναν και την δίψαν των, έτσι και εσείς οι Χριστιανοί, είσθε πεινασμένοι τόσον από τον αθάνατον άρτον, ο οποίος είναι το ζωοποιόν Σώμα του Κυρίου ημών, όσον και τον νοητόν άρτον, ο οποίος είναι ο λόγος του Θεού και η διδασκαλία Του, καθώς λέγει ο Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος: <<Άρτος εστίν ο λόγος του Θεού, ω ψυχαί τρέφονται Θεόν πεινώσαι>>.

 Δηλαδή: Ο λόγος του Θεού είναι  άρτος, με τον οποίον τρέφονται αι πεινασμέναι ψυχαί.

 Και είσθε διψασμένοι τόσον από το αθάνατον ποτόν, το οποίον είναι το ζωοποιόν αίμα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, όσον και από το νοητόν ποτόν, το οποίον είναι το νάμα του Θείου λόγου και της διδασκαλίας Του.

 Δια τούτο λοιπόν και εσείς, οι πεινασμένοι και διψασμένοι Χριστιανοί, να φροντίζετε να πηγαίνετε εις την Αγίαν Εκκλησίαν, δια να παρηγορήτε την πείναν σας από την μυστικήν και Αγίαν Τράπεζαν του Σώματος του Κυρίου, και του θείου λόγου, και να ευχαριστήτε την δίψαν σας από το ζωήρρυτον Αίμα του Κυρίου, και από τα νάματα της διδασκαλίας των θείων γραφών, τα οποία αναβλύζουν εις την Εκκλησίαν του Χριστού.

 Διότι εάν δεν πηγαίνετε εις την Εκκλησίαν δια να λαμβάνετε αυτά τα αθάνατα και ζωοποιά φαγητά και ποτά, βεβαίως θα αδυνατίσετε ψυχικώς και θα αποθάνετε, κατά τον λόγον του Κυρίου:

 <<Εάν μη φάγητε την σάρκα του υιού του ανθρώπου και πίητε αυτού το αίμα ουκ έχετε ζωήν εν εαυτοίς>>.

 Δια τα αγαθά αυτά, (τον άρτον και τον οίνον δηλαδή), τα οποία ευρίσκονται εις την ΑΓίαν Εκκλησίαν του Θεού, προεφήτευσεν ο Θείος Δαυίδ λέγων:

 <<Πλησθησόμεθα εν τοις αγαθοίς του οίκου σου. Άγιος ο Ναός σου, θαυμαστός εν δικαιοσύνη>>.

 Δηλαδή: Θα χορτάσωμε ψυχικώς από τα αγαθά και τας ευλογίας του οίκου σου. Διότι είναι Άγιος ο Ναός Σου και θαυμαστός ένεκα της δικαιοσύνης Σου η οποία υπάρχει εις αυτόν.

 Αλλά και ο προφήτης Ιωήλ, ο οποίος προεφήτευσε περί του ύδατος της θείας δικαιοσύνης το οποίον αναβλύζει από την Αγίν Εκκλησίαν και ποτίζει τους Χριστιανούς οι οποίοι είναι ξηροί και άκαρποι ωσάν τον σχοίνον, λέγει:

 <<Και έσται εν τη ημέρα εκείνη πηγή εξ οίκου Κυρίου, εξελεύσεται και ποτιεί τον χειμάρουν των σχοίνων>>. 

ΤΟ ΠΝΕΥΜΑ ΤΟΥ ΤΡΙΩΔΙΟΥ

 Εκ του περιοδικού ''Ο ΣΩΤΗΡ''

 Από την τετάρτη Κυριακή του Ιανουαρίου αρχίζει φέτος το Τριώδιον. Μία εκκλησιαστική περίοδος δέκα εβδομάδων, που ξεκινά την Κυριακή του Τελώνου και Φαρισαίου και φθάνει μέχρι και το Μέγα Σάββατον. Μέσα στην περίοδο αυτή περιλαμβάνεται και η Μεγάλη Τεσσαρακοστή καθώς και η αγία και Μεγάλη Εβδομάς.

 Η ονομασία Τριώδιον οφείλεται στο ότι στις ιερές Ακολουθίες που τελούνται κάθε μέρα το πρωί στους ιερούς Ναούς μας κατά το διάστημα αυτό, τα τροπάρια του Κανόνος τις περισσότερες φορές είναι σε τρείς ομάδες, τρείς ωδές, ενώ τον άλλο καιρό είναι σε οκτώ ομάδες, οκτώ ωδές. Το βιβλίο που περιέχει όλες τις ιερές Ακολουθίες των ημερών αυτών ονομάζεται Τριώδιον και από αυτό πήρε την ονομασία της και όλη η περίοδος.

 Το Τριώδιον είναι η πλέον κατανυκτική περίοδος της λειτουργικής μας ζωής. Τελούνται κατ' αυτό Ακολουθίες που βοηθούν την ψυχή μας να συναισθανθή την κατάστασή της, να πονέσει για την αμαρτωλότητά της και να καταφύγει μετανοημένη και ταπεινή στο πέλαγος του ελέους του Θεού.

 Μέγα Απόδειπνον, <<Χαιρετισμοί>> της Υπεραγίας Θεοτόκου, Κατανυκτικοί Εσπερινοί, Προηγιασμένες θείες Λειτουργίες, Λειτουργίες του Μεγάλου Βασιλείου τις πέντε εν συνεχεία Κυριακές της Μεγάλης Τεσσαρακοστής και πρό πάντων οι Ακολουθίες του Νυμφίου και των σεπτών Παθών του Κυρίου. Όλα συγκινητικά, όλα βοηθητικά για την μετάνοιά μας και για την ανύψωση της ψυχής μας από τα χαμηλά, τα κοσμικά και αμαρτωλά.

 Οι θαυμάσιοι ιεροί ύμνοι της περιόδου αυτής, έργα αγίων υμνογράφων, και τα επιλεγμένα Αναγνώσματα από την Παλαιά και την Καινή Διαθήκηδημιουργούν στους Ναούς μας και στην καρδιά μας άγια και ιερή ατμόσφαιρα.

 Αν θα θέλαμε με λίγες λέξεις να χαρακτηρίσουμε το πνεύμα του Τριωδίου, δεν θα βρίσκαμε καλύτερες από αυτές με τις οποίες αρχίζει ένας ύμνος αυτών των ημερών: <<Μετανοίας ο καιρός και δεήσεως ώρα>>, γράφει ο εμπνευσμένος ιερός υμνωδός. Αυτός δηλαδή ο καιρός, αυτή η περίοδος, είναι καιρός μετανοίας και προσευχής.

 Μετάνοια πρώτα. Θα μας το θυμίσουνσυγκλονιστικά η παραβολή του Ασώτου καιτο παράδειγμα της οσίας Μαρίας της Αιγυπτίας. Μετάνοια. Αλλαγή δηλαδή νου, νοοτροπίας, σκέψεων, επιθυμιών και λόγων. Να μή στριφογυρίζουν μέσα μας λογισμοί και πόθοι ακάθαρτοι και αμαρτωλοί. Να μή κυριεύουν το νού μας εγωιστικές και αλαζονικές σκέψεις σαν εκείνες του Φαρισαίου της Παραβολής. Να μη βρίσκειτόπο μέσα μας ο δαίμονας της κατακρίσεως, της φλυαρίας και αργολογίας, της αρχομανίας και περιεργείας, όπως μας θυμίζει η κατανυκτική ευχή του οσίου Εφραίμ, που ακούεται τις μέρες αυτές. Να μην έχει θέση στην ζωή μας η αμαρτία με κάθε της μορφή.

 Αντιθέτως να γεμίζει ο νούς μας με άγιες και καθαρές σκέψεις, με αγαπητική διάθεσηπρος τον Θεό και τους συνανθρώπους μας. Να παύσουν τα μάτια μας να στρέφωνται προς την αμαρτία, προς την ματαιότητα. Να παρακαλούμε τον θεό όπως ο ιερός Ψαλμωδός λέγοντας <<απόστρεψον τους οφθαλμούς μου του μη ιδείν ματαιότητα>> (Ψαλμ. ριη΄ [118] 37). Να μας βοηθεί για να μη μας ελκύουν οι θεωρούμενες χαρές του κόσμου, που ει χωρίς φόβο θεού, ούτε να κολλά η καρδιά μας σε πράγματα πρόσκαιρα.

 Αλλά να στρέφεται καθένας μας προς τα ουράνια, ρος τα ανέκφραστα κάλλη του Παραδείσου και να αγωνιζώμαστε να στολίσουμε την ψυχή μας με τα άφθαρτακαι αμάραντα και εύοσμα άνθη των αρετών. Με την αγάπη, με την ταπείνωση, με την καθαρότητα, με την πραότητα και την υπομονή. Με όλες τις αρετές που έδειξε με το παντέλειο παράδειγμά του ο Ιησούς Χριστός. 

 Αυτό σημαίνει μετάνοια. Αποστροφή προς την αμαρτία και πόθος και αγάπη για την αρετή. Ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, που τον προβάλλει προς μίμηση τις ημέρες αυτές η αγία Εκκλησία μας, έλεγε ότι μετάνοια είναι <<το μισήσαι την αμαρτίαν και αγαπήσαι την αρετήν και εκκλίναι (να πομακρυνθείς) από του κακού και ποιήσαι το αγαθόν>> (ΕΠΕ 11, 492).

 Και μαζί με την μετάνοια, είπαμε, και προσευχή. Περισσότερη και θερμότερη τώρα προσευχή. Γι' αυτό συχνότερα μας καλεί αυτές τις μέρες η Εκκλησία μας στις Ακολουθίες της για κοινή προσευχή, προσευχή με τα άλλα μέλη της Εκκλησίας μας. Και μαζί με την κοινή, και προσευχή ατομική στο σπίτι μας ή όπου αλλού μπορούμε. Προσευχή με τα λόγια των αγίων Πατέρων μας, που έχουν αποτυπωθεί στα βιβλία της Εκκλησίας μας. Αλλά και προσευχή αυτοσχέδια, με λόγια δικά μας, βγαλμένα από την καρδιά μας για την ψυχική μας κατάσταση, για κάθε τι που μας απασχολεί.

 Προσευχή όμως σαν εκείνην του Τελώνου Με συναίσθηση της αμαρτωλότητος και αναξιότητός μας. Με ταπείνωση και συντριβή.Με εκ΄ζήτηση του ελέους και της ευσπλαγχνίας του Θεού. Προσευχή που θα βοηθεί στην ολοκλήρωση της μετανοίας μας. Που θα πηγάζει από τα δάκρυα της καρδιάς μας και θα την πλημμυρίζει και πάλι με γλυκερά δάκρυα. Η αληθινή προσευχή, έλεγε ο άγιος Ιωάννης της <<Κλίμακος>>, που θα τον θυμηθούμε τις μέρες αυτές, είναι <<δακρύων μήτηρ, και πάλιν θυγάτηρ>> (Λογ. κη΄ παραγρ. α).

 Όταν ζούμε έτσι την προσευχή και την μετάνοια, θα ωφεληθούμε ουσιαστικά από το Τριώδιον. Και θα νιώσουμε πραγματικά τότε αναστημένοι ψυχικά, καθώς θα πανηγυρίζουμε την λαμπροφόρο Ανάσταση του Κυρίου, στην οποία μας οδηγεί το Τριώδιον.

Δώστε στους φτωχούς!

Το καθήκον τής ελεημοσύνης κατά την Α΄ Κορινθίους 16/ιστ: 2

"Κατά μίαν σαββάτων έκαστος υμών παρ’ εαυτω τιθέτω θησαυρίζων ό,τι αν ευοδώται, ίνα μη όταν έλθω τότε λογίαι γίνωνται" (Α΄ Κορινθίους 16/ιστ: 2).

ΠΡΟΤΥΠΟ ΚΕΙΜΕΝΟ:

 Τι ουν διέταξας, είπε μοι; «Κατά μίαν Σαββάτου», τουτέστι, Κυριακήν, «έκαστος υμών παρ' εαυτώ τιθέτω θησαυρίζων ό,τι αν ευοδώται».

Όρα πώς και από τού καιρού προτρέπει. Και γαρ η ημέρα ικανή ην εναγαγείν εις ελεημοσύνην. Αναμνήσθητε γαρ, φησί, τίνων ετύχετε εν τη ημέρα ταύτη. Τα γαρ απόρρητα αγαθά, και η ρίζα και η αρχή της ζωής της ημετέρας εν ταύτη γέγονεν. Ου ταύτη δε μόνον επιτήδειος ο καιρός εις προθυμίαν φιλανθρωπίας, αλλ' ότι και άνεσιν έχει και πόνων ατέλειαν. Ψυχή γαρ αφιεμένη μόχθων, ευκολωτέρα και επιτηδειοτέρα προς το ελεείν γίνεται. Μετά δε τούτων και το μυστηρίων εν αυτή κοινωνείν ούτω φρικτών και αθανάτων πολλήν εντίθησι προθυμίαν.

  Εν αυτή τοίνυν «έκαστος υμών», ουχ απλώς ο δείνα και ο δείνα, αλλ' είς έκαστος, καν πένης ή, καν πλούσιος, καν γυνή, καν ανήρ, καν δούλος, καν ελεύθερος, «παρ' εαυτώ τιθέτω θησαυρίζων». Ουκ είπεν, εις την Εκκλησίαν φερέτω, ίνα μη δια το μικρόν αισχύνωνται, αλλά ταις κατ' ολίγον συναγωγαίς αυξήσας την εισφοράν, τότε δεικνύτω "εμού παραγενομένου". "Τέως δε παρά σαυτώ τίθει", φησί, και ποίησόν σου την οικίαν Εκκλησίαν, το κιβώτιον γαζοφυλάκιον. Γενού φύλαξ χρημάτων ιερών, αυτοχειροτόνητος οικονόμος πενήτων. Η φιλανθρωπία ταύτην σοι δίδωσι την Ιερωσύνην. Τούτου σύμβολόν εστί και το γαζοφυλάκιον νυν· αλλά το μεν σύμβολον μένει, το δε έργον ουδαμού.

  Και οίδα μεν, ότι πολλοί των συνεδρευόντων πάλιν ημίν εγκαλέσουσιν, όταν υπέρ τούτων διαλεγώμεθα, λέγοντες: μη, παρακαλώ, μη γίνου φορτικός και επαχθής τοις ακούουσιν· επίτρεψον τη προαιρέσει, δος τη γνώμη των ακουόντων· ως νυν γε καταισχύνεις ημάς, ερυθριάν ποιείς·αλλ' ουκ ανέχομαι τούτων των λόγων. Ουδέ γαρ Παύλος ησχύνετο υπέρ τοιούτων συνεχώς ενοχλών, και προσαιτούντων φθεγγόμενος ρήματα. Ει μεν γαρ τούτο έλεγον, ότι εμοί δος και εις την εμήν κατάθες οικίαν, ίσως αν αισχύνης ην το λεγόμενον· μάλλον δε ουδέ τότε. «Οι γαρ τω θυσιαστηρίω», φησί, «προσεδρεύοντες, τω θυσιαστηρίω συμμερίζονται»· πλην αλλ', ίσως αν τις επετίμησεν, ως υπέρ εαυτού ποιουμένου τον λόγον· νυν δε υπέρ των δεομένων την ικετηρίαν τίθημι, μάλλον δε ουχ υπέρ των δεομένων, αλλ' υπέρ υμών των παρεχόντων· διό και παρρησιάζομαι.

  Ποία γαρ αισχύνη ειπείν, δος τω Κυρίω πεινώντι, ένδυσον αυτόν γυμνόν περιϊόντα, υπόδεξαι ξένον όντα; Ο δεσπότης σου ουκ αισχύνεται επί της οικουμένης ταύτα λέγων, «Επείνασα, και ουκ εδώκατέ μοι φαγείν», ο ανενδεής και μηδενός χρήζων και εγώ αισχυνούμαι και οκνήσω; Άπαγε· διαβολικής επιβουλής αύτη η αισχύνη.

  Ου τοίνυν αισχυνθήσομαι, αλλά και μετά παρρησίας ερώ, δότε τοις δεομένοις, και μετά πλείονος, ή οι δεόμενοι, φωνής. Ει μεν γαρ έχει τις δείξαι και ελέγξαι, ότι ταύτα λέγοντες προς εαυτούς υμάς έλκομεν, και προσχήματι των πενήτων αυτοί κερδαίνομεν, ουκ αισχύνης άξια ταύτα μόνον, αλλά και μυρίων κεραυνών, και ουδέ ζην άξιον τους τα τοιαύτα ποιούντας.

Ει δε τη του Θεού χάριτι ουδέν υπέρ εαυτών ενοχλούμεν, αλλ' αδαάπανον υμίν το ευαγγέλιον εθήκαμεν, πονούντες μεν ουδαμώς καθάπερ Παύλος, τοις δε οικείοις αρκούμενοι, μετά πάσης ερώ της παρρησίας, δότε τοις δεομένοις, και ου παύσομαι τούτο λέγων, και μη διδόντων έσομαι χαλεπός κατήγορος. Και γαρ ει στρατηγός ήμην και στρατιώτας είχον, ουκ αν ησχύνθην τοις στρατιώταις τροφάς αιτών. Σφόδρα γαρ ερώ της σωτηρίας της υμετέρας.

  Αλλ' ίνα και ενεργέστερος ο λόγος γένηται και δραστήριος μάλλον, Παύλον προστάτην λαβών, μετ' εκείνον διαλέξομαι λέγων: «Έκαστος υμών παρ' εαυτώ τιθέτω, θησαυρίζων ό,τι αν ευοδώται». Σκόπει γαρ αυτού καντεύθεν το ανεπαχθές. Ουκ είπε, τοσόνδε και τοσόνδε, αλλ', «Ό,τι αν ευοδώται», είτε πολύ, είτε ολίγον· και ουκ είπεν, ό,τι αν τις κερδάνη, αλλ' ό,τι αν ευοδωθή», δεικνύς ότι παρά του Θεού η χορηγία.

  Ου ταύτη δε μόνον, αλλά και τω μη εν ενί χρόνω το παν κελεύσαι καταβαλείν, ραδίαν ποιεί την συμβουλήν τω γαρ κατά μικρόν συλλέγεσθαι ανεπαίσθητος λειτουργία και η δαπάνη· δια δη τούτο ουδέ ευθέως κελεύει εις μέσον αγαγείν, αλλά πολλήν δίδωσι την προθεσμίαν, και την αιτίαν τιθείς φησιν: «Ίνα μη, όταν έλθω, τότε λογίαι γίνωνται»· τουτέστιν, ίνα μη εν τω καιρώ της εισφοράς, τότε αναγκάζησθε συνάγειν.

  Και τούτω δε ουχ ως έτυχεν αυτούς πάλιν προέτρεψεν· η γαρ προσδοκία Παύλου προθυμότερους αυτούς εποίει.

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ :

 
 Τι όρισες λοιπόν; πες μου. «Κάθε πρώτη μέρα της εβδομάδος», δηλαδή, Κυριακή, «ο καθένας από εσάς ας βάζει κάτι κατά μέρος, αναλόγως προς όσα τού δίνει ο Θεός».

  Κοίταξε πώς προτρέπει και από τον καιρό. Επειδή ήταν κατάλληλη η μέρα της Κυριακής για να οδηγήσει σε ελεημοσύνη. Επειδή, θυμηθείτε, λέει, ποιας δωρεάς αξιωθήκατε αυτή την ημέρα. Διότι τα απόρρητα αγαθά και η ρίζα και η αρχή της ζωής μας κατ' αυτή την ημέρα συνετελέσθηκαν. Κι όχι μόνο είναι κατάλληλος ο καιρός σ' αυτή, για προθυμία φιλανθρωπίας, αλλά έχει και άνεση και ατέλεια πόνων. Γιατί ψυχή ελεύθερη από μόχθους, γίνεται πιο ευκίνητη και ικανότερη για ελεημοσύνη. Και μαζί με αυτά, προσθέτει πολλή προθυμία το ότι σ' αυτή κοινωνούνται τόσο φρικτά και αθάνατα μυστήρια .

  Σ' αυτή λοιπόν «ο καθένας σας», όχι απλώς ο τάδε και ο δείνα, αλλ' ο καθένας, είτε φτωχός είναι, είτε πλούσιος, είτε γυναίκα, είτε άνδρας, είτε δούλος, είτε ελεύθερος, «ας μαζεύει κάτι στην άκρη». Δεν είπε, "ας τα φέρει στην Εκκλησία", για να μη ντρέπονται όσοι φέρουν λίγα, αλλ' αφού συγκεντρωθούν οι προσφορές, τότε ας τα φέρουν "όταν έλθω". "Έως τότε να τα συγκεντρώνεις μόνος σου", (λέει), και κάνε το σπίτι σου Εκκλησία, και το κιβώτιο, θησαυροφυλάκιο. Γίνε φύλακας ιερών χρημάτων, αυτοχειροτόνητος φροντιστής πεινασμένων. Η φιλανθρωπία σού δίνει αυτή την Ιεροσύνη. Σύμβολο αυτού τού πράγματος είναι τώρα και το θησαυροφυλάκιο· αλλά το μεν σύμβολο υπάρχει, το δε έργο πουθενά.

  Ξέρω ότι πολλοί από τους συγκεντρωμένους πάλι θα μάς κατηγορήσουν, όταν μιλούμε γι' αυτά, και θα πουν «Μη, σε παρακαλώ, μη γίνεσαι φορτικός και βαρετός στους ακροατές· άφησέ το στη συνείδηση τού καθενός, άφησέ το στην κρίση τών ακροατών· έτσι τώρα μάς ντροπιάζεις, μάς κάνεις να κοκκινίζουμε!...».

  Αλλ' όχι! Αυτά τα λόγια δεν τα ανέχομαι! Γιατί ούτε ο Παύλος ντρεπόταν να ενοχλεί συνέχεια για τέτοια πράγματα και να ζητά σαν ζητιάνος. Εάν έλεγα τούτο, δηλαδή δος μου, φέρε για το σπίτι μου, ίσως να 'ταν ντροπή. Αν και ούτε τότε θα 'ταν ντροπή. «Οι γαρ τω θυσιαστηρίω», λέγει, «προσεδρεύοντες, τω θυσιαστηρίω συμμερίζονται» (Α' Κορ. 9,13). Πλην όμως πιθανόν να με κατηγορούσε κάποιος, ότι μιλώ για τον εαυτό μου· τώρα όμως παρακαλώ γι' αυτούς που στερούνται, μάλλον όχι γι' αυτούς που στερούνται, αλλά για σάς που δίνετε· γι' αυτό και μιλώ χωρίς να ντρέπομαι.

  Γιατί πού είναι η ντροπή σαν πω, δώσε στον Κύριο που πεινά, ντύσε τον που γυρίζει γυμνός, φιλοξένησέ τον που είναι ξένος; Ο Δεσπότης σου δεν ντρέπεται μπροστά σ' όλη την οικουμένη να λέγει: «επείνασα και ουκ εδώκατέ μοι φαγείν» (Ματθ. 25,42), ο ανενδεής, εκείνος που δεν έχει ανάγκη από τίποτε· και εγώ θα ντραπώ και θα διστάσω; Σε παρακαλώ, μακριά τέτοια πράγματα! Τού διαβόλου είναι αυτή η ντροπή!

  Δεν θα ντραπώ, λοιπόν. Αντίθετα μάλιστα και με παρρησία θα πω: δώστε σ' όσους έχουν ανάγκη, και θα φωνάζω πιο δυνατά απ' αυτούς. Γιατί εάν κάποιος έχει στοιχεία και μπορεί να μάς κατηγορήσει, ότι αυτά τα λέμε για να σάς παρασύρουμε προς όφελός μας, και με το πρόσχημα τών φτωχών κερδίζουμε εμείς, τότε πράγματι αυτά δεν είναι μονάχα άξια ντροπής, αλλά και μυρίων κεραυνών, και ούτε αξίζει να ζουν όσοι κάνουν παρόμοια.

  Αλλά εάν, με τη χάρη τού Θεού, καθόλου δεν σάς ενοχλούμε για τον εαυτό μας και κηρύττουμε αδάπανο το ευαγγέλιο, χωρίς βέβαια να κοπιάζουμε όπως ο Παύλος, αρκούμενοι πάντως στα δικά μας, με όλο το θάρρος θα σάς λέγω, δώστε στους φτωχούς· και δεν θα σταματήσω να το λέγω, και όταν δεν δίνετε θα σάς είμαι σκληρός κατήγορος. Γιατί αν ήμουν στρατηγός και είχα στρατιώτες, δεν θα ντρεπόμουν να ζητώ τροφές για τους στρατιώτες. Γιατί αγαπώ πολύ τη δική σας σωτηρία.

  Αλλά για να γίνει πιο ενεργητικός και αποτελεσματικός ο λόγος, αφού πάρω ως συμπαραστάτη τον Παύλο, μαζί μ' εκείνον θα μιλήσω και θα πω: «Ο καθένας από εσάς ας βάζει κάτι κατά μέρος, αναλόγως με όσα του δίνει ο Θεός». Πρόσεχε λοιπόν και εδώ πόσο ελαφρώνει το βάρος. Δεν είπε τόσο και τόσο, αλλά «ό,τι μπορεί», είτε πολύ, είτε λίγο· και δεν είπε, "ό,τι περισσεύει στον καθένα", αλλά «ό,τι μπορεί από αυτά που τού δίνει ο Θεός», και δείχνει ότι η δαπάνη αυτή είναι του Θεού.

  Και όχι μόνο με αυτό, αλλά και με το να προτρέψει να καταβάλλουν την προσφορά αφού πρώτα συγκεντρώσουν σε ανάλογο καιρό ό,τι μπορούν, κάνει ευκολοπραγματοποίητη τη συμβουλή· επειδή σ' αυτόν που συγκεντρώνει λίγα, γίνεται ανεπαίσθητο το έργο και η δαπάνη. Γι' αυτό ακριβώς δεν παραγγέλλει να τα παραδώσουν αμέσως, αλλά δίνει πολλή προθεσμία και αφού πει την αιτία, λέει: «για να μη γίνονται έρανοι όταν έλθω»· δηλαδή, για να μην αναγκάζεστε να συγκεντρώνετε κατά τον καιρό που πρέπει να προσφέρετε.

  Και σ' αυτό δεν προέτρεψε πάλι τυχαία· γιατί η αναμονή ότι θα δουν τον Παύλο τους έκανε προθυμότερους.

Περί τής ησυχίας στην Εκκλησία

  Ο Άγιος Ιωάννης Χρυσόστομος γράφει ως εξής για εκείνους που δημιουργούν ταραχή μέσα στην εκκλησία και που αποχωρούν από την εκκλησία πριν ολοκληρωθεί η Θεία Λειτουργία του Θεού:

  "Μερικοί δεν πλησιάζουν την Θεία Κοινωνία τρεμάμενοι αλλά με ταραχή, σπρώχνοντας ο ένας τον άλλον, πυρωμένοι από θυμό, φωνασκούντες, μαλώνοντες, σπρώχνοντες τον διπλανό τους, γεμάτοι ταραχή. Περί αυτού σας έχω μιλήσει πολλές φορές και δεν θα παύσω να μιλώ για αυτό.

  Δεν βλέπετε την τάξη στην συμπεριφορά στους παγανιστικούς Ολυμπιακούς αγώνες, όταν ο "Ταξιθέτης" περνά μέσα από την αρένα φορώντας στεφάνι στο κεφάλι, ντυμένος με μακρύ ένδυμα, κρατώντας ραβδί στο ένα χέρι, καθώς ο κήρυκας αναγγέλλει να γίνει ησυχία και τάξη;   Δεν είναι χυδαίο, εκεί - όπου κυβερνά ο διάβολος - να γίνεται τόση ησυχία και εδώ, που ο Χριστός μας προσκαλεί σε Αυτόν τον Ίδιον, να γίνεται τόση φασαρία;  Στην αρένα, ησυχία - και στην εκκλησία, αναστάτωση!  Γαλήνη στην θάλασσα, και φουρτούνα στο λιμάνι!  

  Όταν σας προσκαλούν σε γεύμα, δεν πρέπει να αποχωρείτε πριν από τους άλλους, παρ' ότι έχετε χορτάσει πριν από τους άλλους, και εδώ, που τελείται το γεμάτο δέος μυστήριο του Χριστού, και ενώ ακόμη συνεχίζουν οι ιερατικές πράξεις, εσύ φεύγεις εν μέσω αυτών και εξέρχεσαι;  Πώς μπορεί να συγχωρηθεί αυτό;  Πώς μπορεί να δικαιολογηθεί αυτό;  Ο Ιούδας, μόλις εκοινώνησε στον Μυστικό Δείπνο εκείνη την τελευταία βραδιά, έφυγε βιαστικός ενώ οι υπόλοιποι παρέμειναν στο τραπέζι.  Βλέπετε, ποίων το παράδειγμα ακολουθούν εκείνοι που βιάζονται να αποχωρήσουν πριν από την τελευταία ευχαριστία;"

ΓΝΩΣΙΣ ΚΑΙ ΠΙΣΤΙΣ

 Η άγνοια των Χρστιανικών Αληθειών οδηγεί εις την χλιαρότητα και την αδιαφορίαν, η οποία είναι η χειροτέρα μορφή της απιστίας δια τούτο βδελύσσεται αυτήν ο Κύριος.

 Η άγνοια την οποίαν έχουν πολλοί ορθόδοξοι δια τα θέματα της Πίστεως και του Ιερού της Εκκλησίας αγώνος τους κάμνει αδιαφόρους και χλιαρούς, πράγμα το οποίον ενθαρρύνει τους διαφόρους παρασυναγώγους και σχισματικούς παλαιοημερολογίτας Κληρικούς και εγκληματούν κατά της Εκκλησίας.

 Προσέχετε από τους θεωρητικά ευσεβείς οι οποίοι δια της υποκριτικής ευσεβείας και αγιότητος αγωνίζονται όπως οι Χιλιασταί δια να σύρουν οπίσω τους τους απλούς και ευσεβείς Χριστιανούς.

ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΚΑΙ ΤΑ ΤΕΚΝΑ

 Πολλοί ορθόδοξοι χριστιανοί, ενώ  θα έπρεπε να είναι <<τέκνα φωτός>>, αληθινά παιδιά του Θεού, παρασύρονται από το σύγχρονο κοσμικό πνεύμα και ακολουθούν δρόμους που οδηγούν εις ην καταστροφήν των ψυχών των.

 Δυστυχώς τούτο συμβαίνει και εις πλείστους, γονείς, οι οποίοι ενώ θα έπρεπε να ενσταλάσσουν εις τας ψυχάς των τρυφερών βλαστών των, εκ νεαράς ηλικίας, την αγάπην προς την εκκλησίαν, την θρησκευτικήν ζωήν, την πνευματικήν ανωτερότητα, το καλόν παράδειγμα, την υπακοήν, τον σεβασμόν, εν τούτοις δεικνύουν μίαν νοσηράν αγάπην προς τα τέκνα των εις τρόπον, ώστε να τα οηγούν χωρίς να το καταλαβαίνουν εις την ηθικήν των καταστροφήν.

 Ούτω βλέπομεν τους τοιούτους γονείς να μεταβαίνουσι με τα τέκνα των εις την <<πομπήν του σατανά>> τον κινηματογράφον, όπου μεταδίδεται εις την εύπλαστον ψυχήν του παιδιού η βρώμα, και η δυσσωδία, η ανηθικότης και η αισχρότης και να ετοιμάζεται ούτω η ηθική καταστροφή των.

 Αλλά μήπως και το ραδιόφωνον και η τηλεόρασις υστερεί εις την καταλυτικήν αυτήν ενέργειαν; Ουδόλως τουναντίον εδώ ο παμπόνηρος διάβολος <<ο άρχων του κόσμου>> οργιάζει τοσούτον, ώστε να αποχαλινώνη παντελώςτην νεολαίαν.

 Ίδετε τώρα τα αποτελέσματα εκ της τοιαύτης καθημερινής σχεδόν απασχολήσεως των τέκνων των και της απερισκεψίας των γονέων των: Νευρασθένειαι, αφροσύνη, τρέλλα, οκνηρία, βλασφημία, απειθαρχία εις την οικίαν και το σχολείον, τραυματισμός της ψυχής των, εκφυλισμός, τρομοκράτησις τούτων κατά την ώραν του ύπνου, ζωή άνευ Θεού και κατά του Θεού!

 Οι τοιούτοι γονείς οίον σπόρον έσπιραν, τοιούτον καρπόν θα θερίσωσι... <<Τυφλός εάν τφλόν οδηγή, αμφότεροι εις βόθυνον πεσούνται>>. <<Τα οψώνια της αμαρτίας θάνατος>>. Επιβάλλεται λοιπόν αποχή από τα άσεμνα θεάματα καθ' όσον είναι έργα πορνικά, άθρησκα, βέβηλα, ανήθηκα, τοποθετηθέντα εις την ορθόδοξον ΕΛΛΑΔΑ μας υπό των σκοτεινών δυνάμεων δια να την μολύνουν.

 Αδελφοί γονείς! <<Νυν κρίσις εστί του κόσμου τούτου>>. Ας απομακρυνθώμεν τελείως εκ των διαφόρων πομπών και παραστάσεων του Σατανά! Ας υπομείνωμεν και την χλεύην και τον πόλεμον <<του κόσμου τούτου>> δια να είμεθα άξιοι του Μακαρισμού. <<Μακάριοι έστε όταν ονειδείσωσιν υμάς...>>.

 Μακράν, μακράν, αδελφοί μου από των πομπών του Σατανά!Προσοχή εις παν βήμα μας, ίνα αποφύγωμεν τας παγίδας του διαβόλου! <<Ωδέ εστί η υπομονή των αγίων>>. Διόλου δε ας μην φοβηθώμεν από τον ονειδισμόν του <<κόσμου τούτου>> του φθειρομένου, διότιο Κ.Η.Ι.Χ. <<εξήλθε νικών, ίνα νικήση>>.

Κείμενον του κ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ Ν. ΚΑΡΑΣΗ

Παλαιού διδασκάλου

Σχόλιον διαχειριστού:

 Μπορεί η παραπάνω άποψη σε μερικούς να ομοιάζει ολίγον τραβηγμένη, εν τούτοις όμως αυτή είναι η πάσα αλήθεια επί του μείζονος θέματος ''ΓΟΝΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ''. Διότι το να είναι κάποιος γονέας δεν είναι κάτι το απλό. Είναι πάρα πολύ δύσκολο να κληθούμε όλοι μας να καθοδηγήσουμε σωστά σάρκες που προέρχονται από την σάρκα μας και νέες ψυχές οι οποίες καλούνται να ζήσουν πλέον μέσα σε μία απάνθρωπη κοινωνία. Η επιστήμη έχει εξελιχθεί τόσο πολύ, που σε ορισμένς χώρες υπάρχουν και σχολεία γονέων, μέσα στα οποία οι νέοι γονείς καλούνται να μάθουν τον ακριβή τρόπο διαχειρίσεως της παιδικής ψυχής. Κάτι το οποίον από την κοσμική πλευρά είναι πάρα πολύ θετικό. Δεν πρέπει όμως να ξεχνάμε και το σημαντικότερο όλων, τον Χριστόν, την Εκκλησίαν. Διότι καλά όλα τα παραπάνω, όταν όμως λείπει η καθοδήγηση και η ευλογία του ίδιου του Χριστού, τότε παν ανθρώπινον εστί μάταιον. Επομένως αν κάποιοι διαφωνούν με την παραπάνω γνώμη, μπορούν δια μέσου της καθημερινής προσευχής, να παρακαλούν τον θεό ώστε να τους χαρίζει πλούσια την δωρεά της διακρίσεως, ώστε να πετύχουν μία μέση λύση. Είναι και αυτό μία άλλη άποψις, λιγάκι πιο συγκρατημένη και όχι τόσο ακραία. πλην όμως, όλοι οι γονείς ας έχουν στην άκρη του μυαλού τους αυτό που έκανε ο Άγιος Νεκτάριος ως καθηγήτής της Ριζαρείου Εκκλησιαστικής Σχολής, πρωτού πάει να διδάξει τους μαθητές του. Αρκετή ώρα πριν εισέλθει εις την τάξη προκειμένου να διδάξει, προσευχόταν γονυκλινώς στον Κύριο να τον Φωτίσει ώστε όλα όσα θα πει να είναι τα σωστά. Διότι αν δεν γινόταν αυτό, τότε, έλεγε, πως θα ήταν αποκλειστικά ιδική του ευθύνη η λάθος καθοδήγηση των ψυχών που ήταν απέναντί του. Αν αυτό γινόταν από έναν άγιο και απλό καθηγητή, πόσο μάλλον πρέπει να γίνεται από τους ίδιους τους γονείς.

ΜΕΤΑΝΟΙΑ - ΕΞΟΜΟΛΟΓΗΣΗ

 Είναι μεγάλη η δύναμη της μετανοίας και εξομολογήσεως. Ο Άγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων τονίζει:

  <<Πρόσεξε μήπως τυχόν απιστήσεις στη δύναμη της μετανοίας και την θεωρήσεις χωρίς αξία. Θέλεις να μάθεις πόση δύναμη έχει η μετάνοια; Επιθμείς να πληροφορηθείς πόσο ισχυρό και αποτελεσματικό όπλο είναι η μετάνοια για τη σωτηρία μας; Θέλεις να αντιληφθείς πόσο ισχύει η εξομολογήση; Εκατόν ογδόντα πέντε χιλιάδες εχθρών έτρεψε σε φυγή ο βασιλιάς Εζεκίας, όπως γράφει η Αγ. Γραφή, αφού προτήτερα εξομολογήθηκε και ζήτησε τη βοήθεια του Θεού (βλ. Δ΄ Βασ. ιθ΄ 35). Πράγματιμέγα γεγονός είναι αυτό, αλλά οπωσδήποτε μικρότερης αξίας και σημασίας από εκείνο που τώρα θα αναφερθεί. Ποιό είναι αυτό; Ο ίδιος ο βασιλιάς με τη ζηλευτή μετάνοια που έδειξε σε μία συγκεκριμένη παράβαση της εντολής του Θεού ανακάλεσε την απόφαση που είχε πάρει ο Θεός να τον τιμωρήσει με τιμωρία μεγάλη. Τι δηλαδή συνέβει; Όταν ασθένησε σοβαρά, του είπε ο προφήτης Ησαΐας με εντολή του Θεού. Κύτταξε να τακτοποιήσεις τις υποθέσεις σου, διότι θα πεθάνεις. Δεν πρόκειται να ζήσεις άλλο. Τι λοιπόν έπιτα από αυτό να περιμένει; Ποία ελπίδα του απόμενε, ότι θα ζήσει, αφού ο Προφήτης κατηγορηματικά του είπε, ότι πεθαίνει; Αλλά ο Εζεκίας δεν απομακρύνθηκε από τη μετάνοια, σ' αυτήν αντίθετα κατέφυγε. Θυμήθηκε την υπόσχεση του Θεού, που είναι γραμμένη στην Αγία Γραφή, ότι δηλαδή όταν συναισθανθείς την αμαρτία σου και επιστρέψεις σε μένα (λέει ο Θεός), τότε θα σωθείς. Αμέσως λοιπόν στο κρεββάτι του που βρίσκονταν, γύρισε προς τον τοίχο και, αφού ανύψωσε τη διάνοιά του στον ουρανό και επικοινώνησε με το Θεό (διότι οι παχείς τοίχοι των σπιτιών δεν εμποδίζουν την προσευχή να ανέβει στον ουρανό), με μακρές ροσευχές που με ευλάβεια πολλή αναπέμπονταν, είπε στον Θεό: <<Κύριε, θυμήσου με. Διότι τονα με θυμηθείς είναι αρκετό να μου χαρίσεις τη θεραπεία. Διότι Εσύ ο αιώνιος Θεός δεν περιορίζεσαι από τους χρόνους, αλλά Εσύ ο ίδιος είσαι ο νομοθέτης και αρχηγός της ζωής. Διότι η ζωή μας δεν εξαρτάται από τη θέση των άστρων και από την πλοκή τους προς τα άλλα στέρια, όπως μερικοί με τρόπο ανόητο υποστηρίζουν, αλλά Εσύ είσαι και ο νομοθέτης της ζωής και με τη δική Σου θέληση καθορίζεται πότε και πόσα χρόνια ο καθένας θα ζη. Αϊ ! Αυτός ο βασιλιάς, ο οποίος σύμφωνα με την απόφαση του Θεού, την οποία του μετεβίβασεν ο Προφήτης, έπρεπε να πεθάνει, με θαυμαστό και ανέλπιστο τρόπο έζησε και προστέθηκαν στην ηλικία του δεκαπέντε ακόμη χρόνια. Εκπληρώθηκε έτσι η υπόσχεση που στο μεταξύ του έδωσε ο Προφήτης. Του είπε δηλαδή ότι στο σημείο που θα βεβαίωνε τη θεραπεία του θα ήταν, ότι ο ήλιος θα γυρίσει προς τα πίσω, θα παλινδρομήσει ανακόβοντας την πορεία του. Και πράγματι στο ηλιακό ρολόγι οπισθοχώρησε κατά δέκα βαθμούς... Λοιπόν, και συ απόστρεψε το πρόσωπό σου από τα ένοχα και αμαρτωλά, κλείσε την θύρα σου και προσευχήσου με θερμότητα για να συγχωρεθούν οι αμαρτίες σου, για να απομακρύνει τις καυστικές φλόγες της κολάσεως. Διότι έχει τη δύναμη η εξομολόγηση και τη φωτιά να σβήσει και τα λιοντάρια να εξημερώσει>> 

( Κυρίλλου Ιεροσολύμων, Κατήχησις Β΄, ιε΄, ΒΕΠΕΣ 39,57,12-38).

ΤΟ ΟΜΟΛΟΓΙΑΚΟΝ ΦΡΟΝΗΜΑ ΤΗΣ ΑΥΤΟΚΡΑΤΕΙΡΑΣ ΕΛΕΝΗΣ ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΙΝΑΣ

(ΤΗΣ ΔΙΑ ΤΟΥ ΘΕΙΟΥ ΚΑΙ ΑΓΓΕΛΙΚΟΥ ΣΧΗΜΑΤΟΣ ΜΕΤΩΝΟΜΑΣΘΕΙΣΗΣ ΥΠΟΜΟΝΗΣ ΜΟΝΑΧΗΣ) 

 Εἰς ἕνα καινούργιο πολύ ἀξιόλογο βιβλίο πού ἦλθε στά χέρια μου, γραμμένο ἀπό τήν Θεοτέκνη Μοναχή Ἁγιοστεφανίτισσα καί ἔχει τόν τίτ-λο «Ἡ Θέση τῆς Μοναχῆς στήν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία» πρόσεξα τό Ε’ Κε-φάλαιο: «ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΜΟΝΑΖΟΥΣΩΝ ΣΤΟΥΣ ΑΝΤΙΑΙΡΕΤΙΚΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ – ΟΜΟΛΟΓΗΤΡΙΕΣ ΜΟΝΑΧΕΣ» καί στό ὁποῖο τονίζεται πολύ ὀρθά καί ἐπιβεβαιώνεται μέ παραδείγματα ἁγίων ὁμολογητριῶν μοναζουςῶν ὅτι «ὅπως κατά τόν καιρό τῶν διωγμῶν τῶν πρωτοχριστιανικῶν χρόνων οἱ ἱερές παρθένες ἔσπευσαν στό μαρτύριο καί ἐφοινίχθησαν τῶ ἰδίῳ αἵματι, ἔτσι καί στόν καιρό τῶν αἱρέσεων, οἱ ἀπρόσιτες καί ἔγκλειστες μοναχές πρωτοστάτησαν στήν ὑπεράσπιση τῶν ἱερῶν δογμάτων τῆς Πίστεως». Αὐτό τό κεφάλαιο, μοῦ ἔφερε στήν μνήμη μιά νεωτέρα σχετικῶς ὁμολογήτρια μοναχή, τῶν τελευταίων Βυζαντινῶν χρόνων, τήν αὐτοκρατόρισσα Ἑλένη Παλαιολογίνα, μετωνομασθεῖσαν εἰς Ὑπομονήν Μοναχήν, ἡ ὁποία τά δύσκολα ἐκεῖνα χρόνια πού περνοῦσε μετά τήν προδοτική Σύνοδο τῆς Φερράρας – Φλωρεντίας ἡ ‘Ορθοδοξία στό Βυζάντιο, ἐκείνη ἔδωκε τήν δική της Ὁμολογία.    
  Ἡ Ἑλένη Παλαιογίνα εἶναι ἡ τελευταία ἁγία αὐτοκρατόρισσα στόν θρόνο τῆς Κων/λεως, ἡ ὁποία ἔλαμψε διά τάς ἀρετάς της, τήν ἁγιωσύνην της, ἀλλά καί διά τήν καθαρότητα τῆς Ὁμολογίας της. Αύτή ἡ καθαρότης τῆς Πίστεώς της, φαίνεται εἰς κείμενα συγχρόνων της,  τά ὁποῖα παραθέ-τει εἰς τό βιβλίον του ὑπό τόν τίτλον «Ἡ ΑΓΙΑ ΥΠΟΜΟΝΗ» ὁ Πρωτοπρ. Σωτήριος Μακρυστάθης, ἐκ τῶν ὁποίων παραθέτομεν δύο χαρακτηριστι-κά ἀποσπάσματα:
  1) Τοῦ Νομοφύλακος Ἰωάννου τοῦ Εὐγενικοῦ, ἀπευθυνομένου εἰς τόν τελευταῖον Αὐτοκράτορα τῆς Κων/λεως Κων/νον Παλαιολόγον, τόν καί υἱόν τῆς Ἑλένης Παλαιολογίνας (ἁγίας Ὑπομονῆς).
  «Τώρα, Βασιλεῦ, ὑπέρ ποίας Ἐκκλησίας ὑποστηρικτής καί ὑπέρμαχος εἶναι ἡ Βασιλεία σου καί πῶς ἔχει καταντήσει αὐτή ἡ Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ (ἀπό τούς Λατίνους);. Ποῦ ἔχουν καταντήσει οἱ Ἱεροί Ναοί της; Ποῖος θεωρῆται Ποιμήν καί προστάτης της; Ποῖος Πα-τριάρχης θά σέ στέψη Βασιλέα, ὅταν ἔλθη ἡ στιγμή τῆς ἐδῶ παρουσίας σου καί ποῖος θά χρίση μέ μῦρον τήν κεφαλήν σου; Εἰς ποῖον θά παραδώ-σης τήν βασιλικήν σου Ὁμολογίαν;
  Ἐδῶ καί τόν ὁμαίμονα ἀδελφόν σου βασιλέα Ἰωάννην Η΄πού ἀπεβίωσεν, ἡ Ἐκκλησία ἔπαυσεν – πράττουσα σωστά - νά τόν μνημονεύη είς τά δίπτυχα. Αύτήν τήν πρᾶξιν τῆς Ἐκκλησίας, ἀπεδέχθη καί ἠκολούθησεν καί αὐτή ἡ Ἁγία Μητέρα σου, ἡ θειοτάτη κυρία ἡμῶν καί δέσποινα, ἡ ὁποία ἐπροτίμησε νά ἀρνηθῆ τήν φυσικήν μητρικήν στοργήν, ἀποδεχθεῖσα τήν σταθερότητα της εἰς τήν ὀρθόδοξον διδασκαλίαν τοῦ Χριστοῦ.
  Καί ὅλα αὐτά, διότι κατά τό παρελθόν ὁ ἀδελφός σου «ἐκεῖνα πού ἀπό παλαιοτάτων χρόνων ἐγένοντο δεκτά ἀπό τήν ὀρθόδοξον Ἐκκλησίαν» εἰς τήν ‘Ιταλίαν διεσάλευσεν καί συνεδέθη μέ τήν παπικήν «καινοτομίαν» ἤ ἠναγκάσθη νά ἀποδεχθῆ καί ἐν συνεχείᾳ ἀνθρωπίνως ὑπεστήριζεν τήν καινοτομίαν αὐτήν. Καί ἀπό τότε ἡ ἡγεσία τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ, ἐνῶ εἰς τό βάθος γνωρίζει τήν ἀλήθειαν, ἀνέχεται τήν κατάστασιν καί ὑποχωρεῖ εἰς μεσότητας, προτιμοῦσα τόν ἀνθρώπινον φόβον ἀπό τόν φόβον τοῦ Θεοῦ ..»
  Καί

   2) Τοῦ ἰδίου ἀπό τόν Παραμυθητικόν εἰς τόν Κων/νον Παλαιο-λόγον ἐπί τῆ κοιμήσει τῆς Μητρός του ἁγίας Ὑπομονῆς:
  «Μιμήσου τήν σταθερότητα καί τόν ζῆλον της ὑπέρ τῆς Ὀρθοδόξου Πίστεως, εἰς τοιοῦτον βαθμόν, ὥστε ἔφθασεν εἰς σημεῖον, τόν μακαρίτην ἀδελφόν σου (Ἰωάννην) τόν Βασιλέα, ἐπειδή παρεξέκκλινε ἀπό τήν Ὀρθοδοξίαν (ὑποκύψας εἰς τούς Λατίνους κατά τήν ψευδοσύνοδον τῆς Φερράρας – Φλωρεντίας) καί ἐπειδή συνέχισεν νά παρεκκλίνη καί νά ἀκολουθῆ τήν παπικήν ψευδοδιδασκαλίαν, μετά τόν θάνατόν του, «ἐξέωσεν», δηλαδή τόν ἀπέκοψεν, ἀπό τά δίπτυχα τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, γεγονός πού σημαίνει, ὅτι ἐπέδειξε τήν δύναμιν νά θυσιάση τήν μητρικήν στοργήν, διά τόν σαρκικόν υἱόν της, χάριν τῆς ἀγάπης της διά τήν Ὀρθόδοξον Πίστιν!...». 
 

  Καί ἔνα μικρό σχόλιο:

 
  Σήμερα πού ὁ φιλοπαπισμός καί ὁ οἰκουμενισμός ἔχει κυριεύσει τούς πάντας, εἶναι ἀνάγκη νά προβάλλονται τοιαῦτα πρότυπα ὁμολογητῶν καί ὁμολογητριῶν, διά τοῦτο τοῦ λοιποῦ δίπλα εἰς τούς πο-λιούχους τῆς Μητροπόλεώς μας ἅγιον Σπυρίδωνα Τριμυθοῦντος, ἅγιο Γρηγόριο τόν Παλαμᾶ, Ἅγιο Μάρκο τόν Εὐγενικό, ἅγιο Κοσμᾶ τόν Αἰτω-λό, ἅγιο Θεοδόσιο τοῦ Καυκάσου καί τόν σύγχρονο ὁμολογητή Ματθαῖο Ἀρχιεπίσκοπο Ἀθηνῶν, θά ἔχουμε καί θά τιμᾶμε καί τήν Ὁμολογήτρια τῆς Πίστεως, τήν Βυζαντινήν αὐτοκρατόρισσαν Ἑλένην Παλαιολογίαν, τήν ἁγίαν Ὑπομονήν.

ΑΓΙΟΣ ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ ΠΕΡΙ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΜΟΥ

 Εἰς τό ὡραῖο περιοδικό «ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΝΙΚΗΝ» Νο 264, Αὔγουστος 2006, ἀνεγνώσαμε ἕνα μικρό ἄρθρο ἀφιερωμένο εἰς τόν «ἅγιο τῶν σκλάβων» Κοσμᾶ τόν Αἰτωλό.  Τό ἄρθρο τοῦτο πού ἔχει τόν τίτλο: «Ἀπό τόν Χριστό μή χωρίζεσθε καί ἀπό τήν Ἐκκλησίαν» (Πατροκοσμᾶς), διενεμήθη καί ἐν φωτοτυπίᾳ εἰς τά ‘Εγκαίνια τοῦ ναϊσκου τοῦ Ἀγίου Κοσμᾶ τοῦ Αἰτωλοῦ (Πράσινος Λόφος τοῦ Δήμου Ἀρτέμιδος Λούτσα), τά ὁποῖα ἐτέλεσε ὁ Σεβ/τος Μητροπολίτης Μεσογαίας καί Λαυρεωτικῆς (τῆς-Γνησίας Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας) κ. Κήρυκος τήν 24.9.2006 (Ε.Η.).
  Ἡ ‘Εκκλησία μας τιμᾶ τόν Ἅγιο Κοσμᾶ, κι’ ἐμεῖς πρέπει νά γνωρίζουμε τήν ζωή καί τό ἔργο του καί νά δοξάζουμε τόν Θεό πού ἔστειλε ἕνα τέτοιο διδάσκαλο διά νά βοηθήση τό δοῦλο γένος εἰς τά δύσκολα ἐκεῖνα χρόνια.
  Ὁ Ἅγιος Κοσμᾶς ἐγεννήθη τό 1714 στά μέρη τῆς Αἰτωλίας καί ἐμαρτύρησε τό 1779. Τά πρῶτα γράμματα ἔμαθε στήν πατρίδα του. Πῆγε στόν Ἅγιον Ὄρος καί ἀσκήτευσε, ἀλλά παράλληλα καί μελέτησε. Καί ὅταν κατάλαβε ὅτι θέλημα Θεοῦ εἶναι νά βγῆ γιά νά βοηθήση τούς συμπατριώτας του πού ζοῦσαν στό σκοτάδι, κατά τό ἀποστολικό «μηδείς τό ἑαυτοῦ ζητείτω, ἀλλά τό τοῦ ἑτέρου ἕκαστος», τότε πῆρε τό ὁδοιπορικό του ραβδί καί ἔτρεχε ἀπό χώρα σέ χώρα νά διδάξη καί νά νουθετήση τούς ταλαίπωρους σκλάβους. Πόθος καί ἀγώνας του καί σκοπός τῆς διδασκαλίας του ἦτο ἡ ἐπανασύνδεσις τῶν Ἑλλήνων μέ τήν ‘Εκκλησία. Ἡ διδασκαλία του αὐτή εἶναι ἐπίκαιρη καί γιά μᾶς σήμερα, διότι οἱ μέν τότε ἄνθρωποι ἦσαν ὑπόδουλοι στούς Τούρκους, σήμερα εἶναι ὑπόδουλοι στή νέα τάξι πραγμάτων, ἤ μᾶλλον στήν ἀμέλεια καί τήν ἀδιαφορία.
  Ἡ ‘Εκκλησία, ἔλεγε, εἶναι ἡ μάννα μας. Εἶναι ἡ πηγή τῆς ζωῆς μας. Εἶναι ἡ Κιβωτός, τό καράβι πού μᾶς ὁδηγεῖ μέ ἀσφάλεια στόν Παράδεισο. Ἔλεγε μέ τόν ὡραῖο καί ἁπλό, ἀλλά καί σαγηνευτικό λόγο του: «Ἡ ἁγία ‘Εκκλησία εἶναι ὡσάν ἡ μάννα. Ὅταν σφάλλῃ ὁ υἱός της, τόν μαλώνει, καί πάλιν τόν συμπαθεῖ. Ἡ ἁγία μας Ἐκκλησία εἶναι μία πηγή, πού ποτίζει ὅλους τούς διψασμένους». 
  Ἡ διδασκαλία του εἶχε πάντοτε χαρακτῆρα Χριστοκεντρικό καί Ἐκκλησιοκεντρικό. Ποτέ δέν ξεχώρισε τόν Χριστό, τήν Ἐκκλησία, τόν Ἐκκλησιασμό... Ἦσαν στήν διδασκαλία του ἀλληλένδετα.
  Ὁ ἐκκλησιασμός, ἐδίδασκε, ἑνώνει μέ τήν Ἐκκλησία, ἑνώνει μέ τόν Χριστό. Ἡ ἀπουσία ἀπό τήν ζωή τοῦ ἀνθρώπου τῆς Ἐκκλησίας φέρνει τόν πνευματικό μαρασμό καί τόν χωρισμό ἀπό τόν Χριστό.  Ἔλεγε:
  «Ἀπό τόν Χριστόν μή χωρίζεσθε καί ἀπό τήν Ἐκκλησίαν. ‘Ακοῦτε τόν ἱερέα πού σημαίνει; Εὐθύς νά σηκώνεσθε, νά νίπτεσθε καί νά πηγαίνετε εἰς τήν Ἐκκλησίαν νά ἀκούετε τήν ἀκολουθία μέ προσοχήν. Ὁμοίως καί τήν Θείαν Λειτουργίαν, καί νά ἑρμηνεύετε (ὁρμηνεύετε) τά παιδιά σας νά πηγαίνουν εἰς τήν Ἐκκλησίαν νά εὐλογοῦνται, γιά νά ζήσουν καί νά προκόψουν. Καί ὅποιος ἀδελφοί μου, ἀκούση τό κήρυγμα καί ὀκνεύει (βαριέται) νά πηγαίνει εἰς τήν Ἐκκλησίαν, θέλει πνιγῆ ἀπό τίς ἁμαρτίες, καθώς ἐπνίγησαν καί εἰς τόν κατακλυσμόν»!
  Διά τό πῶς πρέπει νά τιμοῦν οἱ χριστιανοί τήν ἡμέρα τῆς Κυριακῆς ἔλεγε τά ἑξῆς:
  «’Επρόσταξεν ὁ Θεός καί ἔγιναν ἑπτά ἡμέραι. Καί πρώτην ἔκαμε τήν Κυριακήν καί τήν ἐκράτησε διά λόγου του. Καί τάς ἄλλας ἕξ τάς ἐχάρισεν εἰς ἡμᾶς νά ἐργαζώμεθα διά τά ψεύτικα ταῦτα, τά γήϊνα, καί τήν Κυριακήν νά σχολάζωμεν καί νά πηγαίνωμεν εἰς τάς Ἐκκλησίας μας νά δοξάζωμεν τόν Θεό μα, νά ἰστάμεθα μέ εὐλάβειαν, νά ἀκούωμεν τό ἅγιον Εὐαγγέλιον».
Καί ἄλλοτε ἔλεγε:
  «Πρέπει καί ἡμεῖς, ἀδελφοί μου, νά χαιρώμεθα πάντοτε, μά περισσότερον τήν Κυριακήν, ὅπου εἶναι ἡ Ἀνάστασις τοῦ Χριστοῦ μας... Ὅθεν, ἀδελφοί μου, διά νά μή πάθετε κανένα κακόν, μήτε ψυχικόν, μήτε σωματικόν, ἐγώ σᾶς συμβουλεύω νά φυλάττετε τήν Κυριακή ὡσάν ὁπού εἶναι ἀφειρωμένη εἰς τόν Θεόν».
  Μέ τά κηρύγματά του αὐτά ὁ Ἅγιος Κοσμᾶς ὁ Αἰτωλός ἐπεδίωκε νά ἀφυπνίση τούς σκλαβωμένους Ἕλληνες, νά τούς κάνει νά νοιώσουν παιδιά τοῦ Θεοῦ καί νά καταλάβουν ὅτι ἀξίζουν μιά ἀνώτερη πνευματική ζωή, πέραν δηλαδή ἀπό τήν ὑποδούλωσι εἰς τά πάθη καί τά συμφέροντα.
  Τά κηρύγματά του ἦσαν ἀφυπνιστικά διά τήν ἐποχήν του, ἔχουν ὅμως καί σήμερα μίαν διαχρονικήν ἐπικαιρότητα. Καί σήμερα, ὅπου καί πάλιν ὅπως καί τότε ἐπικρατεῖ ἀδιαφορία γιά τά τοῦ Θεοῦ, ὅπου ὑπερτεροῦν οἱ ὑλικές μέριμνες στήν ζωή τοῦ ἀνθρώπου, ὅπου τό ἄγχος γιά τήν ζωή μᾶς ἔχει καταβάλει, ἀφοῦ νομίζουμε ὅτι ἐμεῖς τήν κανονίζουμε μόνοι μας.
  Σήμερα πού κυριαρχεῖ τό «φάγομεν πίομεν» καί ἡ εὐδαιμονιστική νοοτροπία τῶν κοσμικῶν ἀνθρώπων πού θέλουν τήν Κυριακή νά ἀρχίζει ἀπό τό μεσημέρι καί μετά, ὅλα αὐτά κάμνουν ἀναγκαία τήν διδασκαλία τοῦ ἁγίου Κοσμᾶ καί στήν ἐποχή μας.
Γι’ αὐτό ἀς προμηθευθοῦμε ὁ καθένας μας ἀπό ἕνα βιβλίο γιά τήν ζωή τοῦ Ἁγίου, ἄς μελετήσουμε τίς διδαχές του, καί ἀς μή ξεχάσουμε ποτέ τήν παράκλησί του, τήν προτροπή του, καί τήν ἐντολή του: «Ἀπό τόν Χριστό μή χωρίζεσθε καί ἀπό τήν ‘Εκκλησίαν».

ΤΙ ΛΕΓΟΥΝ ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΦΟΒΟΥ ΤΟΥ ΘΕΟΥ

Ο ΣΤΑΡΕΤΣ ΠΑΡΘΕΝΙΟΣ

 

«Ὁ Στάρετς Παρθένιος ἔλεγε πῶς ὁ φόβος τοῦ Θεοῦ ἐξουθενώνει τήν σάρκα περισσότερο ἀπό τήν νηστεία καί τίς ἄλλες ἀσκήσεις. Γιά ὅποιον τόν ἀπέκτησε δέν ὑπάρχουν πάνω στή γῆ οὔτε θλιβερά οὔτε εὐχάριστα πράγματα.

Ο ΑΒΒΑΣ ΙΣΑΑΚ Ο ΣΥΡΟΣ

 

Ὁ φόβος τοῦ Θεοῦ εἶναι ἡ ἀρχή τῆς ἀρετῆς πού γεννᾶται ἀπό τήν πίστη καί σπέρνεται στήν καρδιά, πού καταγίνεται στά τῆς σωτηρίας τῆς ψυχῆς.

Ο ΟΣΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΗΣ Ο ΕΓΚΛΕΙΣΤΟΣ

 

Ὁ φόβος τοῦ Θεοῦ εἶναι γέννημα τῆς πίστεως καί προϋπόθεση τῆς πνευματικῆς προκοπῆς. Ὅταν ἐγκατασταθεῖ στήν καρδιά, σάν τόν καλό νοικοκύρη τά τακτοποιεῖ ὅλα. Ἀπό τό φόβο τοῦ Θεοῦ γενιέται ἡ μετάνοια, ἡ συντριβή, τό πένθος γιά τίς ἁμαρτίες. Μακάρι τό αἴσθημα αὐτό, ὁ πρόδρομος τῆς σωτηρίας νά μήν ἀπομακρύνεται ποτέ ἀπό τήν καρδιά.

Ο ΑΓΙΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΤΗΣ ΚΛΙΜΑΚΟΣ

 

Ὅπως ἡ ἡλιακή ἀκτίνα, πού εἰσχωρεῖ ἀπό κάποιο ἄνοιγμα στό σπίτι, τό φωτίζει τόσο, ὥστε νά διακρίνεται καί ἡ πιό λεπτή σκόνη, πού αἰωρεῖται στόν ἀέρα, ἔτσι καί ὁ φόβος τοῦ Θεοῦ εἰσερχόμενος στήν καρδιά τοῦ ἀνθρώπου, τῆς φανερώνει ὅλα τά ἁμαρτήματά της.

Ο ΑΒΒΑΣ  ΑΜΜΩΝΑΣ

 

Ἡ προσευχή στά λόγια τοῦ Θεοῦ γεννᾶ στήν ψυχή τόν θεῖο φόβο, ἐνῶ ἡ περιφρόνηση τῆς φωνῆς τῆς συνειδήσεως διώχνει μακριά ἀπό τήν καρδιά τίς ἀρετές.

ΤΙ ΛΕΓΕΙ Ο ΑΓΙΟΣ ΙΣΙΔΩΡΟΣ ΠΗΛΟΥΣΙΩΤΗΣ ΠΕΡΙ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ

 

 «Μοιάζει ἡ Ἐκκλησία μέ γυναίκα πού ξέπεσε ἀπό τήν παλιά της μεγαλοπρέπεια καί διατηρεῖ μόνο τά σύμβολα. Ἔχει καί τίς θῆκες καί τά κιβώτιά της γεμάτα ἀπό κοσμήματα, ἀλλά ἔχασε τόν πλοῦτο, ὄχι ἀπό ἀμέλεια Ἐκείνου πού τήν στόλισε ἀπό τήν ἀρχή, ἀλλά ἀπό τήν κακία καί τήν ἀδιαφορία αὐτῶν (τῶν ἱερωμένων) πού μεταχειρίζονται τίς ὑποθέσεις της ὄχι ὅπως πρέπει».

(Ἰσίδωρος ὁ Πηλουσιώτης, ἐπιστολή ΥΗ)

Η ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΔΙΑ ΤΗΝ ΘΕΙΑΝ ΜΕΤΑΛΗΨΙΝ

  (Συνέχεια ἐκ τοῦ προηγουμένου)

ΜΕΡΟΣ 2ον

Ἐάν ὁ Προφήτης Μωϋσῆς διά νά λάβη τάς δέκα ἐντολάς ἐχρειάσθη 40 ἡμέρας τελείαν νηστείαν, διά νά λάβη ὁ Χριστιανός ἐντός αὐτοῦ τόν Θεόν, δέν πρέπει νά νηστεύση;

 Χρησιμοποιοῦν οἱ κοιλιόδουλοι τόν ΞΣΤ΄ (66ον) Κανόνα τῆς 6ης Οἰκουμενικῆς Συνόδου, ἐπειδή ἀναφέρει ὅτι οἱ Χριστιανοί καθ' ὅλην τήν Διακαινήσιμον ἑβδομάδα πρέπει νά μεταλαμβάνουσιν. Δέν ἀναφέρουν ὅμως ὁλόκληρον τόν Κανόνα, ἀλλά τό τελευταῖον τμῆμα αὐτοῦ. Ἰδού ὁ Κανών ὁλόκληρος τί λέγει: «Ἀπό τῆς ἁγίας ἀναστασίμου Χριστοῦ τοῦ Θεοῦ ἡμῶν ἡμέρας, μέχρι τῆς καινῆς Κυριακῆς, τήν ὅλην ἑβδομάδα ἐν ταῖς Ἁγίαις Ἐκκλησίαις σχολάζειν δεῖ, ἀπαραλείπτως τούς πιστούς, ἐν ψαλμοῖς καί ὕμνοις, καί 'ωδαῖς πνευματικαῖς, εὐφραινομένους ἐν Χριστῶ καί ἑορτάζοντας, καί τῆ τῶν Θείων Γραφῶν ἀναγνώσει προσέχοντας, καί τῶν ἁγίων μυστηρίων κατατρυφῶντας. Ἐσόμεθα γάρ οὕτω Χριστῶ συνανιστάμενοι τε καί συνυψούμενοι. Μηδαμῶς οὖν ἐν ταῖς προκειμέναις ἡμέραις ἱπποδρόμια ἤ ἑτέρα δημώδης θέα ἐπιτελείσθω».

Δηλαδή, ὅλην τήν Διακαινήσιμον ἑβδομάδα οἱ Χριστιανοί πρέπει νά παραμένουν μέσα εἰς τάς Ἐκκλησίας, εὐφραινόμενοι καί ἑορτάζοντες τήν ἀνάστασιν τοῦ Κυρίου, μέ ψαλμούς καί ὕμνους καί ἄσματα πνευματικά, προσέχοντες εἰς τά λόγια τῶν Θείων Γραφῶν, καί μεταλαμβάνοντες τά θεῖα Μυστήρια.

Ὅσοι, λοιπόν, ἤθελον νά μεταλαμβάνουν συνεχῶς τήν Διακαινήσιμον ἑβδομάδα, παρέμενον εἰς τόν Ναόν καθ' ὅλην τήν ἑβδομάδα, μέ προσευχάς καί ὕμνους, καί ἄγνωστον μέ πόση νηστείαν. Ἐνῶ οἱ ἀνευλαβεῖς, ἀπήρχοντο εἰς τάς οἰκίας των, καί ἔτρωγον καί ἔπινον. Δέν λέγει ὁ Κανών, ἔλθετε οἱ χθές καταλύσαντες καί διασκεδά­σαντες, ἀλλά ἔλθετε ὅσοι παρεμείνατε εἰς τήν Ἐκκλησίαν, ἐσεῖς οἱ κοπιάσαντες ἐν προσευχῆ καί νηστεία. Σχολιάζων τόν Κανόνα αὐτόν ὁ Ἅγιος Νικόδημος λέγει: «Ἀπό τοῦ παρόντος Κανόνος ἄς μάθουν οἱ τωρινοί Χριστιανοί, ποίαν ἁγίαν ζωήν ἐμεταχειρίζοντο ἐκεῖνοι εἰς τάς ἁγίας ταύτας τῆς ἀναστάσεως ἡμέρας, καί ποίαν ἐκ τοῦ ἐναντίου ἄτακτον ζωήν ζῶσιν αὐτοί τώρα, καί ἄς διορθωθοῦν, παύοντες ἀπό τά ξεφαντώματα, χορούς, παιχνίδια, τραγούδια καί ἄλλα ἄτοπα ὅπου εἰς αὐτάς κάμνουσιν».

Ὁ ἱερομόναχος τοῦ Ἁγίου Ὄρους, Ματθαῖος Βλάσταρις, κανονολόγος τοῦ 14ου αἰῶνος, εἰς τήν ὑποσημείωσιν (1) τοῦ Θ΄ Ἀποστολικοῦ Κανόνος, γράφει: «Ἐγώ νομίζω ὅτι οἱ παλαιοί Χριστιανοί, καθώς ἐσπούδαζον νά πιστεύωσιν ὀρθά, παρομοίως ἐσπούδαζον καί νά πολιτεύωνται ὀρθά. Διά τοῦτο καί πολλά καλά ἔθιμα ὅπου ἀναφέρουσιν οἱ Θεῖοι Κανόνες, συνηθιζόμενα εἰς τούς τότε καιρούς, αὐτά τώρα εἰς τούς ἰδικούς μας καιρούς εἶναι ἀλλοιώτικα καί διαφορετικά. Τόσον μᾶς ἐκατάντησεν ἡ διεστραμμένη καί ἀμελημένη ζωή ὅπου ζῶμεν, ὥστε οὐδέ νά πιστεύωμεν ἄν καμμίαν φοράν οἱ Χριστιανοί ἔφθασαν εἰς τόσην ἀρετήν, ὅπου νά μεταλαμβάνουν συνεχῶς εἰς κάθε Λειτουργίαν ὅταν ἐγίνετο».

Ὁ Ἅγιος Ἀγάπιος ὁ Κρής, ὁ συγγράψας τήν «ἁμαρτωλῶν Σωτηρίαν», γεννηθείς περί τό 1600, γράφει: «Τόν καιρόν τῶν Ἁγίων Ἀποστόλων εἶχαν συνήθειαν οἱ εὐλαβεῖς καί ἐκοινωνοῦσαν καθ' ἡμέραν, οἱ δέ ἀμελέστεροι μίαν φοράν τήν ἑβδομάδα». Φαίνεται λοιπόν ὅτι οἱ εὐλαβεῖς ἐνήστευον συνεχῶς, ἐνῶ οἱ φοβούμενοι τήν νηστείαν μετελάμβανον ἀραιῶς.

Ἀναφέρει τό Γεροντικόν, ὅτι ἕνας Μοναχός ἐκάλεσε εἰς τήν Τράπεζαν ἄλλον Μοναχόν νά τόν φιλεύση τήν ἡμέρα τοῦ Πάσχα. Τότε ἐκεῖνος κλαύσας, εἶπε: Χθές ὁ Χριστός ἦτο εἰς τόν τάφον δι' ἐμέ, πῶς ἐγώ νά καταλύσω ἔλαιον σήμερον; Ἐπίσης, ἄλλοι Μοναχοί, ὅλην τήν Διακαινήσιμον ἑβδομάδα, δέν ἀπήρχοντο εἰς τά κελλία των, ἀλλά ἔμενον εἰς τόν νάρθηκα τοῦ Κυριακοῦ, ἐσθίοντες ἄρτον ξηρόν, καί πίνοντες ζωμόν ὑσσώπου.

Ὅσοι ζοῦν τοιουτοτρόπως, βεβαίως «ἀεί προσίτωσαν», οὐδεμίαν ὅμως μαρτυρίαν ἐκ τῶν ἁγίων Πατέρων ἔχομεν ὅτι ἤσθιον καί μετελάμβανον συνεχῶς. Ὁ Χριστιανός ὅπου δέν ἐγκρατεύεται, καί δέν νηστεύει πρό τῆς Θείας Μεταλήψεως, δέν δύναται νά εὑρίσκεται πνευματικῶς ἐλεύθερος, δέν δύναται νά ἐπικοινωνῆ μέ τόν πνευματικόν κόσμον, δέν δύναται νά ἔχη παρρησίαν ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, δέν δύναται νά προσευχηθῆ, καί ἑπομένως δέν δύναται νά μετάσχη τῆς Δεσποτικῆς Τραπέζης, μεταλαμβάνων τοῦ Σώματος καί Αἵματος τοῦ Κυρίου.

Ὁ Ἅγιος Ἀγάπιος, τόν ὁποῖον ἀνεφέρομεν προηγουμένως, συνεχίζων περί τῆς προετοιμασίας διά τήν Ἄχραντον καί Ἱεράν Κοινωνίαν λέγει: «Ὅταν θέλης νά κοινωνήσης, τήν προηγουμένην ἡμέραν νήστευε, μή φάγης τίποτε, καί τήν νύκτα ὅλην ἀγρύπνησον, προσευχόμενος μετά δακρύων καί κατανύξεως. Εἰ δέ καί δέν ἠμπορεῖς νά νηστεύσης ἤ νά ἀγρυπνήσεις ὅλην τήν νύκτα, φάγε ὀλίγον ἄρτον μόνον καί ὕδωρ μετά τήν δύσιν τοῦ ἡλίου, καί ἀγρύπνησον τουλάχιστον τήν ἡμίσειαν νύκτα, καί προσεύχου, συλλογιζόμενος τό μεγαλεῖον καί τήν ἀξίαν τοῦ βασιλέως, ὅπου μέλλεις νά ὑποδεχθῆς εἰς τόν οἶκον σου. Διότι δέν εἶναι πρέπον νά χορτάσης ἀφ' ἑσπέρας καλά, καί νά κοιμᾶσαι ὡς κτῆνος ὅλην τήν νύκτα, καί τό πρωί νά κοινωνήσης, καί νά εἶναι ἡ βρῶσις ἀκόμη εἰς τούς ὀδόντας σου. Εἰς τό Ἅγιον Ὄρος ἔχουν συνήθειαν νά νηστεύουν ὅταν θέλουν νά κοινωνήσουν ἀπό τήν Δευτέραν ἕως τό Σάββατον, κρασί, λάδι καί τά ἐπίλοιπα, καί τρώγουν μόνον μίαν φοράν τήν ἡμέραν ξηροφαγίαν, δηλαδή, ψωμί καί νερόν μέ ἄψητα λάχανα, καί τήν Παρασκευήν πίνουν Μέγα ἁγιασμόν διά προκάθαρσιν, καί τό Σάββατον κοινωνοῦν, ἀγρυπνοῦντες ὅλην τήν νύκτα προσευχόμενοι. Αὐτήν τήν τάξιν πρέπει νά φυλάγετε καί ἐσεῖς οἱ κοσμικοί. Μάλιστα οἱ μοναχοί κοινωνοῦν δέκα φοράς τόν χρόνον, καί ἐσεῖς μεταλαμβάνετε μόνον δύο φορές καί δέν εἶσθε ἄξιοι νά κάνετε ὀλίγην ἐγκράτειαν; Εἰς τήν Μοσχοβίαν ἔχουν συνήθειαν ὅταν θέλουν νά κοινωνήσουν οἱ κοσμικοί, δέν τρώγουν τήν Δευτέραν, τήν Τετάρτην καί Παρασκευήν ὁλότελα τίποτε» (Ἁμαρτ. Σωτηρία, κεφ. 10).

Εἰς τήν «Ὀρθόδοξον Ὁμολογίαν» γράφεται: «Ἡ ἑτοιμασία πρός τήν μετάληψιν τῶν φρικτῶν Μυστηρίων πρέπει νά γίνεται κατά τήν τάξιν τῆς Ἐκκλησίας ἡμῶν τῆς Ὀρθοδόξου, δηλαδή μέ καθαράν ἐξομολόγησιν, νηστείαν καί κατάνυξιν...» (σελ. 82).

Εἰς τήν «Θείαν Μάστιγα» τοῦ Χριστοφόρου, σελ. 393, γράφεται: «Τουλά­χιστον πρό τριῶν ἡμερῶν ἑτοίμασον σεαυτόν διά προσευχῆς διά νηστείας, δι' ἐλεημοσύνης καί διά παντός ἄλλου θεαρέστου ἔργου... καί οὕτω μετάλαβε τῶν ἐπουρανίων τοῦ Χριστοῦ Μυστηρίων...».

Ὁ Νικηφόρος Θεοτόκης Ἀρχιεπίσκοπος Ἀστραχανίου καί Σταυρουπό­λεως, καί ἕνας ἀπό τούς πλέον διαπρεπεῖς Θεολόγους τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας (1736-1805), εἰς τόν Λόγον του κατά τήν Κυριακήν τῶν Βα?ων, λέγει: «Ὅσοι ἐνηστεύσατε καί ἐταπεινώθητε, ὅσοι ἐσωφρονήσατε καί ἐλεήσατε... ἁπλώσατε νῦν τήν καρδίαν ὑμῶν, καθώς ὁ λαός τά ἱμάτια αὐτοῦ, καί μεταλάβατε τῶν Θείων Μυστηρίων...».

Ὁ Ἅγιος Ἐφραίμ ὁ Σύρος (306-373), λέγει: «Σχολάσωμεν ἀδελφοί, τῆ ἡσυχία, τῆ νηστεία, τῆ προσευχῆ, τοῖς δάκρυσι, τῆ ὑπακοῆ, τῆ ἀκροάσει τῶν Θείων Γραφῶν, ὅπως μή χερσωθῆ ἡμῶν ἡ διάνοια, μάλιστα πρό τῆς Μεταλήψεως τῶν Θείων ἀχράντων Μυστηρίων...».

 Ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Διάλογος (537-565) λέγει: «Πρό τῆς ἁγίας Κοινωνίας, χρεῖ ἡμᾶς ἔχειν νηστείαν εἰς τά ἔντερα, ἀγρυπνίαν εἰς τούς ὀφθαλμούς καί δοξολογίαν εἰς τό στόμα». Ἰδού λοιπόν πόσον ἀσυστόλως καταψεύδονται ὅσοι λέγουν ὅτι οὐδείς τῶν ἁγίων ὡμίλησε περί νηστείας πρό τῆς Θείας Μεταλήψεως.

 Ἄς ἴδωμεν ὅμως ἀκόμη καί πῶς ἐπολιτεύοντο οἱ Πατέρες τῶν πρώτων μετά Χριστόν αἰώνων, διά νά καταλάβωμεν μίαν φοράν ἀκόμη ὅτι οἱ πρῶτοι Χριστιανοί ἐνῶ ἔζων ἐπί τῆς γῆς ὡς ἄγγελοι, πρό τῆς θείας Μεταλήψεως ἔκαναν ἰδιαιτέραν προετοιμασίαν μέ νηστείαν καί ἄσκησιν μεγαλυτέραν ἀπό τάς ἄλλας ἡμέρας.

Ὁ Ἅγιος Ἡσαΐας, ὁ ὁποῖος ἔτρωγε καθημερινῶς ἀλάτι μέ ψωμί, ἔλεγεν εἰς τήν Ἁγίαν Θεοδώραν τήν Εὐγενικήν. «Ἔξω τοῦ κελλίου σου εὐκόλως νά μή ἐξέλθης, εἰμή μόνον διά τήν ἁγίαν Κοινωνίαν εἰς ὡρισμένας ἡμέρας, προετοιμασμένη μέ ἐξομολόγησιν, νηστείαν καί ἄλλων ἀσκήσεων, συμφώνως μέ τάς Παραδόσεις καί Διατάξεις τῶν ἁγίων Πατέρων».

 Διαβάζομεν περί τοῦ Ἀββᾶ Φιλήμονος ὅτι δέν ἔτρωγεν τίποτε ἄλλο ἐκτός ἀπό ἀλάτι καί ψωμί, καί τοῦτο κάθε δύο ἡμέρας, καί κάθε Σάββατον καί Κυριακήν ἐξήρχετο διά νά πάη εἰς τήν Ἐκκλησίαν προκειμένου νά λάβη τήν Θείαν Μετάληψιν.

 Ὁ Ἅγιος Θεόδωρος ὁ Στουδίτης γράφει εἰς τάς Κατηχήσεις του, νουθετῶντας τούς ὑποτακτικούς του: «Πατέρες καί ἀδελφοί, ἄς φύγωμεν τήν γαστριμαργίαν καί τήν μέθην, ὅπου γεννοῦν ὅλας τάς ἁμαρτίας. Ἄς τρώγωμεν καί πίνωμεν μετ' εὐλαβείας καί φόβου Θεοῦ. Καί τό νά τρώγη τις κάθε ἡμέραν μίαν φοράν, δέν ξεπέφτει ἀπό τήν τελειότητα τῆς ἐγκράτειας. Καί ὁ ἰησοῦς Χριστός τό αὐτό προστάζει εἰς τό «Πάτερ ἡμῶν», δηλαδή νά ζητοῦμεν τήν ἀναγκαίαν τροφήν καθ' ἑκάστην ἡμέραν. Καί νά βιάζωμεν τόν ἑαυτόν μας νά μεταλαμβάνωμεν συχνότερα καί ὄχι μόνον κάθε Κυριακή».

 Βλέπομεν εἰς τήν περικοπήν αὐτήν ὅτι ὁ Ἅγιος Θεόδωρος ὁ Στουδίτης, ἐδίδασκεν τήν ἐκκοπήν τοῦ θελήματος εἰς τούς μοναχούς του, οἱ ὁποῖοι ἐγκρατευόμενοι, ἔτρωγον ἀνά δύο καί τρεῖς ἡμέρας. Τούς ἐνουθέτει λοιπόν ὁ Ἅγιος ὅτι καί μίαν φοράν τήν ἡμέραν ἐάν ἔτρωγον, εἶναι ἐγκράτεια. Ἐπίσης τούς συνεβούλευε νά μεταλαμβάνουν συχνότερον καί ὄχι μόνον κάθε Κυριακή. Βλέπουμε ὅτι οἱ Μοναχοί τοῦ Ἁγίου Θεοδώρου μέ διήμερα καί τριήμερα, καί ὅμως δέν τολμοῦσαν νά μεταλάβουν συχνά, ἀλλά μόνον κάθε Κυριακή.

(Συνεχίζεται)

Η ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΔΙΑ ΤΗΝ ΘΕΙΑΝ ΜΕΤΑΛΗΨΙΝ

    «...Κατ' ἀρχάς θά ἀναφέρωμεν μερικά χωρία ἐκ τῶν συγγραμμάτων τοῦ ἁγίου Ἰωάννου Χρυσοστόμου, ὁ ὁποῖος ἧτο ἕνας ἀπό τούς πλέον ἀσκητικούς Πατέρας. Ἀξίζει νά σημειωθῆ ὅτι ἔτρωγε μόνον δίπυρον ἄρτον καί ἔπινεν ὀλίγον ὕδωρ καί ὅταν ἠσθένησεν ὁ στόμαχός του ἔβραζεν σῖτον καί ἔπινεν τόν χυλόν του. Ἠγρύπνη ὅλην τήν νύκτα, συγγράφων καί προσευχόμενος. Ἐκοιμᾶτο μόνον μίαν ὥραν ἔχων ἡπλωμένας τάς χεῖρας του ἐπί σχοινίου! Ὁ Ἅγιος αὐτός εἷναι ὁ περισσότερον νηστεύσας ἐν ἐκτάσει, διότι ἐπί τρεῖς ὁλοκλήρους μήνας οὐδέν ἐγεύθη, οὔτε ὕδωρ, οὔτε κάτι ἄλλο, παρά μόνον τήν ἁγίαν Μετάληψιν ὅταν ἐλειτούργει.

 Ἐκ τῶν συγγραμμάτων του ἐρανιζόμεθα τά κάτωθι ἐπί τοῦ θέματος αὐτοῦ: «Πολλοί τον παλαιόν καιρόν προσήρχοντο εἰς τά Ἅγια Μυστήρια ἁπλῶς καί ὡς ἔτυχεν, ἀκόμη καί κατά τόν καιρόν ὅπου τά παρέδωσεν ὁ Ἰησοῦς Χριστός. Βλέποντες λοιπόν οἱ Ἅγιοι Πατέρες τήν βλάβην ὅπου ἐγίνετο ἀπό τήν ἀπρόσεκτον καί ἀμελῆ προσέλευσιν, ἀφοῦ συγκεντρώθησαν, ἀπεφάσισαν 40 ἡμέρες νηστείας, προσευχῆς καί ἀναγνώσεως, οὕτως Ὥστε κατά τάς ἡμέρας αὐτάς, ἀφοῦ καθαρισθοῦν μέ κάθε ἀκρίβειαν, διά τῆς προσευχῆς καί τῆς νηστείας καί τῆς ἀγρυπνίας καί τῶν δακρύων καί τῆς ἐξομολογήσεως καί ὅλων τῶν ἄλλων, τότε μέ καθαρή τήν συνείδησιν νά πλησιάζουν. Ἄν λοιπόν σέ ρωτήση κάποιος Ἰουδαῖος ἤ εἰδωλολάτρης: διατί νηστεύεις; μή τοῦ πῆς, ὅτι νηστεύω διά τό Πάσχα, ἤ τόν Σταυρόν, διότι ἔτσι τοῦ δίδης μεγάλη ἀφορμή. Δέν νηστεύομεν διά τό Πάσχα, οὔτε διά τόν Σταυρόν, ἀλλά διά τάς ἁμαρτίας μας, ἐπειδή πρόκειται νά πλησιάσωμεν εἰς τά Ἅγια Μυστήρια».

 Ἐπίσης εἰς ἕνα Λόγον του λέγει: «Σύ πρίν νά μεταλάβης νηστεύεις, ἀσφαλῶς διά νά φανῆς ἄξιος διά τήν Θείαν Κοινωνίαν. Ὅταν ὅμως μεταλάβης, ἐνῶ πρέπει να αὐξήσης τήν σωφροσύνην καί τήν ἐγκράτειαν, ἐσύ δυστυχῶς τά ἀφήνεις ὅλα ἐλεύθερα, ἐνῶ ἔπρεπε περισσότερον νά σωφρονῆς μετά τήν Θείαν Μετάληψιν. Διότι πρίν νά μεταλάβης ἐνήστευσες διά νά γίνης ἄξιος να λάβης τόν Νυμφίον, ἐνῶ μετά πρέπει νά σωφρονῆς καί νά ἐγκρατεύεσαι διά να μή φανῆς ἀνάξιος δι' αὐτό πού ἔλαβες. Τί λοιπόν; πρέπει νά νηστεύωμεν καί μετά τήν Θείαν Μετάληψιν; Δέν λέγω αὐτό, οὔτε τό ἀναγκάζω. Πλήν ὅμως καί τοῦτο καλόν εἷναι ἀλλά δέν σᾶς βιάζω νά το κάνετε. Σᾶς συμβουλεύω, τουλάχιστον νά μη τρῶτε μέ ἀπληστίαν». Καί πάλιν, εἰς ἕτερον Λόγον του λέγει: «Μέλλοντες προσιέναι τῆ φρικτῆ καί θεία ταύτη τραπέζη καί ἱερᾶ Μυσταγωγία, μετά φόβου καί τρόμου τοῦτο ποιεῖτε, μετά καθαροῦ συνειδότος, μετά νηστείας καί προσευχῆς... Φάρμακον ἐστί σωτήριον τῶν ἡμετέρων τραυμάτων τό προκείμενον, πλοῦτος ἐστίν ἀνελλιπής, Βασιλείας Οὐρανῶν πρόξενος».

 Εἰς τόν ΜΓ΄ Λόγον Του, περί τοῦ μή ἀναξίως προσέρχεσθαι τοῖς θείοις Μυστηρίοις, λέγει: «Πολλοί μεταλαμβάνουν τῆς φοβερᾶς αὐτῆς θυσίας μίαν φοράν τό ἔτος, ἄλλοι δύο καί ἄλλοι  πολλάς φοράς. Δι' ὅλους λοιπόν ὁ λόγος μας χρήσιμος^. καί δι' αὐτούς ἀκόμη, οἱ ὁποῖοι ζοῦν εἰς τήν ἔρημον, διότι ἐκεῖνοι μεταλαμβάνουν, μόνον μίαν φοράν τό ἔτος, πολλάς φοράς μάλιστα, ἅπαξ εἰς διάστημα δύο ἐτῶν. Τί θά γίνη λοιπόν; Ποιούς θά δεχθῶμεν (ὡς καλῶς πράττοντας) εἰς τήν Θείαν Κοινωνίαν; Οὔτε ἐκείνους πού μεταλαμβάνουν ἅπαξ τοῦ ἔτους, οὔτε ἐκείνους οἱ ὁποῖοι μεταλαμβάνουν πολλάς φοράς, ἀλλ' ἐκείνους οἱ ὁποῖοι προσέρχονται μέ καθαράν συνείδησιν, μέ καθαράν καρδίαν, μέ βίον ἀμόλυντον^. οἱ τοιοῦτοι ἄς προσέρχωνται πάντοτε^. ὅσοι ὅμως δεν εἷναι τοιοῦτοι, οὔτε μίαν φοράν νά μή πλησιάσουν. «Ὁ γάρ ἐσθίων καί πίνων ἀναξίως, κρῖμα ἑαυτῶ ἐσθίει καί πίνει». Τά δῶρα αὐτά δίδονται εἰς τούς ἁγίους^. αὐτό λέγει καί ὁ Διάκονος, ὅταν καλῆ εἰς τήν Θείαν Μετάληψιν τούς ἁγίους με τρέμουσαν φωνήν: «Τά Ἅγια τοῖς ἁγίοις».

 Ὁ δέ Μέγας Ἅγιος Βασίλειος, ὁ ὁποῖος δύο μόνον ὁδούς ἐγνώριζεν, ἡ μία ἐκ τῆς οἰκίας του πρός τό σχολεῖον, ἡ δέ ἄλλη ἐκ τῆς οἰκίας του προς τήν Ἐκκλησίαν, καί τοῦ ὁποίου ἡ τροφή ἧτο λάχανα ὠμά καί ὄσπρια ἄνευ ἐλαίου, καθ' ὅλον τόν βίον αὐτοῦ, βροντοφωνεῖ: «Πρόσδραμε τοίνυν φαιδρῶς τῆ δωρεᾶ τῆς νηστείας. ἀρχαῖον δῶρον ἡ νηστεία, οὐ παλαιούμενον καί γηράσκον, ἀλλ' ἀνανεούμενον ἀεί καί εἰς ἀκμήν ἐπανθοῦν. Οὐ γάρ νεώτερον τό ἐφεύρημα, Πατέρων ἐστί τό κειμήλιον... Δυσωπήθητι τήν πολιάν τῆς νηστείας. Συνηλικιώτης ἐστί τῆς ἀνθρωπότητος. Νηστεία ἐν τῶ Παραδείσω ἐνομοθετήθη... ἐπειδή οὐκ ἐνηστεύσαμεν, ἐξεπέσαμεν τοῦ παραδείσου. Νηστεύσωμεν τοίνυν, ἵνα πρός αὐτόν ἐπανέλθωμεν. Μή προφασίζου ἀρρωστίας σώματος καί ἀδυναμίαν... οὐ γάρ δυνατόν ἄνευ νηστείας, ἱερουργίας κατατολμῆσαι... Ἔτσι μέν οὖν πάντα τόν χρόνον ἡ νηστεία ὠφέλιμος, ὥστε μηδείς ἑαυτόν ἀποποιείτω τοῦ καταλόγου τῶν νσητευόντων».

 Ἰδού, εἴδομεν ὅτι οἱ μεγάλοι διδάσκαλοι καί ἅγιοι τῆς Ἐκκλησίας, πρῶτα εἰργάζοντο τάς ἀρετάς καί κατόπιν τάς ἐδίδασκον.

 Ὁ ἱερός Χρυσόστομος φθάνει μέχρι τοῦ σημείου νά ὁμιλῆ περί νηστείας, ἀκόμη καί μετά τήν Θείαν Μετάληψιν, χωρίς βεβαίως να τήν θεσμοθετεῖ. Καί ὁ Ἅγιος Βασίλειος ἐννοεῖ τήν συνεχῆ Θείαν Μετάληψιν ὡς κάτι τό ὁποῖον φωνάζει «ἐγκράτειαν διαρκῆ καί σταθεράν, καί νηστείαν συγχνοτάτην», δι' αὐτό ἔλεγε: «ἡμεῖς μέντοι γε, τέταρτον καθ' ἑκάστην ἑβδομάδα κοινωνοῦμεν». «Ἡμεῖς», ὅμως λέγων, ἐννοεῖ ἐμεῖς οἱ νηστεύοντες, οἱ ἐσθίοντες τούς κριθίνους ἄρτους, ἐμεῖς οἱ ὁποῖοι δέν γνωρίζομεν τί εἷναι τό ἔλαιον.

 Ὁ  Ἅγιος Νικόδημος, ὁ ἑρμηνευτής τῶν Θείων καί ἱερῶν Κανόνων τῶν ἁγίων Ἀποστόλων καί Οἰκουμενικῶν Συνόδων, ὡς καί πολλῶν ἁγίων Πατέρων, εἰς τόν ἀτομικόν του βίον ἧτο αὐστηρότατος Μοναχός καί ἐφάμιλλος τῶν παλαιῶν ἀσκητῶν. Ἀγρυπνοῦσε ὅλην την νύκτα προσευχόμενος, καί ἀπό τά ξημερώματα ἐκάθητο γράφων τά ψυχωφελῆ του συγγράμματα. Ἔλαιον ἤσθιε ὀλίγας φοράς τό ἔτος. ἡ τροφή του ἧτο μελόνερον καί ἁπλοῦς ἄρτος. Μερικές φορές ἔβραζε τό ἀλεύρι χωρίς λάδι καί ἔτρωγε.

 Αὐτός ἑρμηνεύων τήν θ΄ ὠδήν τοῦ Κανόνος τῆς Μεγάλης Πέμπτης, γράφει: «Ἄμποτε καί ἡμεῖς... νά προετοιμαζώμεθα μέ την προσοχήν τοῦ νοός, μέ τήν ἀποστροφήν τῶν πονηρῶν καί αἰσχρῶν καί βλασφήμων λογισμῶν... μέ τήν κατά δύναμιν νηστείαν καί ἐγκράτειαν, καί μέ τήν ἐξαγόρευσιν τῶν κρυπτῶν, καί οὕτω διά τῆς τοιαύτης προετοιμασίας νά πλησιάζωμεν εἰς τά Θεῖα Μυστήρια καί νά μεταλαμβάνωμεν».

Εἰς τόν τυπολογικόν πίνακαν τοῦ Πηδαλίου καί εἰς τήν λέξιν «Κοινωνία» σημειώνει ὁ Ἅγιος Νικόδημος: «ἡ τῶν Θείων Μυστηρίων Κοινωνία πρέπει νά γίνεται καί ἀξίως καί συνεχῶς».

 Εἰς τήν ὑποσημείωσιν τοῦ 13ου Κανόνος τῆς ΣΤ΄ Οἰκουμενικῆς Συνόδου, ὁ Ἅγιος Νικόδημος τονίζει: «Καί μ' ὅλον πού ἀπό τους Θείους Κανόνας νηστεία πρό τῆς Θείας Μεταλήψεως οὐ διορίζεται, τρεῖς ἡμέραι εἷναι ἀρκεταί νά νηστεύση τις πρό τῆς Θείας Μεταλήψεως».

 Κατά τό ἔτος 1168 ἐπί Λουκᾶ Πατριάρχου συνεκροτήθη ἐν Κων/πόλει Σύνοδος διά νά ἀποφασίση ὁριστικῶς τήν προετοιμασίαν πρό τῆς Θείας Μεταλήψεως. Ἐπειδή ἄλλοι τῶν ἁγίων ἔλεγον μίαν ἑβδομάδα, ἄλλοι πέντε ἡμέρας καί ἄλλοι τρεῖς, διά τοῦτο ἡ Σύνοδος μεταχειρίσθηκε μεγάλην συγκατάβασιν, ἀποφασίσασα: «Τρεῖς ἡμέρας νά νηστεύουν οἱ Χριστιανοί το λάδι καί νά μεταλαμβάνουν».

 Εἰς τήν σελίδα 230 τοῦ Πηδαλίου, εἰς την 1ην ὑποσημείωσιν ὁ Ἅγιος Νικόδημος γράφει:

«Σημείωσε ὅτι ὁ Πατριάρχης Λουκᾶς, ἐρωτηθείς πόσας ἡμέρας πρέπει νά ἀπέχωσι γυναικός, οἱ μέλλοντες μεταλαβεῖν, ἀπήντησε Συνοδικῶς ὅτι τρεῖς ἡμέρας νά μή πλησιάσουν εἰς τάς γυναῖκας των, οὐ μόνον οἱ ἱερωμένοι, ἀλλά καί οἱ ὕπανδροι κοσμικοί. Διότι ἐάν ὁ Θεός ἐπρόσταξε τούς Ἑβραίους τρεῖς ἡμέρας νά μή πλησιάσουν εἰς τάς γυναῖκας των, διά νά λάβουν τόν παλαιόν νόμον («Γίνεσθε ἕτοιμοι^. τρεῖς ἡμέρας μη προσέλθετε γυναικί». Ἔξοδος, Κεφάλαιον 15), πόσω μᾶλλον πρέπει νά φυλάττωσι ταύτας καί ἐκεῖνοι ὅπου μέλλουν νά λάβουν μέσα των, ὄχι τόν Νόμον, ἀλλά τόν ἴδιον τον Νομοθέτην Θεόν διά τῆς Θείας Εὐχαριστίας. Ἐντεῦθεν συμπεραίνομεν ἐκ τοῦ μείζονος τό ἔλαττον, δηλαδή ἄν εἷναι ἀρκετή ἡ τριήμερος ἀποχή τῆς σαρκικῆς μίξεως πρός ἑτοιμασίαν διά τήν Θείαν Μετάληψιν, πολύ περισσότερον εἷναι ἀρκετή δι' αὐτήν ἡ τριήμερος νηστεία».

 Ἀπό ποῦ λοιπόν ἐρρανίσθησαν μαρτυρίας οἱ διάφοροι κοιλιόδουλοι ὅτι ὁ Ἅγιος Νικόδημος οὐδέν εἷπε περί νηστείας πρό τῆς Θείας Μεταλήψεως; (Ὁ Θεοδώρητος Μοναχός ἁγιορείτης καί ὁ ἀρχιμ. Δανιήλ ἀεράκης ἔχουν ἐκδόσει ὁλόκληρα βιβλία, μέ 40 σελίδας ὁ πρῶτος καί 90 σελίδας ὁ δεύτερος, ὑποστηρίζοντες τήν ἄνευ νηστείας Θείαν Μετάληψιν!!!).

  

(Συνεχίζεται)